KWALIFIKACJA MED1 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 11.
Przedstawione na ilustracji narzędzie jest wykorzystywane w gabinecie do
Ilustracja przedstawia narzędzie stomatologiczne, które jest używane do mierzenia głębokości kieszonek dziąsłowych.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sonda periodontologiczna ma podziałkę milimetrową (często w formie czarnych pasków) i tępo zakończoną końcówkę, aby bezpiecznie wprowadzać ją do szczeliny/kieszonki dziąsłowej. Służy do pomiaru głębokości kieszonek i oceny stanu przyzębia. Pozostałe czynności wymagają innych narzędzi (igła do irygacji, sonda próchnicowa, kondensator).

Pełne wyjaśnienie:

Na ilustracji widać narzędzie z wyraźną podziałką (czarne paski poprzeczne na części pracującej) oraz tępo zakończoną końcówką. To typowe cechy sondy periodontologicznej (zgłębnika periodontologicznego), której zadaniem jest mierzenie głębokości kieszonek dziąsłowych podczas badania periodontologicznego.

Pomiar wykonuje się przez delikatne wprowadzenie sondy wzdłuż powierzchni zęba do szczeliny/kieszonki i odczyt wartości w milimetrach z podziałki. Wynik jest kluczowy dla rozpoznania i monitorowania chorób przyzębia oraz planowania leczenia; w praktyce asystentka często notuje wartości w karcie periodontologicznej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "przepłukiwania kieszonki patologicznej" – do płukania/irygacji stosuje się końcówki/igły do irygacji lub kaniule (z światłem wewnątrz i ujściem), a nie pełny metalowy zgłębnik z podziałką.
  • "wykrywania próchnicy w zębie" – sonda próchnicowa bywa ostra i nie ma typowej, czytelnej skali milimetrowej; jej funkcją nie jest pomiar głębokości kieszonek, tylko ocena ubytków/retencji.
  • "kondensacji bocznej gutaperki w kanale korzeniowym" – do tego służą narzędzia endodontyczne (np. spreadery/kondensory), zwykle stożkowate i bez skali milimetrowej typowej dla periodontologii; dotyczą kanału korzeniowego, a nie przyzębia.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na końcówce narzędzia widzisz skalę i tępe zakończenie, myśl o pomiarze (periodontologia). Jeśli widzisz światło/otwór – myśl o irygacji. Jeśli końcówka jest ostra – częściej dotyczy badania ubytków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sonda periodontologiczna (zgłębnik periodontologiczny) to narzędzie diagnostyczne z podziałką w milimetrach. Służy do pomiaru głębokości kieszonek dziąsłowych przy zębach, co pozwala ocenić stan przyzębia, wykrywać zmiany patologiczne i kontrolować postępy leczenia.
Najbardziej typowe cechy to czytelna podziałka na części pracującej (często czarne paski) oraz tępo zakończona, cienka końcówka. W przeciwieństwie do igły do irygacji nie ma światła wewnątrz, a w przeciwieństwie do sondy próchnicowej nie jest ostra.
Czarne paski (lub inne oznaczenia) tworzą skalę milimetrową, dzięki której można odczytać głębokość kieszonki dziąsłowej. Bez takiej skali pomiar byłby niepowtarzalny i zależałby od "około", co utrudnia diagnostykę i porównywanie wyników między wizytami.
W zdrowym przyzębiu spotyka się płytką szczelinę dziąsłową; w praktyce klinicznej często przyjmuje się zakres około 1–3 mm. Wyniki większe mogą sugerować kieszonkę patologiczną i wymagają interpretacji przez lekarza w kontekście krwawienia, recesji i utraty przyczepu.
Najczęściej myli się ją z: sondą próchnicową (zwykle bardziej ostra, bez typowej skali), igłą do irygacji (ma otwór/światło), albo narzędziem endodontycznym do gutaperki. Klucz: tylko sonda periodontologiczna jest typowo "miernicza".
Nie. Płukanie (irygacja) wymaga narzędzia z kanałem do przepływu płynu, np. igły/kaniuli irygacyjnej lub końcówki do podawania płynu. Sonda periodontologiczna jest narzędziem pomiarowym – służy do sondowania i odczytu głębokości, a nie do podawania płynu.
Sonda do wykrywania próchnicy jest zwykle cieńsza i ostra, przeznaczona do badania ubytków i powierzchni zębów. Zazwyczaj nie ma wyraźnej podziałki milimetrowej. Sonda periodontologiczna ma tępe zakończenie i skalę do pomiaru kieszonek.
Pomiary wykonuje się w ramach badania periodontologicznego, np. przy diagnostyce zapalenia dziąseł i periodontitis, w trakcie kontroli leczenia oraz przy ocenie ryzyka przed niektórymi procedurami. Wyniki zapisuje się w dokumentacji, aby porównywać je w kolejnych wizytach.
Asystentka przygotowuje zestaw, dba o ergonomię pracy i aseptykę oraz często notuje odczyty podawane przez lekarza w karcie periodontologicznej. Może też pomagać w osuszaniu pola i podawaniu narzędzi, aby badanie było sprawne i powtarzalne.
Narzędzia do kondensacji gutaperki (endodoncja) są dobierane do kanału korzeniowego i zwykle nie mają typowej skali do pomiaru kieszonek. Sonda periodontologiczna ma podziałkę milimetrową i tępe zakończenie do pracy w kieszonce dziąsłowej. To inne dziedziny: endodoncja vs periodontologia.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Sonda periodontologiczna ma podziałkę milimetrową (często w formie czarnych pasków) i tępo zakończoną końcówkę, aby bezpiecznie wprowadzać ją do szczeliny/kieszonki dziąsłowej."

Źródła:

  • Carranza’s Clinical Periodontology, rozdziały dotyczące badania periodontologicznego i periodontologicznego sondowania (periodontal probing) – źródło podręcznikowe.
  • Lindhe’s Clinical Periodontology and Implant Dentistry, część: diagnostyka periodontologiczna i pomiary kliniczne – źródło podręcznikowe.

Materiały:

  • Podręcznik/atlas instrumentarium stomatologicznego (dział: periodontologia)
  • Materiały szkoleniowe z badania periodontologicznego i karty periodontologicznej
  • Standardowe instrukcje gabinetowe (procedura badania przyzębia i dokumentowania pomiarów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego