KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 27.
Przenośne metanomierze alarmujące stosuje się w pokładach zaliczonych do III albo IV kategorii zagrożenia metanowego w trakcie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przenośny metanomierz alarmujący służy do bieżącej kontroli stężenia metanu w miejscu pracy i ostrzega o przekroczeniach progów. W pokładach III–IV kategorii zagrożenia metanowego jest on wymagany zwłaszcza podczas robót, w których może dojść do nagłego wypływu gazu z górotworu, takich jak wiercenie otworów drenażowych i badawczych.

Pełne wyjaśnienie:

Przenośne metanomierze alarmujące są przeznaczone do ciągłej, lokalnej kontroli atmosfery w miejscu wykonywania prac oraz do natychmiastowego ostrzegania pracowników o wzroście stężenia metanu. W pokładach zaliczonych do III lub IV kategorii zagrożenia metanowego szczególne znaczenie mają czynności, które mogą spowodować nagłe uwolnienie metanu z górotworu w bezpośrednim sąsiedztwie pracownika.

Takim przypadkiem są wiercenia otworów drenażowych oraz badawczych. Podczas wiercenia narzędzie wchodzi w nową strefę górotworu i może otwierać drogi dopływu gazu; dlatego kontrola metanu "przy człowieku" z funkcją alarmu jest kluczowa dla decyzji o przerwaniu pracy i wycofaniu załogi.

Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w kontekście tego pytania, ponieważ dotyczą innych procesów organizacji robót i typowych środków kontroli metanu:

  • Drążenie chodników za pomocą materiałów wybuchowych jest szczególnie niebezpieczne, ale zasady zabezpieczenia obejmują zwykle szerszy zestaw procedur (organizacja strzelania, przewietrzanie, kontrola atmosfery przed i po odpaleniu). Pytanie wskazuje jednak na zastosowanie metanomierza alarmującego specyficznie w robocie wiertniczej.
  • Drążenie chodników za pomocą kombajnów to proces ciągły, w którym kontrola metanu bywa realizowana również innymi rozwiązaniami organizacyjnymi i pomiarowymi. Nie jest to tak charakterystyczne skojarzenie jak wiercenia otworów drenażowych/badawczych, które bezpośrednio "penetrują" górotwór.
  • Eksploatacja wyrobisk ścianowych ma własne wymagania metanometryczne związane z prowadzeniem ściany, wentylacją i nadzorem. Pytanie dotyczy jednak sytuacji roboczej typowej dla wierceń, a nie ogólnej eksploatacji ściany.

W przygotowaniu do egzaminu warto zapamiętać zasadę: im bardziej praca ingeruje w górotwór w sposób nieprzewidywalny (np. wiercenie), tym większa potrzeba bezpośredniego, alarmującego pomiaru przy stanowisku pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To przyrząd do pomiaru stężenia metanu w powietrzu, noszony przez pracownika lub używany na stanowisku pracy. Ma funkcję alarmu (np. dźwiękowego/świetlnego), aby ostrzec o przekroczeniu progów i wymusić reakcję organizacyjną, np. przerwanie robót.
Bo ryzyko pojawienia się metanu w ilościach niebezpiecznych jest większe, a wzrost stężenia może nastąpić szybko. Im wyższa kategoria zagrożenia, tym większy nacisk na stałą kontrolę atmosfery, szybkie alarmowanie i natychmiastowe decyzje o zatrzymaniu pracy.
Najbardziej typowe są prace "penetrujące" nowe partie górotworu, np. wiercenie otworów (drenażowych lub badawczych). Wiercenie może otworzyć szczeliny i kanały dopływu gazu, dlatego pomiar przy stanowisku z alarmem jest szczególnie uzasadniony.
To otwory wykonywane w celu odprowadzania (ujmowania) gazów z górotworu, w praktyce związane z ograniczaniem zagrożenia metanowego. Ponieważ wiercenie i przepływ gazu mogą zmieniać warunki w rejonie robót, stosuje się wzmożoną kontrolę metanu.
To otwory służące rozpoznaniu warunków geologiczno-górniczych (np. budowy pokładu) lub parametrów górotworu. Wykonuje się je w warunkach, gdzie mogą ujawnić się gazy, dlatego wymagają nadzoru i pomiarów zapewniających szybkie wykrycie wzrostu metanu.
Tak, kontrola metanu jest ważna również podczas drążenia kombajnem, ale pytania egzaminacyjne często rozróżniają przypadki szczególnie charakterystyczne dla użycia metanomierzy alarmujących. Warto czytać uważnie, czy chodzi o wiercenia, drążenie czy eksploatację ściany.
Roboty z użyciem materiałów wybuchowych mają własne rygorystyczne procedury bezpieczeństwa i kontroli atmosfery, ale nie każda procedura jest opisywana tym samym sformułowaniem w przepisach i instrukcjach. Na egzaminie kluczowe jest dopasowanie typu przyrządu do wskazanego rodzaju pracy.
Szukaj słów: "wiercenie", "otwory", "drenażowe", "badawcze", "odmetanowanie". To sygnały, że chodzi o prace związane z wykonywaniem otworów i możliwym dopływem metanu z górotworu. Wtedy typowe jest wskazanie metanomierza alarmującego jako środka kontroli.
Najczęściej myli się rodzaje robót (wiercenie vs drążenie vs eksploatacja), a także wybiera odpowiedź "najgroźniej brzmiącą" (np. materiały wybuchowe) bez sprawdzenia, czego dokładnie dotyczy pytanie. Pomaga kojarzenie metanomierza alarmującego z pracą bezpośrednio "przy człowieku".
Łącz kategorię z konsekwencjami organizacyjnymi: jaki jest poziom nadzoru, jakie pomiary i gdzie są wykonywane oraz przy jakich pracach rośnie ryzyko dopływu metanu. Twórz fiszki "kategoria → typ robót → wymagany pomiar/przyrząd → reakcja na alarm".
info

Statystycznie 30% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Przenośny metanomierz alarmujący służy do bieżącej kontroli stężenia metanu w miejscu pracy i ostrzega o przekroczeniach progów."

Materiały:

  • Instrukcje metanometryczne i regulacje wewnętrzne kopalni dotyczące pomiarów metanu
  • Podręczniki z wentylacji i zagrożeń gazowych w górnictwie podziemnym
  • Materiały szkoleniowe BHP dla robót w warunkach zagrożenia metanowego

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego