KWALIFIKACJA MEC8 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 19.
Przyrząd do pomiaru głębokości otworu przedstawiono na rysunku oznaczonym literą
Ilustracja przedstawia cztery różne przyrządy pomiarowe, oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Głębokościomierz czujnikowy rozpoznaje się po płaskiej podstawie (mostku), która opiera się na krawędzi otworu i stanowi bazę odniesienia.
Przez środek podstawy przechodzi trzpień pomiarowy, a czujnik zegarowy wskazuje przemieszczenie (często 0,01 mm). Tę budowę ma przyrząd oznaczony literą D.

Pełne wyjaśnienie:

Przyrząd do pomiaru głębokości otworu musi mieć stabilny punkt odniesienia na powierzchni wokół otworu oraz element, który dochodzi do jego dna. Tak działa głębokościomierz czujnikowy: składa się z czujnika zegarowego oraz płaskiej podstawy (mostka/opytu), która opiera się na płaszczyźnie detalu i eliminuje przekoszenie podczas pomiaru. Przez środek podstawy przechodzi trzpień pomiarowy, przesuwający się prostopadle do podstawy.

Odpowiedź "D" pasuje, ponieważ przedstawia czujnik zegarowy zamontowany na poprzecznej, płaskiej stopie, a trzpień przechodzi centralnie przez podstawę. To zestaw cech typowych dla pomiaru głębokości otworów, rowków, wgłębień i progów.

Pozostałe propozycje nie spełniają kluczowego warunku bazy odniesienia dla głębokości:

  • "B" to czujnik zegarowy uniwersalny z trzpieniem, ale bez podstawy. Może mierzyć przemieszczenia, bicie czy odchyłki, jednak do pomiaru głębokości wymaga dodatkowego oprzyrządowania (uchwytu, podstawy). Sam w sobie nie jest głębokościomierzem.
  • "C" przypomina mikrometr wewnętrzny (średnicówkę mikrometryczną). Taki przyrząd służy do pomiaru średnic wewnętrznych, a nie głębokości; kluczowe są elementy rozpierające w otworze i mechanizm mikrometryczny.
  • "A" odpowiada sprawdzianowi tłoczkowemu (do kontroli średnicy/tolerancji otworu metodą "przechodzi/nie przechodzi"), a nie przyrządowi do odczytu głębokości.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na ilustracji widzisz czujnik zegarowy, zawsze sprawdź, czy ma płaską stopę tworzącą bazę na powierzchni detalu. To najprostszy sposób odróżnienia głębokościomierza czujnikowego od czujnika uniwersalnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Głębokościomierz czujnikowy to przyrząd do pomiaru głębokości otworów, rowków i wgłębień. Ma czujnik zegarowy oraz płaską podstawę (mostek), która opiera się na powierzchni detalu. Centralny trzpień schodzi do dna otworu, a wskazanie odczytuje się na tarczy.
Szukaj płaskiej podstawy (stopki/mostka) ustawionej poprzecznie do osi trzpienia. Czujnik zegarowy jest zamontowany na tej podstawie, a trzpień przechodzi przez jej środek. Sama obecność czujnika zegarowego nie wystarcza — kluczowa jest baza odniesienia.
Podstawa stanowi punkt odniesienia dla pomiaru i opiera się na krawędzi/ płaszczyźnie wokół otworu. Dzięki temu trzpień porusza się prostopadle, a odczyt jest stabilny. Bez podstawy łatwo o przekoszenie i błąd wynikający z przypadkowego ustawienia czujnika.
Czujnik zegarowy mierzy przemieszczenia i odchyłki, ale zwykle nie ma własnej bazy do pomiaru głębokości. Głębokościomierz czujnikowy to "czujnik + mostek": posiada płaską stopę, która opiera się o detal i pozwala mierzyć głębokość w sposób powtarzalny bez dodatkowych uchwytów.
Nie. Mikrometr wewnętrzny (średnicówka mikrometryczna) służy do pomiaru średnic wewnętrznych otworów. Ma elementy pomiarowe działające na ścianki otworu i mechanizm mikrometryczny. Do głębokości stosuje się głębokościomierze (np. czujnikowe lub suwmiarkowe).
Najczęściej działa skrót myślowy: "ma czujnik zegarowy, więc mierzy głębokość". To błąd, bo czujnik bez podstawy jest uniwersalny. Druga pomyłka to utożsamienie narzędzia "do otworów" z mikrometrem wewnętrznym, mimo że on mierzy średnicę, nie głębokość.
Typowo są to: płaska podstawa (mostek) oparta na detalu, czujnik zegarowy do odczytu przemieszczenia oraz trzpień pomiarowy przesuwający się do dna otworu. Taki układ umożliwia szybkie i powtarzalne sprawdzenie głębokości.
Stosuje się go przy kontroli głębokości otworów (także gwintowanych), gniazd, podtoczeń, rowków i progów po obróbce. Jest wygodny w kontroli jakości, bo szybko pokazuje odchyłkę względem ustawionego zera/nominału i ułatwia serię pomiarów podobnych detali.
Zapewnij czystą i płaską powierzchnię pod podstawą, ustaw mostek stabilnie na detalu i prowadź trzpień prostopadle do dna. Unikaj dociskania pod kątem oraz opierania podstawy na zadziorach. Dobrą praktyką jest wyzerowanie na wzorcu lub na płaskiej powierzchni odniesienia.
Ucz się rozpoznawania po cechach konstrukcyjnych: podstawa, trzpień, bęben mikrometryczny, końcówki sprawdzianów. Rób krótkie notatki "do czego służy" i "po czym poznać". Na egzaminie najpierw identyfikuj funkcję (głębokość/średnica/kontrola), dopiero potem nazwę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Tę budowę ma przyrząd oznaczony literą D."

Źródła:

  • Mitutoyo – "Dial Depth Gages" (opis produktu i zasada: podstawa + czujnik zegarowy + trzpień), https://www.mitutoyo.com/products/small-tool-instruments-and-data-management/dial-indicators/dial-depth-gages/ - accessed 2026-03-02
  • Mahr – "Dial depth gauge / depth measuring instruments" (informacje o budowie i zastosowaniu głębokościomierzy czujnikowych), https://www.mahr.com/en/Services/Metrology-Manual/Length-measuring-instruments/ - accessed 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki z metrologii warsztatowej (działy: czujniki, głębokościomierze, mikrometry)
  • Karty katalogowe producentów przyrządów pomiarowych (opisy zastosowań i budowy)
  • Instrukcje stanowiskowe w szkolnej pracowni/zakładzie dotyczące pomiaru głębokości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego