KWALIFIKACJA ELM1 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 14.
Przedstawione na rysunku narzędzie służy do
Ilustracja przedstawia narzędzie ręczne służące do cięcia przewodów pneumatycznych, co jest związane z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Narzędzie pokazane na rysunku jest przeznaczone do równego, prostopadłego odcinania przewodów pneumatycznych (węży). Takie cięcie ułatwia prawidłowe osadzenie przewodu w złączce i zmniejsza ryzyko nieszczelności. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych, odmiennych narzędzi.

Pełne wyjaśnienie:

W układach automatyki przemysłowej pneumatyka jest bardzo częsta: siłowniki, zawory i złączki łączy się przewodami (wężami) pneumatycznymi. Aby połączenie było szczelne i trwałe, przewód powinien być ucięty równo i możliwie prostopadle do osi. Do tego służy obcinak/nożyk do przewodów pneumatycznych – jego zadaniem jest szybkie wykonanie czystego cięcia bez miażdżenia materiału.

Odpowiedź "cięcia przewodów pneumatycznych" jest właściwa, ponieważ jest to typowa funkcja narzędzi używanych podczas montażu instalacji pneumatycznych: dopasowanie długości przewodu przed wpięciem do złączek oraz przy serwisie.

  • "ściągania izolacji" odnosi się do przewodów elektrycznych. Ściągacze izolacji są dopasowane do izolacji i przekrojów żył, a nie do węży pneumatycznych; zastosowanie takiego narzędzia do przewodu pneumatycznego nie jest właściwe.
  • "oznaczania przewodów" to czynność realizowana markerem, etykietownicą lub tulejkami opisowymi. To inna grupa narzędzi – służy identyfikacji, a nie obróbce mechanicznej końca przewodu.
  • "zaciskania tulejek" dotyczy zakończeń przewodów elektrycznych (tulejki kablowe) i wymaga zaciskarki. W pneumatyce typowe są złączki, a nie tulejki zaciskane na żyłach przewodów.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach z ilustracją szukaj cechy funkcjonalnej: czy narzędzie tnie, zaciska, zdejmuje izolację czy oznacza. W pneumatyce kluczowe jest cięcie "na prosto", bo krzywe cięcie bywa częstą przyczyną nieszczelności połączeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Obcinak do przewodów pneumatycznych to narzędzie do szybkiego i równego odcinania węży/ przewodów stosowanych w pneumatyce. Jego celem jest uzyskanie możliwie prostopadłego, czystego cięcia, aby przewód dobrze uszczelnił się w złączce i nie powodował nieszczelności.
Prostopadłe cięcie ułatwia pełne wsunięcie przewodu w złączkę i poprawne ułożenie elementów uszczelniających. Skośne lub poszarpane cięcie może tworzyć nieszczelności, utrudniać montaż i zwiększać ryzyko awarii układu pneumatycznego podczas pracy.
Obcinak do pneumatyki jest przeznaczony do węży i zwykle ma prowadzenie ostrza pod kątem umożliwiającym równe przecięcie materiału. Ściągacz izolacji ma gniazda/ szczeliny dopasowane do średnic przewodów elektrycznych i usuwa izolację, a nie odcina wąż na czysto.
Najczęstsze skutki to nieszczelność połączenia, spadek ciśnienia w układzie, niestabilna praca siłowników i zaworów oraz większe zużycie sprężonego powietrza. Źle ucięty koniec może też utrudnić poprawne wpięcie przewodu w złączkę i prowadzić do jego wysunięcia.
Podczas montażu nowych instalacji pneumatycznych, uruchamiania stanowisk, modernizacji maszyn oraz w serwisie, gdy trzeba wymienić odcinek przewodu lub dopasować jego długość. To typowe narzędzie w pracy przy siłownikach, wyspach zaworowych i złączkach wtykowych.
W praktyce bywa to spotykane, ale jest niewskazane: nóż lub szczypce mogą zgnieść przewód, zrobić nierówne cięcie lub zadzior, co pogarsza szczelność. Obcinak zapewnia powtarzalne, równe cięcie i zmniejsza liczbę usterek związanych z połączeniami pneumatycznymi.
Do zaciskania tulejek kablowych stosuje się zaciskarkę (praskę) do tulejek, dobraną do przekroju żyły i typu tulejki. To narzędzie dotyczy obróbki końcówek przewodów elektrycznych, a nie przewodów pneumatycznych, które łączy się zwykle złączkami.
Oznaczanie przewodów to nadawanie im identyfikatorów (np. numerów) zgodnych z dokumentacją, aby ułatwić montaż, uruchomienie i serwis. Stosuje się do tego etykiety, markery, tulejki opisowe lub drukarki oznaczników. Nie jest to operacja cięcia ani zaciskania.
Częste są skojarzenia "narzędzie do przewodów = ściągacz izolacji" bez zauważenia, że chodzi o pneumatyczne węże. Uczniowie mylą też zaciskarki (tulejki) z narzędziami tnącymi. Pomaga szybkie przypisanie: tnie / zdejmuje / zaciska / opisuje.
Warto przećwiczyć rozpoznawanie podstawowych narzędzi używanych przy montażu instalacji: do przewodów elektrycznych (ściąganie izolacji, zaciskanie) i pneumatycznych (cięcie, montaż złączek). Pomaga też kojarzenie narzędzia z etapem pracy: montaż, uruchomienie, serwis.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że narzędzie pokazane na rysunku jest przeznaczone do równego, prostopadłego odcinania przewodów pneumatycznych (węży).

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe/zakładowe dotyczące montażu przewodów pneumatycznych i złączek
  • Katalogi i instrukcje producentów złączek i przewodów pneumatycznych (działy: cięcie, przygotowanie, montaż)
  • Podręczniki do podstaw pneumatyki i przygotowania instalacji (rozdziały o montażu przewodów i osprzęcie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego