KWALIFIKACJA GIW6 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 27.
Przedstawione na fotografii narzędzie używane jest do
Ilustracja przedstawia narzędzie używane w geologii, prawdopodobnie do podtrzymywania rur płuczkowych na stole wiertniczym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Narzędzie pokazane na fotografii służy do podtrzymywania (unieruchomienia) rur płuczkowych na stole wiertniczym podczas operacji manipulacyjnych.
Pozostałe odpowiedzi opisują inne grupy osprzętu: podnoszenie realizuje się podnośnikami, czyszczenie otworu skrobakami, a skręcanie/rozkręcanie – kluczami/szczękami do połączeń.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce wiertniczej stosuje się różne narzędzia do bezpiecznej obsługi rur płuczkowych. Z fotografii (kontekst: osprzęt na wiertni) wnioskujemy, że chodzi o narzędzie, którego podstawową funkcją jest podtrzymanie i unieruchomienie przewodu na stole wiertniczym. Taki osprzęt wykorzystuje się m.in. wtedy, gdy trzeba chwilowo przenieść obciążenie przewodu na stół, zabezpieczyć rurę przed zsunięciem oraz umożliwić wykonanie kolejnych czynności przy połączeniu.

Odpowiedź "podtrzymywania rur płuczkowych na stole wiertniczym" jest więc właściwa, bo opisuje działanie narzędzia pracującego jako podparcie/uchwyt utrzymujący rurę w stałej pozycji podczas operacji na przewodzie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "podnoszenia pojedynczych rur płuczkowych" – podnoszenie realizuje się osprzętem przeznaczonym do dźwigania (np. uchwyty/podnośniki współpracujące z wyciągiem). Narzędzia podtrzymujące na stole nie zastępują typowego osprzętu dźwigowego, bo ich rolą jest utrzymanie rury na stole, a nie transport pionowy.
  • "zeskrobywania osadu iłowego ze ścian otworu" – to funkcja narzędzi do obróbki/oczyszczania otworu (skrobaki, rozwiertaki, narzędzia do usuwania osadów). Takie narzędzia pracują w otworze, a nie na stole wiertniczym.
  • "skręcania i rozkręcania rur i obciążników" – skręcanie/rozkręcanie połączeń wymaga narzędzi do przeniesienia momentu (klucze, szczęki, narzędzia zaciskowe). Osprzęt do podtrzymania nie jest przeznaczony do generowania momentu obrotowego, tylko do bezpiecznego utrzymania elementu.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "ze zdjęcia" najpierw ustal miejsce pracy narzędzia (stół wiertniczy vs otwór wiertniczy vs podnoszenie na haku), a dopiero potem dopasuj funkcję (podtrzymać, podnieść, skręcić, oczyścić). To zmniejsza ryzyko pomyłki między podobnie wyglądającymi elementami osprzętu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stół wiertniczy to element urządzenia wiertniczego w rejonie otworu, który umożliwia prowadzenie prac z przewodem wiertniczym (rurami) oraz organizuje stanowisko manipulacyjne. To właśnie tutaj często podtrzymuje się przewód i wykonuje operacje łączenia lub rozłączania odcinków rur.
Najczęściej rozpoznasz je po tym, że pracuje "wokół" rury i ma formę uchwytu/elementu oporowego, który utrzymuje rurę w miejscu. Nie wygląda jak urządzenie dźwigowe do podnoszenia ani jak klucz do przenoszenia momentu. Kluczowy jest kontekst: praca przy stole, a nie w otworze.
Podtrzymywanie stabilizuje przewód wiertniczy i ogranicza ryzyko niekontrolowanego zsunięcia się rury do otworu. Ułatwia też bezpieczne wykonywanie czynności manipulacyjnych przy połączeniach. W praktyce to element organizacji pracy i bezpieczeństwa, szczególnie przy częstym dokładaniu lub odkręcaniu odcinków rur.
Narzędzie do podtrzymywania ma utrzymać rurę na stole wiertniczym i przejąć ciężar w danym momencie, ale nie służy do transportu pionowego. Narzędzie do podnoszenia współpracuje z układem wyciągowym i jest przeznaczone do dźwigania oraz przemieszczania rur. Mylenie tych funkcji to częsty błąd na egzaminie.
Robi się to podczas operacji manipulacyjnych, np. przy dokładaniu kolejnych odcinków przewodu lub przy wyciąganiu przewodu z otworu. Do tych czynności używa się narzędzi przenoszących moment (klucze/szczęki), a jednocześnie stosuje się osprzęt, który zabezpiecza i podtrzymuje przewód na stole.
Osad iłowy (zwłaszcza przy płuczce iłowej) może odkładać się na ścianach otworu w wyniku filtracji i sedymentacji cząstek. W pewnych warunkach wymaga to zabiegów technologicznych i narzędzi do oczyszczania otworu. To jednak inny obszar niż narzędzia stołowe do obsługi rur.
Najczęściej myli się funkcje: podtrzymywanie vs podnoszenie oraz podtrzymywanie vs skręcanie. Uczniowie kierują się skojarzeniem "rury = klucz" albo "rury = podnośnik", bez analizy, gdzie narzędzie pracuje (stół czy układ wyciągowy). Pomaga zasada: najpierw miejsce pracy, potem funkcja.
Nie, to zwykle różne narzędzia o innych zadaniach. Podtrzymywanie ma zabezpieczyć rurę i przejąć obciążenie na stole, natomiast skręcanie/rozkręcanie wymaga narzędzi do przeniesienia momentu obrotowego na połączenie gwintowe. W praktyce mogą być używane kolejno w tej samej operacji.
Najlepiej tworzyć własny "atlas": zdjęcie + nazwa + 1 zdanie o funkcji + miejsce użycia (stół, wyciąg, otwór). Dodatkowo warto ćwiczyć na zestawach pytań obrazkowych i porównywać narzędzia parami (podtrzymanie vs podnoszenie, skręcanie vs czyszczenie otworu). To poprawia rozróżnianie podobnych kształtów.
Kluczowe są: kontrola strefy niebezpiecznej, właściwa komunikacja sygnałami, stabilne podparcie przewodu przed zwolnieniem podnoszenia oraz unikanie wkładania rąk w miejsca zgniotu. Należy też dbać o stan techniczny osprzętu chwytającego. Bezpieczeństwo wynika z przewidywania ruchu i obciążeń rury.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z wiertnictwa/geologii wiertniczej dotyczące osprzętu wiertniczego
  • Instrukcje stanowiskowe i materiały BHP dla prac na wiertni (manipulacja rurami)
  • Katalogi/artykuły producentów osprzętu wiertniczego opisujące narzędzia do obsługi rur

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego