Koszt wytworzenia jednej sztuki (koszt jednostkowy) wyznacza się według ogólnej zasady:
koszt jednostkowy = koszt wytworzenia przypisany do produktu / ilość wytworzonych sztuk.
W zadaniu podano łączny koszt produkcji (130 000 zł) oraz wielkość produkcji dwóch wyrobów (X: 1 000 szt., Y: 1 500 szt.). Ponieważ są dwa asortymenty, nie wolno mechanicznie dzielić 130 000 zł przez 2 500 sztuk. Najpierw trzeba skorzystać z danych z tabeli kalkulacyjnej, która służy do rozdzielenia łącznych kosztów na wyrób X i wyrób Y (np. według kluczy rozliczeniowych, norm, narzutów lub innych danych zadanych w tabeli).
Gdy z tabeli zostanie ustalone, jaka część kosztów 130 000 zł dotyczy wyrobu X, wykonuje się już proste dzielenie przez liczbę sztuk X (1 000). Wynik 40 zł oznacza, że koszt przypisany do wyrobu X wynosi 40 000 zł (bo 40 zł/szt. × 1 000 szt. = 40 000 zł), a pozostałe koszty odnoszą się do wyrobu Y zgodnie z tabelą.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- 30 zł i 20 zł zwykle wynikają z błędu zastosowania niewłaściwego mianownika albo przyjęcia błędnego podziału kosztów między X i Y (np. "na oko").
- 60 zł często pojawia się, gdy ktoś pomyli koszt jednostkowy z inną wielkością (np. użyje nie tej kwoty kosztów z tabeli lub nie uwzględni rozdziału kosztów zgodnie z tabelą).
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź sens wyniku, mnożąc koszt jednostkowy przez ilość sztuk. Otrzymana kwota powinna być logiczną częścią łącznego kosztu i pozostawiać realną resztę na pozostały wyrób.
