KWALIFIKACJA MED9 - CZERWIEC 2007

PYTANIE NR 21.
Przedstawione na zdjęciu urządzenie stosowane w technice sporządzania leków to:
Ilustracja przedstawia lożę z nawiewem laminarnym, urządzenie stosowane w technice sporządzania leków, szczególnie w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Loża z nawiewem laminarnym zapewnia uporządkowany (laminarny) strumień przefiltrowanego powietrza, którego celem jest ograniczenie zanieczyszczenia przygotowywanego produktu.
Dygestorium służy głównie do odciągu oparów i ochrony personelu, destylatorka do wytwarzania wody destylowanej, a szafka Hansena ma inne przeznaczenie niż praca w strumieniu laminarnym.

Pełne wyjaśnienie:

Urządzenie określane jako loża z nawiewem laminarnym (często spotyka się też nazwę "komora/pracownia z przepływem laminarnym") służy do pracy, w której kluczowe jest ograniczenie zanieczyszczenia produktu. Osiąga się to przez wytworzenie kontrolowanego, uporządkowanego strumienia powietrza po filtracji (w praktyce dydaktycznej opisuje się to jako "jałowe/oczyszczone powietrze kierowane na pole pracy"). Taki sposób pracy jest typowy dla czynności wymagających wysokiej czystości mikrobiologicznej i dobrej praktyki aseptycznej.

Odpowiedź "dygestorium" jest nieprawidłowa, ponieważ dygestorium kojarzy się przede wszystkim z odciągiem i ograniczaniem narażenia personelu na opary/aerozole substancji chemicznych. Jego podstawową rolą nie jest wytworzenie strefy ochrony produktu w polu roboczym, tylko bezpieczne usuwanie zanieczyszczeń z powietrza w kierunku wyciągu.

Odpowiedź "destylatorka" dotyczy sprzętu do uzyskiwania wody destylowanej (lub ogólnie: wody o określonej jakości) i nie jest urządzeniem stanowiskowym do przygotowywania leków w kontrolowanym strumieniu powietrza. Jej funkcja jest procesowa (wytwarzanie wody), a nie zapewnianie warunków aseptycznej pracy nad produktem.

Odpowiedź "szafka Hansena" bywa mylona z innymi "szafkami" laboratoryjnymi, ale nie jest typowym określeniem stanowiska pracy z nawiewem laminarnym. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie, że chodzi o urządzenie tworzące kontrolowaną strefę pracy nad produktem, a nie o mebel magazynowy czy ogólną szafę laboratoryjną.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli na zdjęciu widać stanowisko z szybą i wyraźną strefą roboczą, szukaj cechy funkcjonalnej: czy urządzenie ma zapewniać czystość pola pracy dla produktu (nawiew laminarny), czy odciągać opary i chronić personel (dygestorium). To rozróżnienie najczęściej przesądza o poprawnej odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Loża z nawiewem laminarnym to stanowisko pracy, w którym powietrze jest filtrowane i przepływa w uporządkowany sposób nad polem roboczym. Jej celem jest ograniczenie zanieczyszczenia przygotowywanego produktu, co wspiera pracę aseptyczną podczas sporządzania leków.
Rozpoznanie opiera się na funkcji: loża laminarna ma tworzyć czyste pole pracy dla produktu dzięki kontrolowanemu nawiewowi, a dygestorium przede wszystkim odciąga opary i aerozole, chroniąc personel. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle chodzi o ochronę produktu, nie o wyciąg.
Dygestorium jest projektowane głównie do usuwania zanieczyszczeń z powietrza (opary, aerozole) i zmniejszania narażenia pracownika. Nie zapewnia typowo warunków "czystego pola" nad produktem w taki sposób jak nawiew laminarny, więc nie spełnia tej samej roli w pracy aseptycznej.
Stosuje się ją wtedy, gdy w przygotowaniu produktu ważne jest ograniczenie ryzyka zanieczyszczenia (zwłaszcza mikrobiologicznego) i utrzymanie wysokiej czystości pola pracy. Na egzaminie warto kojarzyć to z czynnościami wymagającymi szczególnej higieny i zasad aseptyki.
W typowym ujęciu egzaminacyjnym loża z nawiewem laminarnym służy przede wszystkim do ochrony produktu poprzez zapewnienie czystego, kontrolowanego strumienia powietrza nad polem pracy. Ochrona personelu może być pośrednia, ale nie jest zwykle podstawowym celem tego typu stanowiska.
Najczęstszy błąd to utożsamienie każdej "szafki z szybą" z dygestorium. Drugi błąd to mylenie funkcji: dygestorium kojarzy się z bezpieczeństwem, ale dotyczy głównie ochrony pracownika, a loża laminarna ma przede wszystkim wspierać czystość przygotowywanego produktu.
Destylatorka to urządzenie do otrzymywania wody destylowanej (lub ogólnie wody o określonej jakości) w procesie destylacji. Nie jest stanowiskiem do pracy nad produktem w kontrolowanym przepływie powietrza, dlatego w pytaniu o urządzenie do sporządzania leków ze zdjęcia zwykle nie pasuje.
Często w praktyce dydaktycznej oba określenia odnoszą się do stanowiska z kontrolowanym przepływem (nawiewem) powietrza nad polem pracy, ale nazewnictwo bywa różne w zależności od materiałów. Na egzaminie kluczowe jest rozumienie funkcji: czyste pole pracy dla produktu.
Loża laminarna jest urządzeniem "aktywnym" – wymusza przepływ powietrza i ma określoną strefę roboczą do wykonywania czynności. Szafki magazynowe służą do przechowywania i nie tworzą kontrolowanego środowiska pracy. W zadaniach rozstrzyga to, czy urządzenie zapewnia warunki do aseptyki.
Najlepiej uczyć się "po funkcji": do czego służy urządzenie i co chroni (produkt czy personel). Pomaga też porównywanie podobnych sprzętów w tabeli: nawiew laminarny vs dygestorium vs urządzenia do wytwarzania wody. Warto obejrzeć zdjęcia i opisy z zajęć praktycznych.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Loża z nawiewem laminarnym zapewnia uporządkowany (laminarny) strumień przefiltrowanego powietrza, którego celem jest ograniczenie zanieczyszczenia przygotowywanego produktu."

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki szkolne z technologii postaci leku (receptura apteczna, aseptyka)
  • Instrukcje stanowiskowe/apteczne procedury pracy w warunkach aseptycznych
  • Materiały producentów urządzeń: opisy działania i przeznaczenia loży laminarnej vs dygestorium

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego