W gabinecie stomatologicznym kluczowe jest przerwanie dróg transmisji drobnoustrojów (kontaktowej i kropelkowo-aerozolowej). Dlatego kolejność czynności przed rozpoczęciem pracy z pacjentem powinna minimalizować ryzyko skażenia rąk, środków ochrony osobistej oraz otoczenia zabiegowego.
Poprawna kolejność "3, 4, 1, 2" oznacza:
- "Myje i dezynfekuje ręce" – to punkt wyjścia. Higiena rąk jest podstawą aseptyki i powinna poprzedzać dotykanie ŚOI. Rękawice nie zastępują higieny rąk, bo mogą mieć mikrouszkodzenia, a dłonie mogą ulec skażeniu przy ich zdejmowaniu.
- "Założenie maski ochronnej i okularów" – ochrona przed aerozolem i kroplami. Założenie tych elementów po dezynfekcji rąk ogranicza ryzyko przeniesienia drobnoustrojów na powierzchnie maski/okularów.
- "Dezynfekcja powierzchni roboczych" – przygotowanie bezpiecznego pola pracy. W praktyce dezynfekuje się powierzchnie przed rozpoczęciem pracy oraz po pacjencie, aby ograniczyć skażenie krzyżowe.
- "Założenie rękawiczek ochronnych" – ostatni krok bezpośrednio przed kontaktem z pacjentem. Rękawice zakłada się na czyste i zdezynfekowane ręce, ponieważ ich celem jest bariera podczas procedury, a nie "zastąpienie" mycia.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Sekwencje zaczynające się od dezynfekcji powierzchni albo od zakładania maski/okularów zwiększają ryzyko skażenia ŚOI lub ponownego skażenia rąk podczas przygotowania stanowiska. Układy, w których rękawice nie są ostatnie, są niezgodne z logiką: rękawice mają chronić podczas kontaktu klinicznego, a ich zakładanie zbyt wcześnie sprzyja przenoszeniu zanieczyszczeń na otoczenie i utrudnia właściwą higienę rąk.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj zasadę: najpierw ręce, potem ochrona twarzy, a rękawice na samym końcu.
