W zadaniu trzeba zaplanować zakup mięsa na obiad dla 10 osób, przy założeniu, że jedna osoba zjada średnio 200 g mięsa, a podczas gotowania nastąpi około 25% ubytku masy.
Krok 1: obliczenie zapotrzebowania bez ubytku
10 osób × 200 g = 2000 g mięsa.
Krok 2: zamiana jednostek
2000 g = 2 kg (ponieważ 1000 g = 1 kg).
Krok 3: uwzględnienie ubytku 25%
Ubytek 25% oznacza, że w trakcie obróbki część masy "zniknie" (np. przez odparowanie wody i wytop tłuszczu). Aby nie zabrakło mięsa, dolicza się zapas odpowiadający 25% masy wyjściowej:
25% z 2 kg = 0,25 × 2 kg = 0,5 kg.
Krok 4: suma do zakupu
2 kg + 0,5 kg = 2,5 kg.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 2 kg – to ilość wynikająca wyłącznie z porcji 10 × 200 g. Nie uwzględnia ubytku podczas gotowania, więc może zabraknąć mięsa.
- 3 kg – zawyża zakup w stosunku do zapasu 25% liczonego od 2 kg. Taka odpowiedź mogłaby wynikać z nadmiernego zaokrąglania lub przyjęcia zbyt dużego bufora.
- 3,5 kg – jest jeszcze bardziej zawyżona i nie wynika z prostego przeliczenia 25% ubytku dla podanych danych.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj obliczenia w tej samej jednostce (najpierw w gramach albo od razu w kilogramach), a procenty zamieniaj na ułamek dziesiętny (25% = 0,25). To ogranicza pomyłki rachunkowe.