Środki psychotropowe (w tym z grupy IV-P) podlegają w aptece szczególnemu nadzorowi, ponieważ istnieje ryzyko ich niewłaściwego użycia. Z tego powodu przeterminowanie takiego produktu nie oznacza, że można go potraktować identycznie jak "zwykły" lek niepełnowartościowy.
Prawidłowe postępowanie polega na tym, że przed unieszkodliwieniem apteka przygotowuje formalne zgłoszenie i dokumentację dla właściwego organu nadzoru, czyli Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. W praktyce obejmuje to wyodrębnienie produktu (np. w miejscu oznaczonym "do zniszczenia"), a następnie pisemne zawiadomienie z danymi identyfikującymi produkt (m.in. nazwa, dawka, ilość, numer serii, termin ważności). Inspektor dokonuje weryfikacji, zabezpiecza produkt (np. przez zaplombowanie) i sporządza protokół. Dopiero po wykonaniu tej części procedury apteka może zlecić utylizację podmiotowi uprawnionemu do unieszkodliwiania takich odpadów.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "przed utylizacją, protokołem zgłosić do Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego." Kluczowe jest tu słowo "przed" oraz rola protokołu jako elementu kontroli i zabezpieczenia.
Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, bo:
- "poddąć utylizacji razem z innymi lekami niepełnowartościowymi" pomija obowiązek odrębnego trybu dla psychotropów i ryzyko utraty kontroli nad substancją.
- "sprzedać po obniżonej cenie…" jest błędne, ponieważ produkt po terminie ważności nie powinien być wprowadzany do obrotu; argument o "dłuższej odpowiedzialności producenta" nie legalizuje sprzedaży przeterminowanego leku.
- "zwrócić do hurtowni" myli standardowy zwrot handlowy z procedurą postępowania z produktem kontrolowanym po terminie; tryb postępowania opiera się na zgłoszeniu i dokumentacji wobec organu nadzoru, a nie na relacji zwrotnej z hurtownią.
Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: psychotropy (także IV-P) → najpierw WIF i protokół, dopiero potem unieszkodliwienie.
