W zadaniu podano, że wszystkie butelki są produkowane z takich samych surowców i przy użyciu takich samych urządzeń, a wyroby różnią się wyłącznie wielkością (pojemnością). W takiej sytuacji techniczne koszty wytworzenia (materiały, energia, robocizna bezpośrednia itp.) rozdziela się proporcjonalnie do parametru różnicującego, czyli do liczby "ekwiwalentnych litrów".
Krok 1: ustalenie jednostki wspólnej (ekwiwalentu)
Butelka 1-litrowa odpowiada 1 jednostce, a butelka 0,5-litrowa odpowiada 0,5 jednostki. Liczba ekwiwalentów: 3000×1 + 2000×0,5 = 3000 + 1000 = 4000 l.
Krok 2: obliczenie kosztu na 1 litr ekwiwalentu
Koszt łączny wynosi 30 000 zł, więc koszt 1 l ekwiwalentu: 30 000 zł ÷ 4000 l = 7,50 zł/l.
Krok 3: koszt jednostkowy wyrobu
- butelka 1 l: 1×7,50 = 7,50 zł
- butelka 0,5 l: 0,5×7,50 = 3,75 zł
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- "6,00 zł; 3,00 zł" wynika z podziału 30 000 zł przez 5000 sztuk (średnia na sztukę) i potem sztucznego "połowienia" dla 0,5 l. To ignoruje fakt, że 0,5 l nie jest osobnym, równolicznym asortymentem, tylko ma mniejszy ekwiwalent w rozliczeniu kosztów.
- "10,00 zł; 5,00 zł" oraz "30,00 zł; 15,00 zł" nie spełniają warunku zgodności z kosztem całkowitym: po przemnożeniu przez ilości dają sumę inną niż 30 000 zł, więc nie mogą być prawidłową kalkulacją technicznego kosztu jednostkowego.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy wyroby różnią się tylko rozmiarem, najpierw sprowadź produkcję do wspólnej miary (ekwiwalentu), a na końcu wykonaj sumę kontrolną, aby sprawdzić, czy koszty jednostkowe odtwarzają koszt całkowity.
