KWALIFIKACJA TKO3 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 29.
Przyrząd pomiarowy Data ostatniej legalizacji
Przyrząd A 2020-01-01
Przyrząd B 2020-07-01
Przyrząd C 2022-01-01

Biorąc pod uwagę, że dzisiaj jest 2022-12-01 i legalizacja przyrządu jest ważna przez 2 lata, który z powyższych przyrządów jest nadal legalny do użytku?

A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ważność legalizacji oblicza się jako: data ostatniej legalizacji + 2 lata = data wygaśnięcia. Dla A: 2022-01-01 (już po terminie), dla B: 2022-07-01 (już po terminie), a dla C: 2024-01-01 (wciąż przed terminem). Dlatego legalny pozostaje tylko "Przyrząd C".

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba sprawdzić, czy w dniu 2022-12-01 każdy przyrząd ma jeszcze ważną legalizację. Stosujemy prostą regułę z treści: legalizacja jest ważna przez 2 lata, czyli:

data wygaśnięcia = data ostatniej legalizacji + 2 lata

  • Przyrząd A: 2020-01-01 + 2 lata = 2022-01-01. Ponieważ 2022-12-01 jest datą późniejszą niż 2022-01-01, legalizacja A jest już nieważna.
  • Przyrząd B: 2020-07-01 + 2 lata = 2022-07-01. Ponieważ 2022-12-01 jest datą późniejszą niż 2022-07-01, legalizacja B także jest nieważna.
  • Przyrząd C: 2022-01-01 + 2 lata = 2024-01-01. Ponieważ 2022-12-01 jest datą wcześniejszą niż 2024-01-01, legalizacja C pozostaje ważna.

Poprawna jest odpowiedź "Przyrząd C", bo tylko dla niego data bieżąca mieści się w okresie ważności legalizacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Przyrząd A" i "Przyrząd B" odpadają, bo w obu przypadkach termin ważności upłynął przed 2022-12-01.
  • "Wszystkie przyrządy" jest błędne, bo wymagałoby, aby A i B również miały datę wygaśnięcia późniejszą niż 2022-12-01, czego nie spełniają.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze licz termin osobno dla każdego wiersza tabeli i dopiero potem porównuj z datą "dzisiaj". W praktyce robót kolejowych użycie przyrządu z nieważną legalizacją może skutkować zakwestionowaniem pomiarów i dokumentacji przez nadzór.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Legalizacja to urzędowe potwierdzenie, że przyrząd spełnia wymagania metrologiczne i może być używany do pomiarów istotnych prawnie. Po upływie ważności legalizacji wyniki mogą zostać zakwestionowane, dlatego w praktyce prowadzi się ewidencję dat legalizacji i terminów ich wygaśnięcia.
Dodaj 2 lata do daty ostatniej legalizacji i otrzymasz datę wygaśnięcia. Następnie porównaj ją z datą bieżącą: jeśli data bieżąca jest wcześniejsza, legalizacja jest ważna. Jeśli jest późniejsza, legalizacja wygasła i przyrząd nie powinien być używany.
Każdy przyrząd ma własną datę ostatniej legalizacji, więc także inną datę wygaśnięcia. Błąd polega często na patrzeniu tylko na "najświeższą" datę w tabeli albo na ostatni wiersz. Na egzaminie zawsze licz termin dla każdego wiersza niezależnie.
Do pomiarów, które mają znaczenie formalne (np. dokumentacja powykonawcza, odbiory), nie powinno się używać przyrządów z nieważną legalizacją. Grozi to zakwestionowaniem wyników przez inspektora nadzoru i koniecznością powtórzenia pomiarów, co wpływa na harmonogram robót.
Najczęściej myli się datę legalizacji z datą wygaśnięcia, pomija informację o okresie ważności albo nie porównuje dat wprost. Zdarza się też wykonywanie obliczenia tylko dla jednego przyrządu i uogólnienie wyniku. Pomaga zapis: "legalizacja + okres = wygaśnięcie".
Oznacza to, że od wskazanej daty legalizacji przyrząd może być stosowany tylko przez podany czas. Po jego upływie traci "ważność" w sensie formalnym i wymaga ponownej legalizacji, zanim zostanie użyty do pomiarów, które mają skutki prawne lub są podstawą odbiorów robót.
Najprościej prowadzić rejestr sprzętu (arkusz lub system) z polami: numer przyrządu, data legalizacji, okres ważności i data wygaśnięcia. Przed wyjściem w teren sprawdza się, czy termin nie minął. To ogranicza ryzyko wstrzymania robót i odrzucenia pomiarów.
Jeśli pomiary wykonano sprzętem, który nie ma ważnej legalizacji, można podważyć wiarygodność i formalną poprawność wyników. W konsekwencji nadzór może nie przyjąć dokumentacji (np. w odbiorze robót), co wymusza powtórzenie pomiarów i generuje opóźnienia oraz koszty.
W praktyce robót kolejowych spotyka się m.in. przyrządy geodezyjne i pomiarowe, których wyniki trafiają do dokumentacji: np. niwelatory, teodolity czy inne urządzenia używane do wyznaczania i kontroli parametrów. Wymagania zależą od zastosowania i przepisów dla danej kategorii.
Zrób trzy krótkie kroki: (1) dla każdego wiersza dopisz w brudnopisie datę wygaśnięcia (legalizacja + 2 lata), (2) porównaj z datą "dzisiaj", (3) wybierz tylko te pozycje, których wygaśnięcie jest późniejsze. To minimalizuje ryzyko pomyłki.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Ważność legalizacji oblicza się jako: data ostatniej legalizacji + 2 lata = data wygaśnięcia."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 2021)

Materiały:

  • Tekst ustawy Prawo o miarach (aktualny tekst jednolity wskazany w podstawie prawnej)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii praktycznej i zasad legalizacji przyrządów pomiarowych
  • Instrukcje wewnętrzne firmy/kontraktu dotyczące kontroli sprzętu pomiarowego i prowadzenia rejestru legalizacji

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego