KWALIFIKACJA LES2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 15.
Repelent to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Repelent to środek o działaniu odstraszającym, stosowany w leśnictwie m.in. do ochrony sadzonek i młodych drzew przed uszkodzeniami wyrządzanymi przez zwierzynę (np. zgryzaniem pędów). Pozostałe odpowiedzi opisują kolejno hydrożel (retencja wody), adiuwant (dodatek do zabiegu) oraz preparat wzmacniający odporność.

Pełne wyjaśnienie:

Repelent to środek, którego zadaniem jest odstraszanie zwierząt (lub innych organizmów) poprzez zapach, smak albo inne bodźce. W gospodarce leśnej repelenty wykorzystuje się przede wszystkim do ograniczania szkód od zwierzyny na uprawach i odnowieniach, np. aby zniechęcić do zgryzania pędów czy obgryzania części roślin.

Definicja "środek stosowany do zabezpieczenia sadzonek przed zgryzaniem powodowanym przez ssaki łowne" oddaje praktyczny sens użycia repelentów w leśnictwie: nie jest to preparat "odżywiający" roślinę, tylko bariera behawioralna, która ma zmniejszyć zainteresowanie sadzonką.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "Substancja zatrzymująca wodę w pobliżu korzeni roślin" opisuje hydrożel/sorbent, stosowany dla poprawy gospodarki wodnej po posadzeniu, a nie do odstraszania zwierzyny.
  • "Substancja stosowana łącznie ze środkiem ochrony roślin w celu poprawienia jakości zabiegu" to typowy opis adiuwanta (dodatku poprawiającego zwilżanie, przyczepność, ograniczanie znoszenia itp.).
  • "Środek poprawiający odporność roślin na choroby" odnosi się do biostymulatorów lub preparatów wspomagających kondycję roślin, których mechanizm nie polega na odstraszaniu zwierząt.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się słowa kluczowe typu "odstrasza", "zniechęca", "przed zgryzaniem", zwykle chodzi o repelent. Jeśli mowa o "wodzie przy korzeniach" — to sorbent/hydrożel, a jeśli o "dodatku do oprysku" — to adiuwant.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Repelent to środek o działaniu odstraszającym, używany do ograniczania szkód w uprawach leśnych. Najczęściej ma zniechęcić zwierzynę do zgryzania pędów lub uszkadzania sadzonek poprzez zapach albo smak, a nie "leczyć" roślinę.
Stosuje się je, aby zmniejszyć straty powodowane przez zwierzynę na świeżych odnowieniach i zalesieniach. Repelent działa prewencyjnie: ma ograniczyć zainteresowanie rośliną, zanim dojdzie do zgryzania i zahamowania wzrostu sadzonki.
Repelent ma odstraszać zwierzęta (np. chronić przed zgryzaniem). Adiuwant jest dodatkiem do zabiegu ochrony roślin i poprawia parametry oprysku (np. zwilżanie, przyczepność), ale sam w sobie nie jest środkiem odstraszającym zwierzynę.
Zgryzanie to uszkadzanie roślin przez obgryzanie pędów, liści lub części wierzchołkowych. W młodych uprawach leśnych może prowadzić do deformacji, spowolnienia wzrostu lub zamierania sadzonek, dlatego stosuje się m.in. metody odstraszające.
Nie. W języku ogólnym repelenty kojarzą się często z preparatami na owady, ale zasada jest wspólna: mają odstraszać. W leśnictwie pojęcie repelentu dotyczy głównie ochrony roślin przed zwierzyną, np. przed zgryzaniem młodych pędów.
Częsty błąd to pomylenie repelentu z hydrożelem (bo oba mogą być omawiane przy sadzeniu) albo z adiuwantem (bo brzmi "chemicznie" i występuje przy zabiegach). Klucz: repelent = odstraszanie, a nie zatrzymywanie wody czy "poprawianie zabiegu".
Hydrożel (sorbent) to substancja zatrzymująca wodę w strefie korzeni, pomocna przy sadzeniu i w warunkach suszy. Nie odstrasza zwierzyny i nie chroni przed zgryzaniem, więc nie spełnia definicji repelentu, mimo że też "wspiera" przeżywalność sadzonek.
Repelenty są kojarzone przede wszystkim z ograniczaniem szkód od zwierzyny w młodych uprawach, takich jak zgryzanie pędów i inne formy uszkadzania części nadziemnych. Ich rolą jest zmniejszenie presji zwierzyny na sadzonki i młode drzewka.
Gdy problemem są uszkodzenia mechaniczne powodowane przez zwierzynę (np. zgryzanie), repelent jest właściwą kategorią, bo działa na zachowanie zwierząt. Preparaty "na odporność" dotyczą stresu i chorób roślin, ale nie rozwiązują bezpośrednio szkód od zwierzyny.
Ucz się przez skojarzenia funkcjonalne: repelent = odstraszanie, adiuwant = dodatek do oprysku, hydrożel = magazynowanie wody, biostymulator = wsparcie kondycji. Na egzaminie czytaj uważnie czasowniki w definicji ("odstrasza", "poprawia", "zatrzymuje wodę").
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Repelent to środek o działaniu odstraszającym, stosowany w leśnictwie m.in. do ochrony sadzonek i młodych drzew przed uszkodzeniami wyrządzanymi przez zwierzynę (np. zgryzaniem pędów)."

Źródła:

  • Słownik Języka Polskiego PWN, hasło "repelent" (definicja), https://sjp.pwn.pl/sjp/repelent;2519392.html - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (pl), hasło "Repelent" (znaczenie i zastosowania), https://pl.wikipedia.org/wiki/Repelent - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia PWN, hasło "repelent" (definicja), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/repelent;3965609.html - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z ochrony lasu dla technika leśnika (dział: szkody od zwierzyny i metody ochrony)
  • Słowniki terminów leśnych i łowieckich (hasła: repelent, zgryzanie, spałowanie)
  • Instrukcje i poradniki praktyczne dotyczące ochrony upraw leśnych przed zwierzyną (sekcje o repelentach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego