Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ROL2 - CZERWIEC 2023 (test 2)



PYTANIE NR 12.
Przyrząd pokazany na rysunku, stosowany do pomiaru kąta pochylenia kół i kąta wyprzedzenia sworzni zwrotnicy, należy zamocować na
Ilustracja przedstawia przyrząd pomiarowy używany do określania kąta pochylenia kół oraz kąta wyprzedzenia sworzni zwrotnicy.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiary kąta pochylenia koła oraz kąta wyprzedzenia sworznia zwrotnicy wymagają stabilnego punktu odniesienia współosiowego z kołem.
Dlatego przyrząd mocuje się na piaście, a nie na feldze (może być odkształcona), zwrotnicy ani amortyzatorze (nie stanowią osi obrotu koła).

Pełne wyjaśnienie:

W pomiarach geometrii kół kluczowe jest prawidłowe bazowanie przyrządu, czyli zamocowanie go na takim elemencie, który zapewnia powtarzalność i możliwie bezpośrednie odniesienie do osi koła. Przyrząd do pomiaru kąta pochylenia kół oraz kąta wyprzedzenia sworzni zwrotnicy powinien być mocowany na piaście, ponieważ piasta jest elementem konstrukcyjnie związanym z zespołem koła i stanowi stabilną podstawę odniesienia.

Odpowiedź "piaście" jest właściwa, bo piasta:

  • zapewnia osiowość i stabilność mocowania,
  • minimalizuje wpływ przypadkowych odchyłek elementów zewnętrznych,
  • umożliwia uzyskanie porównywalnych wyników między stroną lewą i prawą.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "feldze" – felga może być zanieczyszczona, uszkodzona lub odkształcona, a także jej powierzchnie nie zawsze są dobrym, powtarzalnym punktem bazowym; w praktyce zwiększa to ryzyko błędu pomiaru.
  • "zwrotnicy" – zwrotnica jest elementem układu kierowniczego/zawieszenia, ale nie jest typowym miejscem mocowania przyrządu pomiarowego w taki sposób, by uzyskać stabilne odniesienie do osi koła; łatwo też o różnice wynikające z kształtu odlewu i punktów zaczepu.
  • "amortyzatorze" – amortyzator nie wyznacza osi koła i pracuje w ruchu zawieszenia; mocowanie tam przyrządu dawałoby wyniki obarczone dużą niepewnością.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy kątów ustawienia koła, szukaj odpowiedzi związanej z elementem współosiowym z kołem i możliwie "sztywnym" względem niego. To zwykle prowadzi do wyboru piasty jako właściwego miejsca mocowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest kąt pochylenia koła i dlaczego się go mierzy?
Kąt pochylenia koła to odchylenie płaszczyzny koła od pionu. Mierzy się go, bo wpływa na stabilność jazdy i zużycie opon. Nieprawidłowa wartość często powoduje ścieranie bieżnika po jednej stronie oraz pogorszenie prowadzenia, zwłaszcza na nierównościach.
Co oznacza kąt wyprzedzenia sworznia zwrotnicy w praktyce?
Kąt wyprzedzenia sworznia zwrotnicy (caster) opisuje ustawienie osi zwrotnicy w płaszczyźnie wzdłużnej. W praktyce wpływa na samoczynny powrót kół do jazdy na wprost i stabilność przy większych prędkościach. Zbyt mały lub zbyt duży może dawać "pływanie" lub ciężkie skręcanie.
Dlaczego przyrząd do geometrii mocuje się na piaście, a nie na feldze?
Piasta jest stabilnym, konstrukcyjnym punktem odniesienia związanym z osią obrotu koła. Felga bywa odkształcona, brudna lub nierówno osadzona, co wprowadza błąd. Mocowanie na piaście zwykle daje powtarzalność i ogranicza wpływ przypadkowych niedokładności elementów zewnętrznych.
Jakie objawy wskazują na rozjechaną geometrię kół w ciągniku?
Typowe objawy to ściąganie na jedną stronę, nierówne zużycie opon (np. od wewnątrz lub z zewnątrz), gorsza stabilność, "bicie" na kierownicy i trudność w utrzymaniu toru jazdy. Po wymianie elementów układu kierowniczego lub zawieszenia kontrola geometrii jest szczególnie wskazana.
Kiedy po naprawie warto wykonać pomiar pochylenia i wyprzedzenia?
Warto go wykonać po wymianie elementów zwrotnicy, sworzni, drążków kierowniczych, łożysk/piast, po kolizji oraz gdy wystąpią objawy nierównego zużycia ogumienia. W maszynach rolniczych pomiar bywa potrzebny też po pracy w ciężkim terenie, gdy mogło dojść do uderzeń w koła i podwozie.
Jakie błędy najczęściej psują wynik pomiaru geometrii kół?
Najczęściej są to: złe przygotowanie pojazdu (ciśnienie w oponach, luz w łożyskach, luzy w przegubach), nieprawidłowe mocowanie przyrządu, zabrudzone powierzchnie bazowe oraz pomiar na nierównym podłożu. Częstym problemem jest też pomijanie wstępnej kontroli luzów w układzie kierowniczym.
Czy można mierzyć geometrię, gdy są luzy na sworzniach lub łożyskach?
Nie jest to zalecane. Luzy powodują, że koło zmienia położenie pod obciążeniem i przy poruszaniu, więc odczyt kątów nie będzie wiarygodny. Najpierw usuwa się luzy (łożyska, sworznie, końcówki drążków), a dopiero potem wykonuje pomiar i ewentualną regulację ustawienia kół.
Jak odróżnić piastę od zwrotnicy podczas pracy przy kole?
Piasta to część, na której osadza się koło i w której zwykle pracuje łożyskowanie; jest "centrum" obrotu koła. Zwrotnica to element nośny i skrętny, do którego mocuje się piastę/łożysko oraz elementy układu kierowniczego. W praktyce piasta jest bliżej środka koła i współosiowa z felgą.
Jak przygotować pojazd rolniczy do pomiaru kątów kół na egzaminie?
Ustaw pojazd na możliwie równym podłożu, sprawdź ciśnienie w oponach, stan bieżnika oraz luzy w łożyskach i przegubach. Oczyść miejsce mocowania przyrządu i zamocuj go zgodnie z zasadą stabilnego bazowania. Następnie wykonuj odczyty spokojnie, unikając przestawiania kół między pomiarami.
Jakie elementy zawieszenia mogą wpływać na pochylenie i wyprzedzenie kół?
Wpływ mają m.in. sworznie i tuleje, elementy zwrotnicy, mocowania osi, zużyte łożyskowanie piasty, odkształcenia ramion/wahaczy (jeśli występują) oraz uszkodzenia po uderzeniach. Również nierówne ciśnienie w oponach lub zużyte ogumienie może zafałszować ocenę zachowania pojazdu.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z diagnostyki pojazdów: geometria kół i układ kierowniczy (materiały szkolne dla mechaników pojazdowych)
  • Instrukcje obsługi przyrządów do pomiaru geometrii (materiały producentów urządzeń warsztatowych)
  • Notatki z zajęć praktycznych: procedura przygotowania pojazdu do pomiaru geometrii i zasady bazowania
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego