KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 10.
Przedsiębiorca zawarł ze zleceniobiorcą (lat 32) umowę zlecenia, na kwotę brutto w wysokości 1 800,00 zł (50 godzin po 36,00 zł/godzinę). Dla zleceniobiorcy umowa ta stanowi jedyny tytuł do ubezpieczeń społecznych. Ile wyniesie łączna kwota składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez zleceniobiorcę, jeżeli nie wyraził on zgody na objęcie go dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składki społeczne finansowane przez zleceniobiorcę (bez dobrowolnej chorobowej) to suma składki emerytalnej i rentowej. Przy podstawie 1 800,00 zł liczymy: 1 800,00 × (9,76% + 1,50%) = 1 800,00 × 11,26% = 202,68 zł. Pozostałe składki nie są tu doliczane.

Pełne wyjaśnienie:

W umowie zlecenia, gdy jest to jedyny tytuł do ubezpieczeń społecznych, zleceniobiorca co do zasady podlega ubezpieczeniom społecznym. W pytaniu podano dodatkowo warunek, że nie wyraził zgody na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. To kluczowe, bo chorobowe przy zleceniu jest dobrowolne, a jego brak zmniejsza potrącenia.

Krok 1. Ustal podstawę wymiaru składek.
Podstawą jest kwota brutto z umowy: 1 800,00 zł.

Krok 2. Wybierz tylko te składki, które są finansowane przez zleceniobiorcę i dotyczą ubezpieczeń społecznych.
W typowym rozliczeniu zleceniobiorca finansuje m.in. składkę emerytalną i rentową. Składka chorobowa byłaby finansowana przez ubezpieczonego, ale w tym zadaniu nie jest naliczana (brak zgody). Składka wypadkowa jest co do zasady po stronie płatnika, więc nie wchodzi do sumy "finansowanych przez zleceniobiorcę".

Krok 3. Oblicz łączną stopę procentową i kwotę.
Łączna stopa: 9,76% + 1,50% = 11,26%.
Obliczenie: 1 800,00 × 11,26% = 1 800,00 × 0,1126 = 202,68 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 246,78 zł – typowo wynika z doliczenia składki chorobowej (albo użycia innej, nieadekwatnej sumy stawek), mimo że w zadaniu wyraźnie wskazano brak zgody na chorobowe.
  • 322,74 zł – sugeruje uwzględnienie dodatkowych składek społecznych lub pomylenie "finansowanych przez zleceniobiorcę" z "łącznymi składkami" (ubezpieczony + płatnik).
  • 368,64 zł – wskazuje na zastosowanie jeszcze wyższej łącznej stopy, często spotykane przy błędzie polegającym na zsumowaniu składek z obu stron albo nieprawidłowym przeniesieniu zasad z etatu na zlecenie.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze podkreśl w treści zadania frazę "finansowanych przez …" oraz informację o dobrowolnym chorobowym. To podpowiada, które składki wolno dodać, a które trzeba pominąć.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zleceniobiorca finansuje te składki, które są potrącane z jego wynagrodzenia, najczęściej emerytalną i rentową, a chorobową tylko wtedy, gdy dobrowolnie do niej przystąpi. Nie należy mylić ich z częścią finansowaną przez płatnika.
Przy umowie zlecenia ubezpieczenie chorobowe jest zwykle dobrowolne. Jeśli zleceniobiorca nie wyrazi zgody, tej składki się nie nalicza, więc suma składek finansowanych przez ubezpieczonego jest niższa i obejmuje tylko wskazane obowiązkowe składki społeczne.
To informacja, że zleceniobiorca nie ma innego równoległego tytułu (np. etatu), który decydowałby o podleganiu ubezpieczeniom społecznym. W praktyce ułatwia to ustalenie, że od zlecenia należy rozliczać składki społeczne według zasad dla tego tytułu.
Najpierw ustalasz podstawę (zwykle kwota brutto z umowy), potem wybierasz tylko te składki, które finansuje ubezpieczony, i sumujesz ich stopy procentowe. Na końcu mnożysz podstawę przez łączny procent i dbasz o poprawne zaokrąglenie do groszy.
Należy pominąć składki, które nie są finansowane przez ubezpieczonego (np. typowo składkę wypadkową finansuje płatnik) oraz te, które nie wynikają z warunków zadania (np. chorobową, jeśli brak zgody). Kluczowe jest czytanie sformułowania "finansowanych przez…".
Nie, jeśli pytanie wyraźnie dotyczy ubezpieczeń społecznych. Składka zdrowotna jest odrębną kategorią i ma własne zasady liczenia. Na egzaminie często pojawia się błąd polegający na doliczeniu zdrowotnej do "społecznych", mimo że nie o to pytano.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych dla umowy zlecenia chorobowe jest przedstawiane jako dobrowolne i zależne od zgody zleceniobiorcy. Jeżeli w treści jest informacja o braku zgody, należy ją pominąć; jeżeli jest informacja o zgłoszeniu – wtedy ją doliczasz.
Najczęściej: doliczenie chorobowej mimo braku zgody, pomylenie składek finansowanych przez zleceniobiorcę z całkowitymi składkami, użycie złej podstawy (netto zamiast brutto) oraz złe zaokrąglenia. Pomaga wypisanie: "podstawa", "składki ubezpieczonego", "składki płatnika".
W zadaniach kadrowo‑płacowych wiek bywa podawany, aby wykluczyć szczególne przypadki (np. inne tytuły ubezpieczeniowe związane ze statusem ucznia/studenta). Jeśli wiek wskazuje osobę dorosłą, zwykle ma to ułatwić przyjęcie standardowych zasad oskładkowania umowy zlecenia.
Można oszacować: 10% z 1 800 to 180 zł, a 11–12% to ok. 198–216 zł. Wynik 202,68 zł mieści się w tym przedziale, więc jest realistyczny dla sumy dwóch składek. Jeśli wychodzi ponad 300 zł, prawdopodobnie doliczono składki, o które nie proszono.
info

Statystycznie 31% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że składki społeczne finansowane przez zleceniobiorcę (bez dobrowolnej chorobowej) to suma składki emerytalnej i rentowej.

Źródła:

  • ZUS – informacje dla płatników: "Umowa zlecenia a ubezpieczenia" (opis zasad podlegania i dobrowolności chorobowego), https://www.zus.pl/ (ścieżka: Dla płatników → Ubezpieczenia → Umowy cywilnoprawne) - dostęp 2026-02-18
  • ZUS – "Stopy procentowe składek na ubezpieczenia społeczne" (stawki emerytalna i rentowa), https://www.zus.pl/ (ścieżka: Dla płatników → Składki → Stopy procentowe) - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały ZUS dla płatników dotyczące umów zlecenia i podlegania ubezpieczeniom
  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z kwalifikacji kadrowo‑płacowej (umowy cywilnoprawne, listy płac)
  • Arkusze kalkulacyjne i zadania praktyczne z obliczania składek od podstawy brutto

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego