Rozpoznanie dokumentu opiera się na tym, jaki rodzaj dyspozycji płatniczej reprezentuje i jak ma zostać zrealizowany.
"Czek gotówkowy" jest używany wtedy, gdy celem jest wypłata gotówki (czyli pobranie środków w formie gotówkowej). W praktyce biznesowej oznacza to, że dokument wskazuje realizację poprzez wypłatę, a nie poprzez uznanie rachunku odbiorcy.
"Weksel suchy" (weksel niezupełny) to instrument prawa wekslowego – ma charakter papieru wartościowego i służy zabezpieczeniu/udokumentowaniu zobowiązania. Mechanizm działania weksla jest inny niż w czeku: nie jest to typowa dyspozycja wypłaty z rachunku w formie bankowego blankietu czekowego.
"Polecenie przelewu" to dyspozycja wykonania rozliczenia bezgotówkowego: środki mają zostać przeniesione między rachunkami (nadawcy i odbiorcy). Taki dokument będzie miał pola typowe dla przelewu (dane odbiorcy, numer rachunku, tytuł płatności), a nie konstrukcję właściwą dla czeku.
"Czek bezgotówkowy" również jest czekiem, ale jego przeznaczeniem jest rozrachunek bezgotówkowy, czyli przekazanie kwoty na rachunek (bez wypłaty gotówki). Najczęstszy błąd polega na utożsamianiu każdego czeku z wypłatą gotówki – tymczasem o poprawnym rozróżnieniu decyduje sposób realizacji: gotówka vs uznanie rachunku.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy dokument służy do wypłaty w kasie/banku, czy do transferu na rachunek. Dopiero potem wybierz między "czek gotówkowy" a "czek bezgotówkowy", a pozostałe opcje traktuj jako inne typy instrumentów (weksel) lub inne formy dyspozycji (przelew).
