KWALIFIKACJA MED1 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 33.
Jak przede wszystkim należy postąpić w przypadku wystąpienia u pacjenta krwawienia z nosa?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy krwawieniu z nosa pacjent powinien siedzieć z głową lekko pochyloną do przodu, aby krew nie spływała do gardła i nie zwiększała ryzyka zakrztuszenia.
Chłodny okład może działać wspomagająco. Odchylanie głowy do tyłu lub układanie na plecach sprzyja połykaniu/aspiracji krwi.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowe postępowanie przy krwawieniu z nosa w warunkach gabinetu (także stomatologicznego) ma dwa główne cele: zwiększyć bezpieczeństwo dróg oddechowych oraz ułatwić opanowanie krwawienia. Dlatego zaleca się pozycję siedzącą i lekko pochyloną głowę do przodu. W tej pozycji krew wypływa na zewnątrz, a nie spływa do gardła, co zmniejsza ryzyko krztuszenia, nudności i zachłyśnięcia.

Odpowiedź "Lekko pochylić głowę pacjenta do przodu, położyć zimny okład na kark." jest najlepsza z podanych, bo zawiera kluczowy element bezpieczeństwa (pochylenie do przodu). Zimny okład traktuje się jako działanie wspomagające (komfort, możliwe obkurczenie naczyń), ale nie zastępuje prawidłowej pozycji i typowego ucisku miękkiej części nosa.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe:

  • "Mocno odchylić głowę pacjenta do tyłu i ucisnąć skrzydełka nosa." – odchylenie do tyłu zwiększa spływanie krwi do gardła. Nawet jeśli pojawia się element ucisku, błędna pozycja może pogorszyć bezpieczeństwo pacjenta.
  • "Odchylić głowę pacjenta do tyłu i położyć mu zimny okład na czoło." – łączy dwie czynności, ale kluczowy błąd (głowa do tyłu) pozostaje, a sam okład na czole nie rozwiązuje problemu spływania krwi.
  • "Położyć poszkodowanego na plecach z zimnym okładem na czole." – pozycja na plecach jest szczególnie niekorzystna, bo ułatwia przedostawanie się krwi do gardła, co może prowokować kaszel, wymioty lub aspirację.

W praktyce gabinetowej warto dodatkowo pamiętać o obserwacji pacjenta (osłabienie, zawroty głowy, omdlenie), zabezpieczeniu pola pracy i szybkim poinformowaniu lekarza dentysty, jeśli krwawienie jest nasilone lub utrzymuje się mimo podstawowych działań.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najbezpieczniej jest posadzić pacjenta i lekko pochylić jego głowę do przodu. Dzięki temu krew wypływa na zewnątrz, a nie spływa do gardła, co zmniejsza ryzyko zakrztuszenia i nudności. W gabinecie stomatologicznym to szczególnie ważne, bo pacjent bywa odchylany na fotelu.
Odchylenie głowy do tyłu powoduje, że krew spływa do gardła. To zwiększa ryzyko połykania krwi, wymiotów i zachłyśnięcia, a także utrudnia ocenę, czy krwawienie faktycznie słabnie. Dlatego zaleca się pochylenie do przodu i kontrolę wypływu krwi.
Należy przerwać działania, zapewnić komfort oddychania i ustawić pacjenta w pochyleniu do przodu, aby krew mogła swobodnie wypływać. Trzeba monitorować stan ogólny, uspokoić pacjenta i w gabinecie stomatologicznym szybko poinformować lekarza. Jeśli objawy narastają, konieczna jest eskalacja pomocy.
W pierwszej pomocy standardowo uciska się miękką część nosa w sposób ciągły przez kilka–kilkanaście minut, bez częstego "sprawdzania", czy już przeszło. Dokładny czas może zależeć od zaleceń szkoleniowych i sytuacji pacjenta, ale kluczowe jest utrzymanie stałego ucisku i pochylenie głowy do przodu.
Zimny okład bywa pomocny jako działanie wspomagające (komfort pacjenta, możliwe obkurczenie naczyń), ale nie jest najważniejszy. Priorytetem jest bezpieczna pozycja (pochylenie do przodu) i typowe działania tamujące. Okład nie powinien odwracać uwagi od obserwacji pacjenta.
Pomoc należy rozważyć, gdy krwawienie jest obfite, długo nie ustępuje mimo podstawowych działań, pacjent ma objawy osłabienia lub omdlenia, albo gdy istnieje podejrzenie urazu. W gabinecie stomatologicznym dodatkowo informuje się lekarza prowadzącego, by ocenił dalsze postępowanie.
Najczęstszy błąd to odchylanie głowy do tyłu, co sprzyja spływaniu krwi do gardła. Inne błędy to układanie pacjenta na plecach, zbyt częste przerywanie ucisku "żeby sprawdzić", czy krwawienie ustało, oraz skupianie się wyłącznie na okładzie zamiast na pozycji i obserwacji stanu pacjenta.
Nie, pozycja na plecach jest niekorzystna, bo ułatwia spływanie krwi do gardła i zwiększa ryzyko zakrztuszenia lub wymiotów. Zalecane jest siedzenie i pochylenie głowy do przodu. W gabinecie stomatologicznym zwykle oznacza to podniesienie oparcia fotela i ustawienie pacjenta bardziej pionowo.
Należy przerwać zabieg, ustawić fotel tak, aby pacjent siedział bardziej pionowo, i pochylić głowę pacjenta do przodu. Trzeba zabezpieczyć odzież i otoczenie, podać materiał do wytarcia krwi, obserwować stan pacjenta i powiadomić lekarza. Działania mają być spokojne i czytelne.
Krwawienie z nosa zwykle wypływa przez nozdrza i nasila się przy podrażnieniu błony śluzowej nosa, natomiast krwawienie z jamy ustnej wiąże się z polem zabiegowym i śliną. W praktyce krew może spływać do gardła, więc liczy się obserwacja miejsca źródłowego. W razie wątpliwości decyzję podejmuje lekarz.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Przy krwawieniu z nosa pacjent powinien siedzieć z głową lekko pochyloną do przodu, aby krew nie spływała do gardła i nie zwiększała ryzyka zakrztuszenia."

Źródła:

  • European Resuscitation Council Guidelines 2021 – First Aid (sekcja dotycząca epistaxis/krwawienia z nosa), ERC, 2021
  • NHS (UK) – Nosebleed: First aid and treatment, https://www.nhs.uk/conditions/nosebleed/ (dostęp: 2026-02-27)
  • Mayo Clinic – Nosebleeds: First aid, https://www.mayoclinic.org/first-aid/first-aid-nosebleeds/basics/art-20056693 (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Wytyczne pierwszej pomocy (organizacje ratownicze) – rozdział o krwawieniach z nosa
  • Materiały szkoleniowe BLS/first aid dla personelu medycznego
  • Procedury gabinetu stomatologicznego dotyczące zdarzeń nagłych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego