KWALIFIKACJA SPO2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 9.
Przedstawiony na rysunku przedmiot jest przeznaczony dla osoby z reumatoidalnym zapaleniem stawów do
Ilustracja przedstawia specjalistyczny grzebień zaprojektowany dla osób z reumatoidalnym zapaleniem stawów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy reumatoidalnym zapaleniu stawów osłabia się chwyt i pojawia się ból dłoni, dlatego stosuje się przybory z pogrubioną rękojeścią lub przedłużką ułatwiające ruchy ręki.
Przedmiot z ilustracji służy do pielęgnacji włosów, czyli czesania włosów, a nie do mycia ciała, mycia włosów ani ubierania.

Pełne wyjaśnienie:

U osób z reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS) typowe są: ból, sztywność poranna, ograniczenie zakresu ruchu palców oraz osłabienie siły chwytu. W praktyce opiekuńczej oznacza to, że senior może mieć trudność z utrzymaniem i precyzyjnym prowadzeniem standardowych przyborów higienicznych.

Przedmiot przedstawiony na ilustracji jest pomocą kompensacyjną przeznaczoną do czesania włosów. Tego typu rozwiązania zwykle mają pogrubiony uchwyt, kątowe wygięcie lub przedłużkę, aby zmniejszyć konieczność silnego zacisku dłoni oraz ułatwić dosięgnięcie do głowy bez bólu w nadgarstku i palcach. W opiece nad osobą starszą celem jest możliwie duża samodzielność w czynnościach dnia codziennego, przy zachowaniu bezpieczeństwa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "Zakładania odzieży" – do ubierania stosuje się inne pomoce (np. przyrządy do zakładania skarpet, chwytaki, łyżki do butów o przedłużonej rączce). Mają one konstrukcję nastawioną na chwyt tkaniny i prowadzenie odzieży, a nie na pielęgnację włosów.
  • "Mycia włosów" – mycie włosów wymaga dostarczenia wody i środka myjącego oraz spłukania; typowe pomoce to np. czepki do mycia bez wody lub rozwiązania ułatwiające spłukiwanie. Sam przyrząd do czesania nie realizuje funkcji mycia.
  • "Mycia ciała" – do mycia ciała używa się m.in. gąbek, myjek, szczotek kąpielowych (często na długim trzonku). Są one projektowane do pocierania skóry i pracy na mokro, a przybór do włosów ma inną część roboczą i przeznaczenie.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw określ, jaka część ciała i jaka czynność jest wspierana przez przedmiot (włosy vs ciało; pielęgnacja na sucho vs mycie na mokro), a dopiero potem wybierz odpowiedź.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To przybory zaprojektowane tak, by zmniejszać ból i wysiłek dłoni, np. dzięki pogrubionym uchwytom, przedłużkom lub innemu kątowi pracy. W RZS pomagają wykonywać ADL: higienę, czesanie, jedzenie czy ubieranie, zwiększając samodzielność seniora.
RZS często powoduje ból i sztywność palców oraz nadgarstka, przez co trudniej ścisnąć grzebień i prowadzić go płynnie po głowie. Pomoce z większą rękojeścią lub przedłużką ograniczają potrzebę silnego zacisku i ułatwiają zasięg ruchu.
Najczęściej ma większy, antypoślizgowy uchwyt, czasem wygięcie lub przedłużkę, aby dłoń pracowała w wygodniejszej pozycji. Celem jest mniejszy ból, mniej męczący chwyt i bezpieczniejsze, bardziej kontrolowane czesanie bez przeciążania stawów.
Bo oba typy dotyczą higieny i mogą mieć podobną "rączkę" lub przedłużkę. Klucz to rozpoznać część roboczą: myjki/gąbki są do pracy na mokro i pocierania skóry, a grzebienie/szczotki mają zęby lub włosie do rozczesywania.
Warto wyjaśnić cel (mniej bólu, większa samodzielność), zaproponować próbę w spokojnym momencie i dobrać model do możliwości dłoni. Pomaga też stopniowanie: najpierw opiekun pokazuje, potem senior wykonuje część czynności, a resztę robi z asekuracją.
Gdy ból jest silny, pojawia się ryzyko urazu (np. skaleczenia skóry głowy), gdy senior ma duże ograniczenie ruchu albo szybko się męczy. Zasadą jest wsparcie w zakresie potrzebnym: zachęcanie do samodzielnej części i przejęcie reszty, gdy spada bezpieczeństwo.
Przydatne bywają: szczotki kąpielowe na trzonku, uchwyty antypoślizgowe, dozowniki ułatwiające wyciskanie, rękojeści pogrubiające oraz akcesoria poprawiające chwyt. Dobór zależy od tego, czy problemem jest siła, zakres ruchu, czy ból przy zaciskaniu dłoni.
W ubieraniu sprawdzają się inne narzędzia niż do czesania: chwytak, łyżka do butów z długą rączką, przyrząd do skarpet. Dobór powinien uwzględniać zakres ruchu barku, stabilność równowagi i to, czy senior potrafi bezpiecznie używać narzędzia bez pośpiechu.
Nie zawsze. W łagodnym przebiegu wystarczą przerwy, ergonomiczny chwyt i dostosowanie tempa. Sprzęt pomocniczy jest szczególnie przydatny, gdy ból i sztywność realnie ograniczają higienę lub ubieranie. Decyzję najlepiej podejmować po obserwacji trudności w konkretnych czynnościach.
Ucz się przez skojarzenie "deficyt–pomoc": słaby chwyt → pogrubiony uchwyt; brak zasięgu → przedłużka; problem z równowagą → siedzisko/uchwyty. Ćwicz rozpoznawanie przyborów na zdjęciach i zawsze łącz je z czynnością (mycie, czesanie, jedzenie, ubieranie).
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Nie posiadam tej informacji
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dotyczące doboru sprzętu pomocniczego w ADL
  • Katalogi i instrukcje producentów sprzętu pomocniczego (dział: higiena osobista, pielęgnacja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego