KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 31.
Pracownik w ciągu 8 godzin pracy wykorzystał przysługującą mu 15 minutową przerwę wliczaną do czasu pracy oraz trzy przerwy 20 minutowe na załatwienie spraw osobistych. W ilu procentach pracownik efektywnie wykorzystał czas przeznaczony na wykonanie zadań zawodowych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
8 godzin to 480 minut. Łączny czas przerw niewykorzystywanych na zadania to 15 min + 3×20 min = 75 min. Efektywny czas pracy na zadania: 480 − 75 = 405 min. Udział czasu efektywnego w całej zmianie: 405/480 = 0,84375, czyli po zaokrągleniu 84%.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba policzyć, jaką część 8-godzinnej zmiany stanowi czas faktycznego wykonywania zadań zawodowych, jeśli w trakcie zmiany wystąpiły przerwy.

Krok 1: zamiana godzin na minuty
8 godzin = 8 × 60 = 480 minut.

Krok 2: zsumowanie czasu przerw
Pracownik wykorzystał przerwę 15-minutową oraz trzy przerwy po 20 minut. Łącznie daje to:
15 min + 3 × 20 min = 15 min + 60 min = 75 min.
Choć 15-minutowa przerwa jest wliczana do czasu pracy (czyli nie wydłuża zmiany), nadal nie jest czasem przeznaczonym na realizację zadań, więc obniża "efektywne" wykorzystanie zmiany na zadania.

Krok 3: obliczenie efektywnego czasu zadaniowego
Efektywny czas na zadania = 480 min − 75 min = 405 min.

Krok 4: obliczenie procentu
Procent efektywnego wykorzystania czasu = (405/480) × 100% = 84,375%.
Po zaokrągleniu do pełnych procentów otrzymujemy 84%.

Dlaczego pozostałe wyniki nie pasują?

  • 89% lub 93% często wynika z odjęcia tylko części przerw (np. pominięcia 15 minut albo jednej z przerw 20-minutowych) lub z błędnego przeliczenia godzin na minuty.
  • 97% to typowy efekt potraktowania przerw jako pomijalnych albo policzenia procentu od niewłaściwej podstawy (np. od 8 godzin zamiast od 480 minut).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o czasie pracy najpierw sprowadź wszystko do jednej jednostki (minuty), dopiero potem odejmuj i licz procent. Na końcu sprawdź, czy wynik ma sens: przy 75 minutach przerw z 480 minut zmiany efektywność musi być wyraźnie poniżej 90%.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najprościej pomnóż liczbę godzin przez 60. Dla 8 godzin: 8 × 60 = 480 minut. W zadaniach o przerwach i procentach warto od razu przejść na minuty, bo odejmowanie (np. 15 min i 20 min) jest wtedy jednoznaczne.
Oznacza to, że ta przerwa nie wydłuża dobowego wymiaru pracy – nadal mówimy o 8 godzinach zmiany. W obliczeniach "efektywnego czasu na zadania" taka przerwa zwykle nadal zmniejsza czas wykonywania obowiązków, bo jest czasem odpoczynku.
Bo pytanie dotyczy czasu przeznaczonego na wykonanie zadań zawodowych, a przerwa (nawet wliczana do czasu pracy) nie jest czasem realizacji zadań. Dlatego, licząc efektywność, odejmuje się wszystkie przerwy, które nie są pracą zadaniową.
1) Zamień 8 h na 480 min. 2) Zsumuj przerwy: 15 min + 3×20 min = 75 min. 3) Czas zadań: 480−75=405 min. 4) Procent: 405/480×100% = 84,375% ≈ 84% po zaokrągleniu.
Zwykle tak, bo odpowiedzi są podane jako liczby całkowite (np. 84%). Jeśli nie wskazano sposobu zaokrąglenia, najczęściej przyjmuje się standardowe zaokrąglenie do pełnych procentów. Warto sprawdzić, czy jedna z odpowiedzi odpowiada wynikowi po zaokrągleniu.
Najczęstsze pomyłki to: liczenie na godzinach zamiast na minutach, pominięcie jednej przerwy, błędne zsumowanie przerw (np. 3×20 = 80), albo przyjęcie złej podstawy do procentu. Pomaga zapis w jednej linii: czas zadań / czas zmiany × 100%.
W kontekście tego typu zadania są traktowane jako czas niewykonywania zadań zawodowych. Niezależnie od tego, jak są rozliczane w konkretnym zakładzie, w obliczeniu "efektywnego wykorzystania czasu na zadania" odejmuje się je od całej długości zmiany.
Gdy analizujesz produktywność, obciążenie stanowisk, planujesz grafik lub porównujesz czas obecności z czasem pracy zadaniowej. Takie obliczenia pomagają też w przygotowaniu prostych raportów dla kierownictwa, np. ile czasu realnie przeznaczono na działania operacyjne.
Czas pracy to okres, w którym pracownik pozostaje do dyspozycji pracodawcy w ramach zmiany. Czas wykonywania zadań to część tego okresu, gdy realizuje obowiązki. Przerwy mogą należeć do czasu pracy (wliczane), ale nadal nie są czasem wykonywania zadań.
Łączne przerwy to 75 minut z 480 minut zmiany, czyli ponad 15% czasu. Efektywność nie może więc wynosić 97%, bo to oznaczałoby tylko ok. 14 minut przerw. Szybka kontrola "na logikę" pomaga wychwycić wyniki oderwane od danych.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw organizacji pracy i normowania pracy (część dotycząca czasu pracy i przerw)
  • Materiały dydaktyczne z rachunków procentowych (ćwiczenia na procent z całości)
  • Komentarze i opracowania kadrowe omawiające pojęcia czasu pracy i przerw (bez potrzeby szczegółowych cytowań na egzaminie rachunkowym)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego