KWALIFIKACJA ROL4 + ROL5 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 49.
Prawidłowa postawa podczas pracy przy komputerze to: A) stopy płasko oparte (podłoga lub podnóżek) i plecy przylegające do oparcia krzesła, B) stopy zwisające i plecy pochylone do przodu, C) stopy skrzyżowane i plecy pochylone w bok, D) stopy na oparciu krzesła i pozycja pochylona.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa postawa wymaga stabilnego podparcia stóp (na podłodze albo na podnóżku, gdy siedzisko jest za wysoko) oraz oparcia pleców o oparcie krzesła z zachowaniem naturalnych krzywizn kręgosłupa.
Pozycje ze zwisającymi stopami lub z pochyleniem tułowia zwiększają przeciążenia.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa ergonomia pracy przy komputerze ma na celu ograniczenie przeciążeń układu mięśniowo-szkieletowego, zwłaszcza kręgosłupa i obręczy barkowej. Kluczowe są dwa elementy: podparcie stóp oraz podparcie pleców.

Odpowiedź "stopy płasko oparte (podłoga lub podnóżek) i plecy przylegające do oparcia krzesła" jest poprawna, ponieważ:

  • Stopy powinny mieć stabilne podparcie. Najczęściej jest to podłoga, ale gdy krzesło jest zbyt wysokie (np. dla niższej osoby), poprawnym rozwiązaniem jest podnóżek. W obu przypadkach chodzi o to samo: brak zwisania nóg i mniejszy ucisk na uda.
  • Plecy powinny opierać się o oparcie krzesła, co zmniejsza konieczność stałego napięcia mięśni grzbietu. "Wyprostowanie" należy rozumieć jako zachowanie naturalnych krzywizn kręgosłupa, a nie sztywne "prostowanie się na siłę".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "stopy zwisające i plecy pochylone do przodu" – zwisające stopy pogarszają krążenie i zwiększają nacisk na tylną część ud, a pochylenie do przodu nasila obciążenie odcinka szyjnego i lędźwiowego.
  • "stopy skrzyżowane i plecy pochylone w bok" – skrzyżowanie nóg sprzyja asymetrii miednicy i nierównemu obciążeniu, a boczne pochylenie to typowa droga do przeciążeń jednostronnych i bólu.
  • "stopy na oparciu krzesła i pozycja pochylona" – to postawa niestabilna i niefunkcjonalna; wymusza nienaturalne ustawienia stawów i kręgosłupa oraz utrudnia utrzymanie prawidłowego podparcia pleców.

W praktyce: ustaw wysokość krzesła tak, aby stopy mogły spoczywać płasko na podłodze; jeśli to niemożliwe, zastosuj podnóżek. Usiądź głęboko na siedzisku i oprzyj plecy o oparcie, dbając o komfort odcinka lędźwiowego. Dla profilaktyki zmęczenia rób krótkie przerwy i zmieniaj pozycję.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To ustawienie ciała, które zmniejsza przeciążenia: stopy mają stabilne podparcie (podłoga lub podnóżek), a plecy opierają się o oparcie krzesła z zachowaniem naturalnych krzywizn kręgosłupa. Dzięki temu mniej męczą się mięśnie grzbietu i szyi.
Podparcie stóp stabilizuje miednicę i odciąża uda. Gdy stopy zwisają, rośnie ucisk na tylną część ud i łatwiej o drętwienie oraz gorsze krążenie. Podnóżek jest poprawny, gdy krzesło jest za wysokie.
Nie. Podnóżek stosuje się wtedy, gdy po ustawieniu właściwej wysokości blatu i krzesła stopy nie mogą płasko spoczywać na podłodze. Jeśli stopy stabilnie stoją na podłodze, dodatkowy podnóżek zwykle nie jest potrzebny.
Prawidłowo jest wtedy, gdy siedzisz głęboko i plecy przylegają do oparcia, szczególnie w okolicy lędźwi. Nie chodzi o "sztywne prostowanie się", tylko o wygodne utrzymanie naturalnych krzywizn kręgosłupa bez garbienia.
Pochylenie do przodu zwiększa obciążenie odcinka szyjnego i lędźwiowego oraz wymusza napięcie mięśni karku. Często prowadzi to do bólu pleców i szyi. Ergonomia zakłada oparcie pleców i takie ustawienie stanowiska, by nie "gonić" ekranu.
Zwisające stopy sprzyjają uciskowi ud, pogorszeniu krążenia i szybszemu zmęczeniu. Ciało traci stabilność, łatwiej o zsuwanie się z krzesła i kompensacje (garbienie lub wysuwanie głowy do przodu), co podnosi ryzyko przeciążeń.
Zwykle nie. Krzyżowanie nóg łatwo powoduje asymetrię ustawienia miednicy i tułowia, przez co jedna strona ciała jest bardziej obciążona. Lepiej utrzymywać stopy płasko oparte i dbać o symetryczne ułożenie nóg.
Praktyczna zasada: górna krawędź ekranu powinna być w okolicy wysokości oczu, a monitor w odległości około długości wyciągniętej ręki (często 50–70 cm). Zbyt nisko ustawiony ekran sprzyja pochylaniu głowy i garbieniu.
Warto robić krótkie przerwy regularnie, np. co 20–30 minut na chwilę zmiany pozycji i proste rozciąganie. Nawet kilkadziesiąt sekund pomaga zmniejszyć statyczne napięcie mięśni. To ważne przy długiej pracy z dokumentami lub ewidencją.
Najczęstsze to: brak podparcia stóp, siedzenie bez oparcia pleców, pochylanie się do przodu oraz ustawienie monitora za nisko. Błąd wynika często z braku regulacji krzesła i zbyt długiego siedzenia w jednej pozycji bez przerw.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • ISO 9241-5:1998, Ergonomic requirements for office work with visual display terminals (VDTs) — Part 5: Workstation layout and postural requirements
  • ISO 9241-410:2008, Ergonomics of human-system interaction — Part 410: Design criteria for physical input devices
  • European Agency for Safety and Health at Work (EU-OSHA), Display screen equipment (DSE) – ogólne wytyczne ergonomiczne (strona tematyczna), https://osha.europa.eu/ (dostęp: 2026-03-13)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z ergonomii stanowiska pracy komputerowej (BHP)
  • Poradniki CIOP-PIB dotyczące ergonomii pracy biurowej
  • Wytyczne producentów krzeseł ergonomicznych dotyczące regulacji

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego