Konta pozabilansowe pełnią w rachunkowości funkcję informacyjno-kontrolną. Ujmuje się na nich zdarzenia i wartości, które są istotne dla jednostki (np. dla kontroli, odpowiedzialności materialnej, monitorowania zobowiązań warunkowych), ale nie stanowią bezpośrednio składników aktywów i pasywów wykazywanych w bilansie ani nie wpływają wprost na wynik finansowy w taki sposób, jak typowe konta bilansowe.
Z tego powodu przy ewidencji na kontach pozabilansowych obowiązuje zasada jednostronnego zapisu. Oznacza to, że zapis nie jest prowadzony w układzie Wn/Ma w taki sposób, aby zawsze zachować równowagę po stronie debetowej i kredytowej całej księgi głównej. Ewidencja pozabilansowa ma charakter pomocniczy i nie tworzy klasycznych obrotów, które sumują się do bilansu próbnego jak w kontach bilansowych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "podwójnego księgowania" – to zasada typowa dla kont bilansowych (każde zdarzenie ujmuje się na co najmniej dwóch kontach, zachowując równowagę zapisów). Dla kont pozabilansowych nie jest to reguła, bo ich celem nie jest budowanie bilansu i rachunku zysków i strat.
- "równowagi bilansowej" – odnosi się do ogólnej logiki bilansu (równowaga aktywów i pasywów) oraz skutków księgowań bilansowych. Ewidencja pozabilansowa nie jest prowadzona po to, aby kształtować sumy bilansowe.
- "powtórzonego zapisu" – to określenie nie jest standardową nazwą zasady ewidencji kont pozabilansowych. Może brzmieć podobnie do "podwójnego zapisu", przez co bywa mylące, ale nie opisuje właściwej reguły księgowania kont pozabilansowych.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "konto pozabilansowe", najpierw zadaj sobie pytanie, czy ewidencja ma wpływ na bilans i wynik. Jeśli nie, zwykle nie stosuje się typowego Wn/Ma, tylko zapis informacyjny, czyli jednostronny.
