Określenie "roztwory drażniące tkanki" dotyczy preparatów, które przy dłuższym kontakcie z tkanką mogą wywołać silny odczyn zapalny, ból, a nawet uszkodzenie i martwicę. Dlatego kluczowe jest, aby taki roztwór jak najszybciej opuścił miejsce podania i został rozcieńczony.
Odpowiedź "dożylnej" jest prawidłowa, bo przy podaniu i.v. lek trafia bezpośrednio do krwiobiegu, gdzie jest natychmiast rozcieńczany dużą objętością krwi i szybko dystrybuowany. W praktyce zmniejsza to ryzyko miejscowego uszkodzenia tkanek w porównaniu z podaniem do tkanek o wolniejszym wchłanianiu.
Dlaczego pozostałe drogi są nieprawidłowe w tym ujęciu?
- "podskórnej" – w tkance podskórnej roztwór pozostaje dłużej, a wchłanianie jest wolniejsze. Preparat drażniący ma wtedy czas działać miejscowo, co zwiększa ryzyko zapalenia, bolesnego nacieku, ropnia lub martwicy.
- "dootrzewnowej" – podanie do jamy otrzewnej może dodatkowo podrażniać otrzewną i wywołać silny odczyn miejscowy; nie jest to standardowa droga dla roztworów drażniących tkanki.
- "dotętniczej" – to droga specjalistyczna, rzadko wykorzystywana rutynowo; nie stanowi typowego sposobu minimalizowania podrażnienia tkanek w praktyce pomocniczej i niesie istotne ryzyko powikłań.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się informacja, że preparat drażni tkanki, pomyśl o drodze, która daje najszybsze rozcieńczenie i najkrótszy kontakt z tkanką w miejscu podania – najczęściej będzie to podanie dożylne. Jednocześnie nie myl tego z roztworami oleistymi, które z innych powodów nie powinny być podawane dożylnie.