W ocenie zgodności w motoryzacji kluczowe jest rozróżnienie trzech ról: certyfikacji, badań laboratoryjnych oraz inspekcji. Każda z nich ma "swoją" normę akredytacyjną, dlatego poprawne przypisanie wymaga zrozumienia funkcji, a nie tylko skojarzeń z nazwą procedury.
1. Badania typu pojazdu → PN-EN ISO/IEC 17065
Badanie typu (w ujęciu oceny zgodności/homologacji) jest powiązane z potwierdzeniem zgodności typu wyrobu. Norma PN-EN ISO/IEC 17065 określa wymagania dla jednostek certyfikujących wyroby, procesy i usługi, czyli takich, które prowadzą ocenę i wydają decyzję/certyfikat zgodności typu.
2. Kontrola produkcji → PN-EN ISO/IEC 17025
Kontrola produkcji wymaga wiarygodnych pomiarów, badań i wzorcowań (np. parametrów wpływających na zgodność). PN-EN ISO/IEC 17025 dotyczy laboratoriów badawczych i wzorcujących oraz ich kompetencji technicznych. To właśnie ta norma jest powiązana z wykonywaniem badań i potwierdzaniem ich jakości.
3. Kontrola jednostkowa → PN-EN ISO/IEC 17020
Kontrola jednostkowa dotyczy sprawdzenia konkretnego egzemplarza (pojazdu) i ma charakter inspekcji: oględzin, weryfikacji cech, sprawdzenia spełnienia wymagań. PN-EN ISO/IEC 17020 określa wymagania dla jednostek inspekcyjnych (inspekcja/kontrrola), więc najlepiej pasuje do procedury kontroli pojedynczego pojazdu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Zamiana 17020 i 17025 prowadzi do typowego błędu: inspekcja (17020) to nie to samo co badanie laboratoryjne (17025). Inspekcja koncentruje się na ocenie zgodności poprzez kontrolę/oględziny i proces inspekcyjny, a laboratorium na metodyce pomiaru i kompetencji technicznej badań.
- Przypisanie 17025 do badań typu ignoruje fakt, że 17025 opisuje laboratoria, a nie jednostki, których rolą jest certyfikacja typu; za certyfikację odpowiada 17065.
- Przypisanie 17065 do kontroli jednostkowej myli certyfikację (decyzja/certyfikat dla wyrobu/procesu/usługi) z kontrolą/inspekcją konkretnego egzemplarza (17020).
Podsumowując: certyfikacja = 17065, laboratorium = 17025, inspekcja = 17020, co daje przypisanie: 1-C, 2-B, 3-A.