Wariant porównawczy rachunku zysków i strat opiera się na prezentacji kosztów według ich rodzaju (np. amortyzacja, zużycie materiałów i energii, usługi obce, wynagrodzenia). W praktyce oznacza to, że w ciągu okresu koszty są ewidencjonowane na kontach układu rodzajowego, a na koniec okresu trzeba doprowadzić do sytuacji, w której wynik finansowy obejmuje pełny efekt działalności jednostki.
Na dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych konta kosztów (układ rodzajowy) nie mogą pozostać "otwarte" jak konta bilansowe, ponieważ są to konta wynikowe. Zamyka się je więc przez przeksięgowanie na konto, na którym ustala się wynik finansowy okresu. Dzięki temu koszty obciążają wynik, a sprawozdanie finansowe może zostać sporządzone na kompletnych danych.
- Wynik finansowy – jest właściwy, bo to konto zbierające przychody i koszty, prowadzące do ustalenia zysku/straty.
- Kapitał zakładowy – to pozycja kapitałów własnych, nie służy do bieżącego rozliczania kosztów ani do zamknięcia kont wynikowych.
- Rozliczenie kosztów działalności – konto rozliczeniowe może występować w schematach ewidencji i przeksięgowań, ale pytanie dotyczy docelowego zamknięcia kosztów na dzień zamknięcia ksiąg, czyli przeniesienia na wynik.
- Rozliczenia międzyokresowe kosztów – dotyczą rozliczania kosztów w czasie (przenoszenia części kosztów na przyszłe okresy), a nie przeniesienia całych kosztów okresu na wynik finansowy.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w treści pojawia się "na dzień zamknięcia ksiąg" i mowa o kosztach/przychodach, najczęściej chodzi o zamykanie kont wynikowych i ich wpływ na wynik finansowy, a nie o konta bilansowe czy techniczne rozliczenia.
