KWALIFIKACJA OGR3 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 2.
Róża pomarszczona (Rosa rugosa) sadzona na skarpach przy trasach komunikacyjnych spełnia przede wszystkim funkcję
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nasadzenia krzewów na skarpach przy trasach komunikacyjnych mają przede wszystkim stabilizować podłoże. Róża pomarszczona tworzy gęste pędy i rozbudowany system korzeniowy, które wiążą grunt, ograniczając spływ wody i osuwanie się ziemi. Dlatego jej kluczową rolą w tym miejscu jest funkcja przeciwerozyjna.

Pełne wyjaśnienie:

Na skarpach i nasypach przy trasach komunikacyjnych jednym z głównych problemów jest erozja: zmywanie cząstek gleby przez opady i spływ powierzchniowy oraz osypywanie się podłoża. Dlatego w takich miejscach sadzi się rośliny, które potrafią wzmocnić i "spiąć" grunt.

Odpowiedź "przeciwerozyjną" jest poprawna, ponieważ w praktyce skarpy obsadza się roślinami o cechach takich jak:

  • rozbudowany system korzeniowy, który stabilizuje warstwy gruntu,
  • gęste ulistnienie i pędy zmniejszające energię kropli deszczu,
  • zdolność do szybkiego zadarnienia/okrycia powierzchni, co ogranicza odsłonięcie gleby.

Odpowiedź "klimatyczną" bywa kusząca, bo zieleń wpływa na mikroklimat (zacienienie, wilgotność, spadek temperatury w upały). Jednak na skarbie przy trasie komunikacyjnej jest to zwykle funkcja wtórna wobec potrzeby zabezpieczenia podłoża przed rozmywaniem.

Odpowiedź "gospodarczą" dotyczy użytkowego pozyskiwania surowców lub plonów. W pasie drogowym i na skarpach przy trasach komunikacyjnych nasadzenia realizuje się głównie jako element ochronny i porządkowy, a nie w celu produkcji.

Odpowiedź "sanitarną" odnosi się m.in. do ograniczania zapylenia, częściowego tłumienia hałasu czy poprawy jakości powietrza. Zieleń przy drogach może mieć taki wpływ, ale w przypadku nasadzeń na skarpie pierwszoplanowe jest zabezpieczenie skarpy i ograniczenie erozji. W zadaniach egzaminacyjnych warto zawsze powiązać funkcję z miejscem i problemem technicznym, który nasadzenie ma rozwiązać.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Funkcja przeciwerozyjna oznacza, że roślina ogranicza rozmywanie i osypywanie gruntu. Dzieje się to głównie dzięki korzeniom, które wiążą cząstki gleby, oraz dzięki pędom i liściom, które zmniejszają spływ wody i uderzenia kropli deszczu w podłoże.
Skarpy mają nachylenie, więc woda opadowa szybciej po nich spływa, zabierając cząstki ziemi. Dodatkowo często występuje ubogie, przesuszone podłoże, a roślinność bywa rzadsza po pracach ziemnych. To sprzyja zmywaniu gruntu i lokalnym osuwiskom.
Najlepiej sprawdzają się rośliny o silnym i rozgałęzionym systemie korzeniowym, które szybko okrywają powierzchnię gruntu i tworzą gęste pędy. Ważna jest też odporność na suszę, wiatr i trudne warunki siedliskowe typowe dla nasypów i poboczy.
Może, ale zależy od miejsca i celu projektu. Przy ekranach zieleni, alejach czy placach funkcja klimatyczna (zacienienie, obniżenie temperatury) bywa priorytetem. Na skarpach i nasypach, gdzie problemem jest stabilność gruntu, zwykle dominuje funkcja przeciwerozyjna.
Funkcja sanitarna to m.in. ograniczanie zapylenia, częściowe przechwytywanie pyłów na liściach, poprawa estetyki i w pewnym stopniu tłumienie hałasu. To ważne w zieleni przydrożnej, ale nie zawsze jest funkcją nadrzędną, zwłaszcza na skarpach wymagających stabilizacji.
Funkcja gospodarcza wiąże się z produkcją lub pozyskiwaniem (np. plony, surowce, użytkowanie). Funkcja ochronna dotyczy zabezpieczenia terenu i środowiska (np. przeciwerozyjna, wiatrochronna). W kontekście skarp przy drogach zwykle szukasz funkcji ochronnej.
Częsty błąd to wybór gatunków atrakcyjnych wizualnie, ale słabo wiążących grunt lub wymagających intensywnej pielęgnacji. Innym problemem jest pomijanie warunków siedliskowych (susza, zasolenie, ubogie podłoże). Skutkiem są przerzedzenia roślin i większa podatność skarpy na erozję.
Gdy skarpa jest stroma, trudno dostępna do koszenia lub narażona na przesuszenie. Rośliny okrywowe i krzewy stabilizujące grunt mogą wymagać mniej zabiegów niż trawnik, szybciej okrywać glebę i skuteczniej ograniczać rozmywanie, zwłaszcza w pierwszych sezonach.
Nie zawsze. Może dobrze okrywać grunt, ale w praktyce projektowej dobór gatunków uwzględnia też inne czynniki, np. ekspansywność, wymagania utrzymaniowe czy lokalne zalecenia. Na egzaminie jednak pytanie dotyczy funkcji na skarpie, czyli przede wszystkim stabilizacji i ochrony przed erozją.
Ucz się przez powiązanie: miejsce + problem + cecha rośliny. Skarpa → erozja → korzenie i okrycie gruntu. Pobocze → pyły → rośliny odporne i gęste. Zapisuj typowe pary "siedlisko–funkcja", bo takie skojarzenia często pojawiają się w testach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że nasadzenia krzewów na skarpach przy trasach komunikacyjnych mają przede wszystkim stabilizować podłoże.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Róża pomarszczona" — opis gatunku i cechy wzrostu, https://pl.wikipedia.org/wiki/R%C3%B3%C5%BCa_pomarszczona (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Erozja gleby" — mechanizmy erozji i sposoby ograniczania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Erozja_gleby (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z dendrologii oraz roślin ozdobnych stosowanych w zieleni komunikacyjnej
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące funkcji zieleni i ochrony przeciwerozyjnej skarp
  • Opracowania branżowe o umacnianiu skarp roślinnością (biotechniczne zabezpieczenia skarp)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego