Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2021



PYTANIE NR 36.
Pracodawca dla pracownika zatrudnionego na umowę o pracę naliczył w grudniu wynagrodzenie za czas przepracowany w kwocie 3 800,00 zł oraz wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy w kwocie 600,00 zł. Płatnik składek jest zobowiązany sporządzić za grudzień i złożyć w ZUS następujące dokumenty rozliczeniowe
Ilustracja przedstawia tabelę z czterema wierszami oznaczonymi literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Za miesiąc, w którym pracownik ma zarówno przychód stanowiący podstawę składek (wynagrodzenie za pracę), jak i wykazany okres niezdolności do pracy, płatnik składa komplet rozliczeniowy.
Obejmuje on deklarację zbiorczą oraz imienne raporty: do składek i do przerw/świadczeń (ZUS DRA, ZUS RCA, ZUS RSA).

Pełne wyjaśnienie:

W rozliczeniach z ZUS za dany miesiąc płatnik składek przekazuje zestaw dokumentów rozliczeniowych. Gdy pracownik otrzymuje wynagrodzenie za czas przepracowany, trzeba wykazać podstawę wymiaru składek oraz należne składki w raporcie imiennym przeznaczonym do rozliczania składek od przychodów pracownika.

Jeżeli w tym samym miesiącu występuje także niezdolność do pracy (np. wypłata związana z chorobą albo samo wykazanie okresu przerwy), pojawia się dodatkowy obowiązek wykazania tej przerwy/świadczenia w raporcie służącym do ewidencji takich zdarzeń. Dlatego w typowym przypadku "wynagrodzenie za pracę + absencja chorobowa" nie wystarcza wyłącznie jeden raport imienny.

Poprawny komplet obejmuje:

  • ZUS DRA – deklarację rozliczeniową (zbiorcze podsumowanie rozliczenia za miesiąc),
  • ZUS RCA – imienny raport miesięczny do wykazania podstaw i składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od wypłaconych przychodów,
  • ZUS RSA – imienny raport miesięczny do wykazania przerw w opłacaniu składek oraz wypłaconych świadczeń/okresów związanych m.in. z niezdolnością do pracy.

Typowe błędy polegają na pominięciu deklaracji (skupienie wyłącznie na raportach imiennych) albo na wyborze wyłącznie jednego raportu imiennego mimo tego, że w opisie zadania wprost wskazano wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy. W praktyce kadrowo-płacowej warto zapamiętać zasadę: podstawa i składki "idą" w raporcie składkowym, a absencje/świadczenia w raporcie przerw – a całość zamyka deklaracja rozliczeniowa za miesiąc.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jakie dokumenty ZUS składa się co miesiąc za pracownika na umowie o pracę?
Najczęściej składa się deklarację rozliczeniową oraz imienne raporty miesięczne. Przy standardowym wynagrodzeniu wykazuje się podstawy i składki w raporcie imiennym, a całość podsumowuje w deklaracji. Gdy są absencje lub świadczenia, dochodzi raport do wykazania przerw/świadczeń.
Co wykazuje się w raporcie ZUS RCA w rozliczeniach kadrowo-płacowych?
W ZUS RCA wykazuje się dane ubezpieczonego oraz informacje potrzebne do rozliczenia składek, w tym podstawy wymiaru i należne składki od przychodów stanowiących podstawę oskładkowania. To kluczowy raport, gdy pracownik otrzymuje wynagrodzenie za czas przepracowany.
Co wykazuje się w raporcie ZUS RSA przy chorobie pracownika?
ZUS RSA służy do wykazywania przerw w opłacaniu składek oraz zdarzeń/okresów związanych ze świadczeniami i absencjami, np. niezdolnością do pracy. Dzięki temu ZUS widzi okres przerwy i powiązane informacje, niezależnie od tego, że składki od wynagrodzenia wykazuje się w innym raporcie.
Dlaczego przy wynagrodzeniu i zwolnieniu lekarskim potrzebne są dwa raporty imienne?
Bo raporty pełnią różne funkcje. Jeden dotyczy rozliczenia składek od wypłat stanowiących podstawę oskładkowania, a drugi dotyczy wykazania przerw/świadczeń (np. choroby). Połączenie tych informacji w jednym raporcie nie jest celem systemu rozliczeniowego, dlatego w praktyce składa się oba raporty.
Kiedy składa się ZUS DRA, a kiedy same raporty imienne?
W typowym miesięcznym rozliczeniu płatnik przekazuje deklarację rozliczeniową jako dokument podsumowujący oraz raporty imienne dla ubezpieczonych. W praktyce egzaminacyjnej warto przyjąć, że komplet rozliczeniowy obejmuje deklarację i raporty, chyba że pytanie wyraźnie wskazuje szczególną sytuację.
Czy kwoty 3 800 zł i 600 zł wpływają na wybór dokumentów ZUS?
W tym typie zadania kluczowe jest to, że występują dwa rodzaje zdarzeń: wypłata za pracę oraz niezdolność do pracy. Same kwoty są mniej istotne dla doboru formularzy (służą kontekstowi kadrowo-płacowemu). O wyborze dokumentów decyduje rodzaj rozliczanych informacji, nie wysokość wypłaty.
Jak odróżnić na egzaminie, kiedy potrzebny jest ZUS RSA?
Wskazówką są słowa o absencji, przerwie, niezdolności do pracy, świadczeniu albo okresie, za który pracownik nie świadczył pracy. Jeżeli opis zawiera chorobę lub nieobecność, zwykle trzeba wykazać ten okres w raporcie do przerw/świadczeń, czyli przygotować także RSA obok raportu składkowego.
Jakie są najczęstsze pomyłki w doborze DRA, RCA i RSA?
Najczęściej myli się skróty RCA i RSA albo pomija deklarację rozliczeniową, skupiając się na jednym raporcie. Druga częsta pomyłka to założenie, że skoro jest "wynagrodzenie chorobowe", to wystarczy tylko raport od świadczeń, a pomija się raport składkowy od wypłat za czas przepracowany.
Czy przy samej chorobie bez wypłaty też składa się raporty do ZUS?
To zależy od konkretnej sytuacji rozliczeniowej, ale z punktu widzenia logiki egzaminacyjnej: jeśli w miesiącu trzeba wykazać przerwę/okres absencji, to pojawia się potrzeba raportu dotyczącego przerw/świadczeń. Jeśli nie ma podstaw do składek, nie zawsze będzie raport składkowy, ale przerwa może wymagać wykazania.
Jak szybko zapamiętać rolę RCA i RSA w kadrach i płacach?
Pomaga skojarzenie: RCA jak "rozliczenie składek od przychodu", a RSA jak "rozliczenie/raport przerw i absencji". Na egzaminie najpierw sprawdź, czy jest przychód za pracę (RCA), a potem czy jest absencja/świadczenie (RSA). Na końcu dołóż deklarację podsumowującą.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • ZUS – ePłatnik / dokumenty rozliczeniowe (opis DRA/RCA/RSA), https://www.zus.pl/ezus/ep%C5%82atnik (dostęp: 2026-03-01)
  • ZUS – poradniki i instrukcje dotyczące dokumentów ubezpieczeniowych (sekcja dotycząca dokumentów rozliczeniowych), https://www.zus.pl/firmy/rozliczenia-z-zus/dokumenty-rozliczeniowe (dostęp: 2026-03-01)
  • ZUS – Platforma Usług Elektronicznych i informacje dla płatników (obszar rozliczeń i dokumentów), https://www.zus.pl/firmy (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Instrukcje wypełniania dokumentów rozliczeniowych dostępne na stronach ZUS
  • Materiały dydaktyczne z kadr i płac dla kwalifikacji kadrowo-płacowej (raporty imienne i deklaracja)
  • Ćwiczenia praktyczne: przypadki z absencją chorobową i komplet dokumentów do ZUS
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego