KWALIFIKACJA OGR5 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 12.
Produkcja owoców bez pozostałości środków ochrony roślin wymaga
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Okres karencji to minimalny czas od wykonania zabiegu środkiem ochrony roślin do zbioru plonu. Jego dotrzymanie ogranicza ryzyko pozostałości w owocach. Okres prewencji dotyczy bezpieczeństwa osób/zwierząt po zabiegu, a rotacja i selektywność nie gwarantują braku pozostałości.

Pełne wyjaśnienie:

W produkcji owoców kluczowe jest takie zaplanowanie zabiegów ochrony roślin, aby w momencie zbioru poziom pozostałości substancji czynnych był zgodny z wymaganiami odbiorców i zasadami bezpiecznej żywności. Bezpośrednio wiąże się z tym okres karencji, czyli minimalny czas, jaki musi upłynąć od zastosowania środka ochrony roślin do zbioru plonu. Jeżeli zbiór nastąpi wcześniej, wzrasta ryzyko, że w owocach pozostaną wykrywalne (lub zbyt wysokie) pozostałości.

Odpowiedź "zachowania okresu karencji" jest więc właściwa, bo odnosi się wprost do relacji: termin zabiegu → czas do zbioru → pozostałości w plonie.

Pozostałe propozycje nie są równoważne:

  • "zachowania okresu prewencji" – prewencja dotyczy zwykle bezpieczeństwa ludzi i zwierząt (np. kiedy można wejść na plantację po oprysku). To ważne organizacyjnie i BHP, ale nie jest tożsama z warunkiem braku pozostałości w owocach.
  • "stosowania rotacji pestycydów" – rotacja substancji czynnych służy głównie ograniczaniu odporności agrofagów. Może być elementem dobrej praktyki, lecz sama w sobie nie zastępuje dotrzymania karencji.
  • "stosowania pestycydów selektywnych" – selektywność opisuje ukierunkowanie działania na określone organizmy i mniejszy wpływ na pożyteczne gatunki, a nie automatyczne "brak pozostałości". Każdy środek ma warunki stosowania, w tym często karencję.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: karencja = plon i zbiór, a prewencja = ludzie/zwierzęta i wejście na teren po zabiegu. To rozróżnienie najczęściej rozwiązuje podobne pytania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Okres karencji to minimalny czas, jaki musi upłynąć od wykonania zabiegu środkiem ochrony roślin do zbioru plonu. Jego dotrzymanie zmniejsza ryzyko pozostałości substancji czynnych w owocach i jest jednym z podstawowych wymagań prawidłowego stosowania preparatu.
Okres prewencji dotyczy bezpieczeństwa ludzi i zwierząt po wykonaniu zabiegu (np. kiedy można bezpiecznie wejść na plantację lub wpuścić zwierzęta). Nie jest to to samo co karencja, bo nie określa minimalnego czasu do zbioru owoców.
Po zabiegu ilość substancji czynnej na roślinie zwykle z czasem spada (rozkład, zmywanie, metabolizm). Karencja uwzględnia ten proces i wyznacza bezpieczny odstęp do zbioru. Skrócenie tego czasu zwiększa ryzyko wykrywalnych pozostałości w plonie.
Nie. Rotacja środków (substancji czynnych) jest przede wszystkim metodą ograniczania powstawania odporności u szkodników i patogenów. Może poprawiać skuteczność ochrony, ale nie zastępuje dotrzymania karencji, która jest kluczowa dla poziomu pozostałości w owocach.
Nie. "Selektywny" oznacza zwykle, że środek działa bardziej wybiórczo (np. na określoną grupę szkodników) i może mniej szkodzić organizmom pożytecznym. To nie jest równoznaczne z brakiem pozostałości — nadal trzeba stosować środek zgodnie z etykietą, w tym zachować karencję.
Najczęstszy błąd to zamiana pojęć: wybór "prewencji", bo kojarzy się z bezpieczeństwem. W zadaniach o pozostałościach i zbiorze prawie zawsze kluczowa jest karencja. Prewencja pojawia się częściej w kontekście BHP i organizacji prac po oprysku.
Jeśli w treści pojawiają się słowa związane ze zbiorem i plonem (np. "owoce", "zbiór", "pozostałości", "konsumpcja"), zwykle chodzi o karencję. Jeśli mowa o wejściu na teren po zabiegu, pracy ludzi lub zwierząt, wtedy częściej chodzi o prewencję.
Terminy zabiegów planuje się tak, aby ostatni oprysk danym środkiem został wykonany odpowiednio wcześniej przed przewidywanym zbiorem. W praktyce trzeba uwzględnić odmianę, termin dojrzewania, pogodę i możliwość przesunięcia zbioru, ale punkt wyjścia stanowi zawsze karencja podana w etykiecie preparatu.
Informacja o karencji znajduje się w etykiecie-instrukcji stosowania, zwykle w części dotyczącej bezpieczeństwa stosowania i warunków użycia. Warto uczyć się pracy z etykietą: obok karencji często podane są też uprawy, dawki, liczba zabiegów i zalecenia dotyczące ochrony użytkowników.
Ćwicz rozróżnianie pojęć karencja/prewencja na przykładach oraz analizę krótkich opisów sytuacji (zbiór, wejście do sadu, praca ludzi). Dodatkowo trenuj czytanie etykiet środków ochrony roślin i wyciąganie z nich praktycznych wniosków do planowania zabiegów.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Okres karencji to minimalny czas od wykonania zabiegu środkiem ochrony roślin do zbioru plonu."

Materiały:

  • Etykiety-instrukcje stosowania środków ochrony roślin (przykłady do analizy)
  • Podręczniki i skrypty z integrowanej ochrony roślin dla szkół branżowych
  • Materiały szkoleniowe dotyczące bezpieczeństwa pracy przy zabiegach ochrony roślin

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego