U chorego po udarze mózgu z znacznymi zaburzeniami połykania (dysfagią) głównym zagrożeniem podczas podawania płynów jest aspiracja, czyli przedostanie się płynu do dróg oddechowych. Może ona prowadzić do zachłyśnięcia, duszności, a także do zapalenia płuc. Sam fakt, że chory jest przytomny, nie gwarantuje bezpiecznego połykania.
W takiej sytuacji najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest podaż dożołądkowa przez zgłębnik. Dzięki temu omija się etap połykania w jamie ustnej i gardle, który jest zaburzony. Dodatkowo utrzymanie chorego w pozycji półwysokiej (uniesienie tułowia) zmniejsza ryzyko cofania treści i sprzyja bezpieczeństwu oddechowemu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "bocznej, za pomocą strzykawki" – strzykawka może zwiększać ryzyko podania zbyt dużej objętości zbyt szybko; pozycja boczna nie jest standardową pozycją do bezpiecznego przyjmowania płynów u osoby z ciężką dysfagią. Wysokie ryzyko aspiracji pozostaje, bo podaż jest nadal doustna.
- "siedzącej, za pomocą kubka pojniczka" – pojniczek bywa pomocny u części osób, ale nie rozwiązuje problemu ciężkiej dysfagii. Przy znacznych zaburzeniach połykania nadal może dojść do zachłyśnięcia, nawet w pozycji siedzącej.
- "półwysokiej, za pomocą łyżki" – sama pozycja półwysoka jest korzystna, ale podawanie łyżką pozostaje podażą doustną i przy znacznej dysfagii jest niebezpieczne.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "znaczne zaburzenia połykania", myśl o konieczności odstąpienia od drogi doustnej i wyborze rozwiązania minimalizującego aspirację (np. zgłębnik), a dopiero potem dobieraj właściwe ułożenie chorego.