KWALIFIKACJA INF9 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 32.
Przedstawiony na rysunku układ służy do pomiaru
Ilustracja przedstawia schemat blokowy układu pomiarowego używanego do mierzenia szumów w torze transmisyjnym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiar szumów dotyczy zakłóceń addytywnych obecnych w torze transmisyjnym, czyli poziomu/mocy zakłóceń w określonym paśmie przy braku sygnału użytecznego. Przesłuch to wpływ innych torów, a zniekształcenia liniowe i nieliniowe opisują deformację sygnału, nie sam poziom szumu.

Pełne wyjaśnienie:

W torze transmisyjnym rozróżnia się kilka typowych grup niepożądanych zjawisk: szumy, przesłuchy oraz zniekształcenia. Pytanie dotyczy rozpoznania, do jakiego celu służy pokazany na rysunku układ pomiarowy.

Szumy w torze transmisyjnym są zakłóceniem addytywnym, czyli sygnałem "dodanym" do sygnału użytecznego. W praktyce interesuje nas ich poziom (np. w zadanym paśmie), ponieważ bezpośrednio wpływają na stosunek sygnału do szumu i podatność transmisji na błędy. Układy przeznaczone do pomiaru szumów są zorientowane na zmierzenie poziomu zakłóceń na wyjściu toru (często przy warunkach, w których sygnał użyteczny jest wyciszony/odłączony lub mierzy się tło w ustalonym paśmie).

Odpowiedź "przesłuchów z innych torów" dotyczy innego zjawiska: przesłuch jest skutkiem sprzężeń między sąsiednimi parami/torami (np. w kablu wieloparowym). Pomiar przesłuchu zwykle wymaga pobudzania toru zakłócającego i pomiaru sygnału przenikającego do toru badanego, a więc ma inną logikę pomiaru niż mierzenie tła szumowego.

Odpowiedź "zniekształceń liniowych wprowadzanych przez linię" odnosi się do deformacji sygnału wynikającej z charakterystyki amplitudowo‑fazowej toru (np. nierównomierności tłumienia w funkcji częstotliwości, opóźnień grupowych). W takim przypadku bada się, jak tor zmienia podany sygnał testowy, a nie jaki jest poziom zakłóceń bez sygnału.

Odpowiedź "zniekształceń nieliniowych wprowadzanych przez linię" dotyczy z kolei efektów nieliniowości (np. powstawania składowych harmonicznych lub intermodulacyjnych). Takie pomiary zwykle opierają się na podaniu określonego sygnału (jedno- lub wielotonowego) i analizie produktów zniekształceń, co również różni się od pomiaru szumów.

Wskazanie "szumów w torze transmisyjnym" jest więc właściwe dla układu, którego celem jest ocena tła zakłóceniowego toru, a nie przenikania sygnału z innego toru ani deformacji sygnału testowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Szumy to zakłócenia addytywne obecne w torze, czyli sygnały niepożądane "dodane" do sygnału użytecznego. Opisuje się je poziomem/mocą w danym paśmie. W praktyce obniżają jakość transmisji, bo zmniejszają odstęp sygnału od zakłóceń.
Szum to tło zakłóceniowe pochodzące m.in. z elementów toru i otoczenia, niezwiązane bezpośrednio z innym torem. Przesłuch to przenikanie sygnału z innego toru/parek kablowych wskutek sprzężeń. Różni się też metoda pomiaru: przesłuch zwykle wymaga pobudzenia toru zakłócającego.
Podwyższony poziom szumów pogarsza stosunek sygnału do szumu i może powodować błędy transmisji, spadki przepływności lub zrywanie połączeń. Pomiar pozwala potwierdzić problem jakościowy, porównać wyniki z wymaganiami i zaplanować działania serwisowe (np. poprawę połączeń, ekranowania, wymianę odcinka kabla).
Pomiary przesłuchów wykonuje się szczególnie w instalacjach wieloparowych i wiązkach kabli, gdy podejrzewa się przenikanie sygnałów między parami/torami. Typowo robi się je przy odbiorach, modernizacjach, po naprawach lub gdy objawy (np. zakłócenia zależne od aktywności sąsiednich torów) wskazują na sprzężenia.
Zniekształcenia liniowe to takie, które wynikają z charakterystyk toru (amplitudowej i fazowej) i powodują deformację sygnału bez "tworzenia" nowych częstotliwości z nieliniowości. Przykłady to nierównomierne tłumienie w paśmie czy zmiany opóźnienia. Diagnozuje się je, analizując odpowiedź toru na sygnały testowe.
Zniekształcenia nieliniowe wynikają z nieliniowej pracy elementów toru i mogą generować dodatkowe składowe (np. harmoniczne, intermodulacyjne), których nie było w sygnale wejściowym. W praktyce bada się je przez podanie sygnału testowego i analizę produktów ubocznych. To inny typ problemu niż sam wzrost tła szumowego.
Wskazówką jest to, czy w układzie "porównuje się" sygnał wejściowy i wyjściowy (to sugeruje zniekształcenia), czy raczej mierzy się poziom zakłóceń/tła w paśmie (to sugeruje szum). Zniekształcenia opisują zmianę kształtu sygnału, a szum – dodatkowy składnik zakłócający obecny nawet bez sygnału użytecznego.
Częsty błąd to utożsamienie każdego zakłócenia z przesłuchem, bo temat kabli wieloparowych jest popularny. Drugi błąd to pomijanie warunku pobudzenia toru zakłócającego: jeśli układ nie wymaga wprowadzenia sygnału do sąsiedniego toru, to zwykle nie jest to klasyczny pomiar przesłuchu. Warto też pamiętać o kierunku pomiaru (NEXT/FEXT) w praktyce.
Najlepiej uczyć się "po funkcji": co jest mierzone (poziom, widmo, odpowiedź częstotliwościowa), gdzie jest punkt pomiaru (wejście/wyjście), czy jest generator sygnału testowego oraz czy potrzebny jest drugi tor do pobudzenia. Pomaga praca z arkuszami: każdemu schematowi przypisz badany parametr i typowe objawy w sieci.
Nie. Zniekształcenia liniowe bada się zwykle przez analizę charakterystyki toru (np. odpowiedzi w funkcji częstotliwości) i porównanie sygnału wejściowego z wyjściowym. Zniekształcenia nieliniowe wymagają oceny produktów nieliniowości (np. harmonicznych/intermodulacji) po podaniu odpowiedniego sygnału testowego. Oba typy różnią się więc celem i metodyką pomiaru.
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Pomiar szumów dotyczy zakłóceń addytywnych obecnych w torze transmisyjnym, czyli poziomu/mocy zakłóceń w określonym paśmie przy braku sygnału użytecznego."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z metrologii telekomunikacyjnej (pomiary w torach transmisyjnych)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące zakłóceń: szum, przesłuchy, zniekształcenia
  • Instrukcje obsługi i noty aplikacyjne mierników parametrów transmisji (opis trybów pomiaru szumu/SNR)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego