KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 36.
Przedstawiony na rysunku szkic jest częścią dokumentacji geodezyjnej z pomiaru
Ilustracja przedstawia szkic geodezyjny, który jest częścią dokumentacji z pomiaru sieci niwelacyjnej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szkic sieci niwelacyjnej jest elementem dokumentacji z pomiarów wysokościowych: przedstawia punkty wysokościowe (np. repery) i powiązania pomiarowe służące do przenoszenia wysokości. Nie jest to typowy szkic osnowy sytuacyjnej (XY) ani opis niwelacji pojedynczych, rozproszonych punktów bez układu sieciowego.

Pełne wyjaśnienie:

Szkice w dokumentacji geodezyjnej różnią się przede wszystkim celem pomiaru i tym, jakie wielkości mają być wyznaczone. Jeśli szkic stanowi część dokumentacji z pomiaru sieci niwelacyjnej, to dotyczy on niwelacji, czyli pomiarów wysokościowych. W praktyce oznacza to, że punkty na szkicu pełnią rolę punktów wysokościowych (np. reperów, punktów kontrolnych), a powiązania między nimi wynikają z przebiegu ciągów/odcinków niwelacyjnych tworzących układ (sieć) umożliwiający kontrolę i wyrównanie.

Odpowiedź "sieci niwelacyjnej" jest właściwa, gdy szkic przedstawia układ pomiarowy typowy dla niwelacji sieciowej, a więc nastawiony na wyznaczenie i kontrolę wysokości w wielu punktach w sposób powiązany.

  • "osnowy sytuacyjnej pomiarowej" dotyczy głównie osnowy wykorzystywanej do pomiarów w płaszczyźnie (położenie, współrzędne sytuacyjne). Taki szkic zwykle służy innemu zadaniu niż przenoszenie wysokości i kontrola różnic wysokości.
  • "osnowy dwufunkcyjnej" może odnosić się do osnowy łączącej funkcję sytuacyjną i wysokościową. Bez jednoznacznych cech wskazujących na jednoczesne wyznaczanie obu komponentów, wybór tej odpowiedzi byłby nadinterpretacją.
  • "niwelacji punktów rozproszonych" sugeruje raczej pojedyncze, niezależne (lub słabo powiązane) wyznaczanie wysokości punktów w terenie. W przypadku sieci niwelacyjnej kluczowe jest właśnie sieciowe powiązanie punktów pomiarami, co odróżnia ją od prostego zestawu odosobnionych punktów.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w zadaniach pojawia się rozróżnienie między osnową sytuacyjną a siecią niwelacyjną, warto najpierw odpowiedzieć sobie na pytanie, czy dokument ma służyć głównie do wyznaczania położenia (XY), czy wysokości (H). Dopiero potem dopasować nazwę typu pomiaru do treści szkicu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sieć niwelacyjna to układ punktów wysokościowych powiązanych pomiarami niwelacyjnymi tak, aby można było wyznaczać i kontrolować wysokości oraz różnice wysokości. Dzięki powiązaniom sieciowym łatwiej wykrywać błędy i wykonywać wyrównanie wyników.
Szkic sieci niwelacyjnej dotyczy pomiarów wysokościowych (H) i pokazuje powiązania niwelacyjne między punktami. Szkic osnowy sytuacyjnej służy głównie do ustalania położenia w planie (XY). W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie, czy celem jest wysokość czy sytuacja.
Powiązania umożliwiają kontrolę spójności pomiarów: gdy punkty są połączone wieloma odcinkami, można porównywać wyniki i wykrywać rozbieżności. To podstawa oceny dokładności oraz ewentualnego wyrównania sieci, czego nie daje zbiór punktów mierzonych "osobno".
Niwelacja punktów rozproszonych to wyznaczanie wysokości dla wielu punktów, które nie muszą tworzyć zwartego układu sieciowego. W praktyce może to być zestaw punktów w terenie mierzonych pod konkretne zadanie. W testach bywa mylona z siecią niwelacyjną, która akcentuje powiązania i kontrolę.
Z pomiarami niwelacyjnymi kojarzą się m.in. szkice przebiegu ciągów/odcinków niwelacji, wykaz punktów wysokościowych (np. reperów), a także zapisy obserwacji i obliczenia przewyższeń. W zadaniu egzaminacyjnym zwykle chodzi o wskazanie typu pomiaru na podstawie charakteru szkicu.
W ujęciu ogólnym "dwufunkcyjna" sugeruje łączenie funkcji sytuacyjnej (XY) i wysokościowej (H), ale na egzaminie decydują cechy konkretnego materiału. Jeśli szkic i opis wskazują wyłącznie na powiązania niwelacyjne, poprawniejszym rozpoznaniem będzie sieć niwelacyjna, a nie osnowa dwufunkcyjna.
Najczęściej myli się osnowę sytuacyjną z wysokościową, bo oba typy dokumentów zawierają punkty i połączenia. Druga częsta pomyłka to wybór odpowiedzi "najbardziej ogólnej" (np. osnowa) bez analizy, czy zadanie dotyczy współrzędnych w planie czy wysokości. Pomaga nawyk: najpierw określ wielkość (XY/H).
Sieć niwelacyjną zakłada się wtedy, gdy potrzebne jest przeniesienie wysokości na obszar robót oraz ich kontrola, np. na budowie, przy robotach ziemnych, przy wyznaczaniu reperów roboczych lub przy kontrolach osiadań. Układ sieciowy daje możliwość sprawdzeń i ograniczania wpływu błędów.
Ćwicz na zestawach szkiców z różnych pomiarów i do każdego dopisz: co jest celem (XY czy H), jakie punkty występują oraz jakie są powiązania. Pomaga też tworzenie własnych "cech rozpoznawczych" dla: sieci niwelacyjnej, osnowy sytuacyjnej i osnowy dwufunkcyjnej.
Zwykle nie, bo sednem jest rozpoznanie typu szkicu na podstawie jego cech graficznych. Bez rysunku pozostaje zgadywanie po samych odpowiedziach. Na egzaminie należy upewnić się, że rysunek jest widoczny i czytelny, a następnie powiązać go z typem pomiaru (wysokościowy vs sytuacyjny).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że szkic sieci niwelacyjnej jest elementem dokumentacji z pomiarów wysokościowych: przedstawia punkty wysokościowe (np. repery) i powiązania pomiarowe służące do przenoszenia wysokości.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Niwelacja_(geodezja) - dostęp: 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Osnowa_geodezyjna - dostęp: 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Niwelacja - dostęp: 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geodezji inżynieryjnej (działy: niwelacja, osnowy wysokościowe)
  • Materiały szkolne/ćwiczenia z rozpoznawania szkiców z pomiarów (osnowy, niwelacje)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dla technika geodety dotyczące dokumentacji z pomiarów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego