Gęstość cieczy (ρ) jest wielkością określającą stosunek masy do objętości. Żeby ją wyznaczyć, potrzebujemy więc pomiaru masy i objętości albo metody pośredniej wykorzystującej zjawiska hydrostatyczne (np. wypór).
Odpowiedź "manometr" jest poprawna, ponieważ manometr jest przyrządem do pomiaru ciśnienia (np. w instalacjach, zbiornikach, przewodach). Sam pomiar ciśnienia nie daje bezpośrednio gęstości próbki cieczy w typowym ujęciu laboratoryjnym. Manometr nie jest więc narzędziem przeznaczonym do wyznaczania gęstości.
Pozostałe przyrządy są klasycznie kojarzone z wyznaczaniem gęstości cieczy:
- Areometr (hydrometr) działa na zasadzie pływalności: głębokość zanurzenia w cieczy zależy od jej gęstości. Umożliwia szybkie, orientacyjne określanie gęstości lub stężenia (np. dla roztworów).
- Piknometr to naczynie o ściśle znanej objętości. Ważąc piknometr pusty i napełniony badaną cieczą, można obliczyć masę cieczy o znanej objętości, a więc i jej gęstość. Jest to metoda laboratoryjna o dobrej dokładności.
- Waga hydrostatyczna wykorzystuje pomiar siły wyporu/pozornej zmiany ciężaru w cieczy i pozwala wyznaczać gęstość na podstawie praw hydrostatyki. Stosuje się ją m.in. w ćwiczeniach laboratoryjnych i pomiarach porównawczych.
Typowy błąd polega na tym, że manometr bywa używany "przy cieczach", więc bywa intuicyjnie wybierany. Warto zapamiętać rozdział: manometr → ciśnienie, a areometr/piknometr/waga hydrostatyczna → gęstość.
