Reduktor (przekładnia redukcyjna) to taki rodzaj przekładni, którego podstawową funkcją jest zmniejszenie prędkości obrotowej elementu napędzanego względem elementu napędzającego. W praktyce stosuje się go wtedy, gdy silnik pracuje z większą prędkością, a maszyna robocza wymaga wolniejszych obrotów, ale większej "siły skręcającej", czyli momentu obrotowego.
Dlaczego przy redukcji prędkości rośnie moment? W idealnym przybliżeniu moc mechaniczna przenoszona przez wał jest powiązana z momentem i prędkością. Jeśli przekładnia zmniejsza prędkość na wyjściu, to aby przenieść porównywalną moc (z uwzględnieniem strat), moment na wyjściu musi wzrosnąć. Dlatego typowa charakterystyka reduktora to: mniej obrotów, większy moment.
Ocena odpowiedzi:
- Zmniejszenie prędkości obrotowej i zwiększenie momentu obrotowego – to opis zgodny z funkcją reduktora i najczęściej spotykanym zastosowaniem w układach napędowych.
- Zmniejszenie prędkości obrotowej i momentu obrotowego – błędne, bo przy redukcji prędkości nie oczekuje się spadku momentu na wyjściu; byłoby to sprzeczne z celem stosowania reduktora w maszynach roboczych.
- Zwiększenie prędkości obrotowej i momentu obrotowego – błędne; jednoczesny wzrost obu parametrów nie odpowiada typowej roli przekładni w napędzie (wymagałby dodatkowego źródła energii).
- Zwiększenie prędkości obrotowej i zmniejszenie momentu obrotowego – to opis bardziej pasujący do przekładni zwiększającej prędkość (multiplikatora), a nie do reduktora.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się słowo reduktor, najpierw kojarz je z "redukcją obrotów", a dopiero potem dobierz konsekwencję dla momentu.