KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 2.
Przedstawiony na ilustracji przyrząd umożliwia pomiar
Ilustracja przedstawia anemometr, czyli przyrząd służący do pomiaru prędkości i kierunku wiatru.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowa jest odpowiedź "prędkości i kierunku wiatru", ponieważ przyrządy takie jak anemometr (pomiar prędkości) oraz wiatrowskaz (określenie kierunku) służą do oceny parametrów wiatru. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych czujników: opadu, oświetlenia/dźwięku oraz temperatury i wilgotności.

Pełne wyjaśnienie:

Parametry wiatru opisuje się przede wszystkim przez prędkość oraz kierunek. W praktyce terenowej (także w inżynierii środowiska i melioracji) są one istotne m.in. dla organizacji robót na otwartym terenie, oceny warunków BHP, ograniczania pylenia czy planowania prac zależnych od pogody.

Przyrząd służący do pomiaru tych parametrów to zwykle zestaw składający się z:

  • anemometru – elementu z czaszami/łopatkami lub czujnikiem ultradźwiękowym, który mierzy prędkość wiatru,
  • wiatrowskazu – chorągiewki/strzałki wskazującej kierunek, z którego wieje wiatr.

Dlatego odpowiedź "prędkości i kierunku wiatru" jest właściwa: odnosi się do dwóch podstawowych wielkości mierzonych przez typowe przyrządy wiatrowe.

Odpowiedź "sumy i natężenia opadu" dotyczy deszczomierzy (pluwiometrów) oraz czujników intensywności opadu, które zliczają opad w czasie. Nie służą do pomiaru wiatru.

Odpowiedź "natężenia światła i dźwięku" odnosi się do luksomierzy i sonometrów. To inne dziedziny pomiarów (oświetlenie, akustyka) i inna konstrukcja przyrządów.

Odpowiedź "temperatury i wilgotności powietrza" dotyczy termometrów i higrometrów/termohigrometrów. Te urządzenia mogą być montowane w osłonach radiacyjnych, ale nie określają kierunku wiatru i nie mierzą jego prędkości.

Wskazówka egzaminacyjna: ucz się rozpoznawania przyrządów po charakterystycznych elementach konstrukcji (czasze/łopatki dla prędkości, chorągiewka/strzałka dla kierunku) i kojarz je z mierzoną wielkością.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anemometr służy do pomiaru prędkości wiatru. W zależności od typu może mieć czasze, śmigło albo czujnik ultradźwiękowy. Sam anemometr nie określa kierunku wiatru, jeśli nie jest połączony z wiatrowskazem lub czujnikiem kierunku.
Wiatrowskaz mierzy kierunek wiatru, czyli stronę, z której wieje. Ustawia się zgodnie z naporem powietrza (chorągiewka/strzałka obraca się na osi). Często jest montowany razem z anemometrem w jednej głowicy pomiarowej.
Deszczomierz zwykle ma kształt cylindra lub lejka zbierającego wodę opadową. Anemometr najczęściej ma czasze lub łopatki obracające się na wietrze, a przy pomiarze kierunku może mieć widoczną chorągiewkę. Te cechy konstrukcyjne są kluczowe.
Wiatr wpływa na bezpieczeństwo i organizację robót: rozprzestrzenianie pyłu, pracę sprzętu, stabilność elementów tymczasowych oraz komfort pracy. W inżynierii środowiska i melioracji ma znaczenie także dla oceny warunków pogodowych w terenie otwartym i planowania harmonogramu prac.
Najczęściej spotkasz m/s oraz km/h. W meteorologii i w dokumentacji technicznej częste jest m/s, bo ułatwia obliczenia. Na egzaminie warto pamiętać o sensie fizycznym: większa liczba oznacza szybszy przepływ powietrza.
Pomiary wiatru wykorzystuje się m.in. przy pracach na rozległych terenach otwartych, gdy ważne jest pylenie, osuszanie powierzchni, bezpieczeństwo pracy oraz ocena warunków pogodowych. W praktyce dane mogą pochodzić ze stacji pogodowej lub prostych przyrządów terenowych.
Nie. Termohigrometr służy do pomiaru temperatury i wilgotności powietrza. Może wyglądać "meteorologicznie", ale nie ma elementów typowych dla pomiaru wiatru (czasze, śmigło, czujnik kierunku). To częsty błąd wynikający z mylenia grup przyrządów.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie deszczomierza z czujnikiem wiatru, wybór odpowiedzi "temperatura i wilgotność" dla każdego urządzenia w osłonie oraz sugerowanie się samą tematyką pogody bez rozpoznania elementów konstrukcyjnych. Pomaga uczenie się po cechach: czasze/chorągiewka.
Zestaw do pomiaru wiatru zwykle ma dwa "charakterystyczne znaki": element obracający się pod wpływem wiatru (czasze, śmigło) dla prędkości oraz element ustawiający się zgodnie z kierunkiem (chorągiewka/strzałka) dla kierunku. Jeśli oba są obecne, mierzone są dwie wielkości.
Pomiary światła i dźwięku wykonuje się innymi urządzeniami: luksomierzem i sonometrem. Mają one inne czujniki (fotodioda, mikrofon) i nie mają elementów aerodynamicznych. W pytaniach z ilustracją widać zwykle elementy "wiatrowe", więc odpowiedzi z akustyki i oświetlenia są dystraktorami.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że prawidłowa jest odpowiedź "prędkości i kierunku wiatru", ponieważ przyrządy takie jak anemometr (pomiar prędkości) oraz wiatrowskaz (określenie kierunku) służą do oceny parametrów wiatru.

Źródła:

  • WMO (World Meteorological Organization), "Guide to Instruments and Methods of Observation (WMO-No. 8)", część dot. pomiaru wiatru (anemometry i wind vanes), wydanie/aktualizacja dostępna online
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Anemometr - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Wiatrowskaz - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Instrukcje i karty katalogowe anemometrów oraz wiatrowskazów (producentów stacji pogodowych)
  • Podręczniki/kompendia z podstaw meteorologii i hydrometeorologii dla budownictwa i inżynierii środowiska
  • Materiały dydaktyczne o przyrządach meteorologicznych (np. stacje szkolne, opisy w atlasach/geografii)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego