KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 27.
Przedsiębiorstwo zakupiło w Belgii towary o wartości 30 000 euro z terminem zapłaty w ciągu 60 dni. W dniu zakupu kurs kupna 1 euro wynosił 3,20 złotych, a w dniu płatności po upływie 60 dni wzrósł do 3,60 złotych. Z powodu różnic kursowych przedsiębiorstwo
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość zobowiązania w dniu zakupu: 30 000 EUR × 3,20 PLN = 96 000 PLN. W dniu zapłaty: 30 000 EUR × 3,60 PLN = 108 000 PLN. Ponieważ kurs wzrósł, do spłaty trzeba było więcej złotych, więc powstała strata 108 000 − 96 000 = 12 000 PLN.

Pełne wyjaśnienie:

W tym zadaniu kluczowe jest zrozumienie, że przedsiębiorstwo ma zobowiązanie w walucie obcej (musi zapłacić 30 000 EUR). Gdy kurs EUR rośnie, zapłata takiego zobowiązania w PLN staje się droższa, co zwykle generuje ujemną różnicę kursową (stratę).

Krok 1: przeliczenie wartości w dniu zakupu
Kwota faktury: 30 000 EUR. Kurs w dniu zakupu: 3,20 PLN/EUR.
30 000 × 3,20 = 96 000 PLN. To jest wartość zobowiązania "po starym kursie".

Krok 2: przeliczenie wartości w dniu zapłaty
Kurs w dniu zapłaty wzrósł do 3,60 PLN/EUR.
30 000 × 3,60 = 108 000 PLN. Tyle złotych trzeba realnie wydać, aby kupić 30 000 EUR na uregulowanie płatności.

Krok 3: ustalenie różnicy kursowej
Porównujemy kwotę w PLN w dniu zapłaty z kwotą w PLN w dniu ujęcia zobowiązania:
108 000 − 96 000 = 12 000 PLN.

Wniosek
Odpowiedź "straciło na transakcji 12 000 złotych." jest poprawna, bo wzrost kursu EUR oznacza, że do spłaty tej samej kwoty w EUR potrzeba więcej PLN.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "zyskało na transakcji 12 000 złotych." – myli kierunek wpływu kursu na zobowiązanie; zysk pojawiłby się raczej przy spadku kursu (zapłata byłaby tańsza).
  • "zyskało na transakcji 96 000 złotych." – 96 000 PLN to wartość całej transakcji po kursie 3,20, a nie różnica kursowa; dodatkowo znak (zysk) jest niezgodny z logiką wzrostu kursu.
  • "straciło na transakcji 96 000 złotych." – to również mylenie wartości transakcji z różnicą kursową; strata dotyczy tylko zmiany kursu (tu 0,40 PLN na 1 EUR), a nie całej kwoty zakupu.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz różnicę kursów (3,60 − 3,20 = 0,40 PLN/EUR), a potem pomnóż przez kwotę w EUR (0,40 × 30 000 = 12 000 PLN). To szybka metoda kontroli wyniku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnice kursowe to zmiana wartości należności lub zobowiązania wyrażonego w walucie obcej po przeliczeniu na PLN, wynikająca ze zmiany kursu między dniem ujęcia operacji a dniem zapłaty. Dla zobowiązań wzrost kursu zwykle oznacza większy wydatek w PLN.
Policz wartość w PLN w dniu ujęcia i w dniu zapłaty: kwota EUR × kurs. Następnie odejmij: (PLN przy zapłacie − PLN przy ujęciu). Jeśli wynik jest dodatni dla zobowiązania, oznacza to stratę, bo trzeba było zapłacić więcej PLN.
Bo zobowiązanie oznacza konieczność oddania określonej kwoty EUR. Gdy 1 EUR jest droższe w PLN, zakup tej samej ilości EUR wymaga większej liczby złotych. Firma nie dostaje dodatkowych euro "gratis", tylko ponosi wyższy koszt spłaty.
Możesz użyć skrótu: (kurs zapłaty − kurs ujęcia) × kwota EUR. W zadaniu: (3,60 − 3,20) × 30 000 = 0,40 × 30 000 = 12 000 PLN. To kontrola, czy pełne przeliczenia dały sensowny rezultat.
Nie zawsze. W praktyce banki stosują różne kursy (np. kupna/sprzedaży) zależnie od operacji, a w księgowości przyjmowane są zasady wynikające z polityki rachunkowości i przepisów. Na egzaminie zwykle stosuje się kurs podany w treści, nawet jeśli jest uproszczeniem.
To przeliczenie wartości zakupu w dniu ujęcia zobowiązania: 30 000 EUR × 3,20 PLN/EUR = 96 000 PLN. Jest to wartość całej transakcji po kursie z dnia zakupu, a nie różnica kursowa. Różnica kursowa dotyczy tylko zmiany kursu w czasie.
Zadaj sobie pytanie: czy w dniu zapłaty potrzebujesz więcej czy mniej PLN na tę samą kwotę waluty? Dla zobowiązania: więcej PLN = strata, mniej PLN = zysk. Dla należności bywa odwrotnie, bo waluta ma zostać otrzymana.
Najczęściej: mylenie wartości transakcji z różnicą kursową, pomijanie mnożenia przez kwotę w EUR, błędne odczytanie kierunku (zysk/strata) oraz mechaniczne wybieranie dużych liczb z odpowiedzi. Pomaga zapis: różnica kursu × kwota waluty.
Ekonomicznie wynika ze zmiany kursu między tymi dniami, ale ujawnia się przy rozliczeniu lub przeszacowaniu pozycji walutowej. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle porównuje się kurs z dnia ujęcia z kursem z dnia zapłaty, aby policzyć efekt (zysk/stratę).
Ćwicz schemat: (1) identyfikacja: należność czy zobowiązanie, (2) przeliczenie na PLN w dwóch momentach, (3) różnica i znak wyniku, (4) krótka interpretacja. Warto robić serie podobnych zadań z różnymi kursami i terminami płatności.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Wartość zobowiązania w dniu zakupu: 30 000 EUR × 3,20 PLN = 96 000 PLN."

Źródła:

  • Międzynarodowy Standard Rachunkowości (MSR) 21 "Skutki zmian kursów wymiany walut obcych" (IAS 21), sekcje dotyczące przeliczenia pozycji pieniężnych i ujmowania różnic kursowych

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw rachunkowości finansowej (dział: operacje w walutach obcych)
  • Zadania rachunkowe z różnic kursowych dla rozrachunków (ćwiczenia maturalne/kwalifikacyjne dla ekonomisty)
  • MSR 21 jako ogólne kompendium zasad ujmowania skutków zmian kursów walut (dla pogłębienia rozumienia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego