W pytaniu chodzi o rozróżnienie między sytuacjami, w których strony jedynie wskazują przebieg granicy, a sytuacją, w której punkt graniczny zostaje ustalony jako wynik czynności geodezyjnej. Dla możliwości trwałej stabilizacji (np. osadzenia znaku w sposób trwały) kluczowe jest, aby punkt był ustalony w sposób dający podstawę do jego utrwalenia i aby zainteresowane podmioty mogły ponieść koszt takiej czynności.
Punkty ustalone według zgodnego oświadczenia stron spełniają ten warunek: wynik ustalenia opiera się na zbieżnych oświadczeniach, co w praktyce oznacza brak sporu co do położenia punktu. Skoro strony są zgodne, trwałe utrwalenie punktu w terenie ma sens organizacyjny i dowodowy, a finansowanie "na koszt zainteresowanych" jest logicznym rozwiązaniem, gdy stabilizacja nie jest bezwzględnie wymagana w każdym przypadku.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Punkty, których położenie wskazały strony – samo wskazanie to jeszcze nie to samo co ustalenie. Wskazanie może być pomocniczą informacją, ale nie musi przesądzać o prawidłowym położeniu punktu granicznego.
- Punkty ustalone według ostatniego spokojnego stanu posiadania – to sformułowanie kojarzy się z rozstrzyganiem sporów/posiadania, a nie z typowym, niespornym ustaleniem w ramach prac ewidencyjnych. W konsekwencji nie jest to standardowa przesłanka do trwałej stabilizacji "na koszt zainteresowanych" w tym trybie.
- Punkty uszkodzone lub zniszczone sprzeczne z dokumentacją – jeśli położenie jest sprzeczne z dokumentacją, to nie ma pewnej podstawy do trwałego utrwalania takiego punktu; w pierwszej kolejności trzeba wyjaśnić rozbieżności, a nie stabilizować coś, co może być błędne.
Wskazówka egzaminacyjna: zwracaj uwagę na słowa "ustalone" vs "wskazane". W pytaniach z procedur geodezyjnych to często klucz do odróżnienia czynności pomocniczych od wyniku formalnego, który można utrwalać i dokumentować.