KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 29.
Przyrządem pokazanym na fotografii wykonuje się pomiary
Ilustracja przedstawia urządzenie pomiarowe, które jest miernikiem poziomu hałasu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyrząd ze zdjęcia służy do pomiaru poziomu dźwięku (hałasu) w decybelach, czyli do oceny hałasu zewnętrznego.
Analiza spalin i zadymienie wymagają analizatorów/ dymomierzy z poborem spalin, a moc silnika bada się na stanowiskach typu hamownia.

Pełne wyjaśnienie:

Na fotografii przedstawiono przyrząd przeznaczony do pomiaru hałasu, czyli poziomu dźwięku emitowanego przez źródło (np. pojazd). Taki pomiar dotyczy zwykle hałasu zewnętrznego i jest wyrażany w decybelach (dB). W praktyce warsztatowej może służyć do porównania stanu "przed/po" naprawie układu wydechowego, oceny pracy wentylatorów, łożysk czy elementów osprzętu generujących nietypowe dźwięki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Analiza spalin wymaga analizatora spalin (pomiar składników spalin), czyli urządzenia z układem poboru próbki z rury wydechowej oraz czujnikami/komorami pomiarowymi. To inna wielkość fizyczna niż dźwięk.
  • Moc silnika wyznacza się na hamowni (podwoziowej lub silnikowej) albo przez metody pośrednie z danych sterownika/OBD; nie jest to typowy "ręczny" pomiar przyrządem akustycznym.
  • Zadymienie (zwłaszcza w silnikach wysokoprężnych) bada się dymomierzem/opacymetrem, gdzie mierzy się pochłanianie/rozproszenie światła w strumieniu spalin. To również wymaga poboru spalin i dedykowanego toru optycznego.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się różne obszary diagnostyki (akustyka, spaliny, moc, zadymienie), warto przypomnieć sobie, jaką wielkość fizyczną mierzy dane urządzenie oraz czy wymaga poboru spalin lub stanowiska pomiarowego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sonometr to miernik poziomu dźwięku, używany do oceny hałasu w dB. W motoryzacji pomaga porównać hałas zewnętrzny pojazdu przed i po naprawie (np. układu wydechowego) oraz wskazać nietypowe źródła dźwięku w pracy silnika i osprzętu.
Sonometr ma zwykle mikrofon (często na przewodzie lub na górze obudowy) i nie wymaga poboru spalin z rury wydechowej. Analizator spalin ma sondę do rury wydechowej oraz układ zasysania próbki i elementy filtracji/odprowadzania kondensatu.
Zadymienie to parametr optyczny spalin (związany z pochłanianiem/rozpraszaniem światła), a nie z dźwiękiem. Do zadymienia stosuje się dymomierz/opacymetr z torem optycznym i poborem spalin. Sonometr mierzy wyłącznie poziom dźwięku w otoczeniu.
W praktyce mierzy się poziom dźwięku wyrażony w decybelach (dB), czasem z określonym ważeniem częstotliwościowym (np. A) i stałą czasową. To pozwala porównać uciążliwość akustyczną różnych źródeł hałasu, np. wydechu lub wentylatora.
Najczęściej nie. Moc silnika mierzy się na hamowni (podwoziowej lub silnikowej) albo wyznacza pośrednio z danych sterownika/OBD i parametrów pracy. Ręczne mierniki podobne do sonometru służą do innych wielkości, np. dźwięku, temperatury lub napięcia.
Najczęściej myli się urządzenia "na oko", bez sprawdzenia elementu pomiarowego: mikrofonu (hałas), sondy spalin (analiza spalin), komory optycznej (zadymienie). Pomaga zasada: najpierw określ, czy urządzenie musi pobrać próbkę spalin albo pracuje "zdalnie" w powietrzu.
Warto przećwiczyć identyfikację po detalach: rodzaj sondy/czujnika, przewody, końcówki pomiarowe, sposób podłączenia do pojazdu. Pomagają katalogi i instrukcje urządzeń warsztatowych oraz ćwiczenia: dopasuj przyrząd do wielkości (dźwięk, spaliny, napięcie, ciśnienie).
Do analizy spalin stosuje się analizatory spalin (dla silników ZI) oraz dymomierze/opacymetry (dla silników ZS). Wspólna cecha: pobór próbki z układu wydechowego sondą oraz układy pomiarowe przystosowane do gazów i kondensatu, a nie mikrofon jak w pomiarach hałasu.
Najczęściej po naprawach, które mogą zmienić głośność: wymiana tłumika, uszczelnień, elementów mocowania wydechu, naprawy wentylatorów lub osprzętu. Pomiar pozwala obiektywnie porównać efekt pracy, zamiast oceny "na słuch", która bywa subiektywna.
Typowe dystraktory to: analiza spalin, zadymienie oraz moc silnika, bo są to częste obszary diagnostyki. Klucz to rozpoznanie, że sonometr nie wymaga podłączania do rury wydechowej ani stanowiska pomiarowego; działa w otoczeniu i mierzy dźwięk mikrofonem.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Sonometr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Sonometr (dostęp: 2026-02-18)
  • Encyclopaedia Britannica: "Sound level meter" — https://www.britannica.com/technology/sound-level-meter (dostęp: 2026-02-18)
  • Brüel & Kjær (HBK): "Sound level meters" (opis zastosowań i zasady pomiaru) — https://www.bksv.com/en/knowledge/blog/sound/sound-level-meter (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki/zeszyty do diagnostyki pojazdów: dział "przyrządy kontrolno-pomiarowe"
  • Materiały producentów przyrządów pomiarowych (instrukcje obsługi sonometrów i mierników dźwięku)
  • Wprowadzenie do akustyki technicznej (pojęcie poziomu dźwięku i skala dB)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego