KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 16.
Przy którym parametrze płuczki wiertniczej we fragmencie raportu płuczkowego należy wpisać wynik pomiaru wykonany lejkiem Marsha?
Ilustracja przedstawia fragment raportu płuczkowego dotyczącego właściwości płuczki wiertniczej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lejek Marsha służy do terenowego, szybkiego wyznaczania czasu wypływu płuczki, który w raporcie wpisuje się jako lepkość umowną (lepkość lejkową). Parametry takie jak granica płynięcia i lepkość plastyczna wymagają innych metod/urządzeń reologicznych, a gęstość mierzy się innymi przyrządami.

Pełne wyjaśnienie:

Lejek Marsha jest prostym przyrządem terenowym używanym na wiertni do oceny "lepkości" płuczki w praktycznym znaczeniu: mierzy się czas wypływu określonej objętości płynu przez lejek. Wynik nie jest bezpośrednio lepkością dynamiczną w jednostkach fizycznych, tylko wskaźnikiem użytkowym, dlatego w raportach funkcjonuje jako lepkość umowna (często spotyka się też nazwę "lepkość lejkowa").

Dlaczego odpowiedź "lepkość umowna" jest właściwa? Ponieważ właśnie ten parametr w raportach płuczkowych jest powiązany z pomiarem wykonywanym lejkiem: wpisuje się wartość odpowiadającą wynikowi testu wypływu. Jest to szybki test kontrolny, przydatny do obserwowania trendów zmian właściwości płuczki w czasie wiercenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Granica płynięcia" to parametr reologiczny opisujący zachowanie płynu (naprężenie potrzebne do rozpoczęcia płynięcia). Wyznacza się go na podstawie pomiarów reologicznych (np. przyrządy typu wiskozymetr/reometr), a nie lejkiem Marsha.
  • "Gęstość" jest wielkością niezależną od testu lejkowego i mierzy się ją innymi przyrządami (np. wagą do płuczek). Lejek nie służy do wyznaczania gęstości.
  • "Lepkość plastyczna" również jest parametrem reologicznym wyznaczanym z odczytów przyrządów reologicznych; nie wynika wprost z czasu wypływu z lejka.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się lejek Marsha, szukaj odpowiedzi opisującej terenowy wskaźnik lepkości (czas wypływu), a nie parametrów obliczanych z charakterystyki reologicznej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lejek Marsha służy do pomiaru czasu wypływu określonej objętości płuczki przez lejek. W praktyce terenowej wynik jest traktowany jako wskaźnik "lepkości lejkowej" i w raportach bywa zapisywany jako lepkość umowna.
Ponieważ nie jest to lepkość wyznaczona metodą laboratoryjną w ścisłych jednostkach fizycznych, tylko umowny wskaźnik oparty na czasie wypływu. Ułatwia szybkie porównywanie zmian właściwości płuczki w warunkach polowych.
Lejek Marsha nie służy do wyznaczania parametrów takich jak lepkość plastyczna ani granica płynięcia. Te wielkości wynikają z pomiarów reologicznych (np. odczytów przy różnych prędkościach ścinania) i wymagają innych przyrządów niż lejek.
Nie. Test lejkiem Marsha dotyczy czasu wypływu i jest wskaźnikiem "lepkości lejkowej", a nie gęstości. Gęstość mierzy się odrębną metodą i innym przyrządem, a wynik wpisuje się w inną rubrykę raportu płuczkowego.
Jeśli w treści pojawia się lejek Marsha lub "czas wypływu", to prawie zawsze chodzi o parametr zapisywany w raporcie jako lepkość umowna (lepkość lejkowa). To typowe skojarzenie narzędzie → parametr w badaniach polowych.
Najczęściej myli się "lepkość umowną" z "lepkością plastyczną", bo obie brzmią podobnie. Drugi błąd to wybór "granicy płynięcia", bo kojarzy się z płynięciem, ale to parametr reologiczny wyznaczany inną metodą niż test lejkowy.
W praktyce wykonuje się go jako szybki test kontrolny podczas prowadzenia płuczki: cyklicznie w trakcie wiercenia oraz po zmianach w składzie (dolewki, dodatki, rozcieńczanie). Celem jest szybkie śledzenie trendu zmian właściwości płynu.
Najważniejsze zalety to: szybkość, prostota wykonania, brak skomplikowanego sprzętu oraz możliwość częstego powtarzania pomiaru. Dzięki temu operator może szybko zauważyć, że płuczka "gęstnieje" lub "rzadnieje" w ujęciu użytkowym.
W raportach płuczkowych zwykle obok lepkości umownej prowadzi się też inne podstawowe parametry, np. gęstość czy wybrane wskaźniki reologiczne/filtracyjne. Kluczowe jest dopasowanie: lejek → lepkość umowna, inne przyrządy → pozostałe rubryki.
Ucz się parami: przyrząd i parametr (np. lejek → lepkość umowna). Dodatkowo ćwicz rozróżnienie pojęć reologicznych (lepkość plastyczna, granica płynięcia) oraz tego, które z nich są wyznaczane z pomiarów reometrem, a które testami terenowymi.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Lejek Marsha służy do terenowego, szybkiego wyznaczania czasu wypływu płuczki, który w raporcie wpisuje się jako lepkość umowną (lepkość lejkową)."

Źródła:

  • API Recommended Practice 13B-1: Field Testing Water-Based Drilling Fluids, section dotycząca Marsh funnel viscosity (aktualna edycja wg posiadanego egzemplarza)
  • ISO 10414-1: Petroleum and natural gas industries — Field testing of drilling fluids — Part 1: Water-based fluids, rozdział dotyczący testu lejkiem (Marsh funnel)

Materiały:

  • Instrukcje zakładowe/firmowe dotyczące prowadzenia kontroli płuczki i wypełniania raportu płuczkowego
  • Podręczniki z technologii płuczek wiertniczych (część: badania polowe i podstawowe parametry)
  • Materiały szkoleniowe producentów chemii/płuczek opisujące testy terenowe (w tym lejek Marsha)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego