KWALIFIKACJA MOD11 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 6.
Rozważ następującą tabelę opisującą właściwości różnych materiałów:
Materiał Elastyczność Przepuszczalność powietrza Przepuszczalność wody
A Wysoka Średnia Niska
B Niska Wysoka Wysoka
C Średnia Niska Średnia
D Niska Niska Wysoka
Który materiał (A, B, C lub D) najprawdopodobniej jest bawełną?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bawełna jest zwykle mało elastyczna, a jednocześnie dobrze przepuszcza powietrze, co daje komfort noszenia. W zestawieniu materiał o niskiej elastyczności i wysokiej przepuszczalności powietrza najlepiej odpowiada typowej tkaninie bawełnianej, dlatego wskazano wariant "B".

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba rozpoznać, który opis właściwości najbardziej pasuje do typowej tkaniny bawełnianej. W praktyce krawieckiej bawełna jest ceniona za komfort użytkowania: zwykle jest przewiewna (dobra wymiana powietrza) i przyjemna dla skóry. Jednocześnie klasyczna tkanina bawełniana (bez domieszek elastanu) ma niewielką elastyczność w porównaniu z dzianinami lub materiałami z włóknami sprężystymi.

Dlatego odpowiedź "B" jest uznana za właściwą: łączy niską elastyczność z wysoką przepuszczalnością powietrza, czyli zestaw cech typowo kojarzony z bawełną w odzieży codziennej (koszule, bluzki, pościel, podszewki bawełniane).

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują tak dobrze?

  • "A" ma wysoką elastyczność, co częściej wskazuje na dzianiny lub materiały z dodatkiem włókien elastycznych (np. elastan) niż na klasyczną bawełnę.
  • "C" ma niską przepuszczalność powietrza, co jest mniej typowe dla bawełny i częściej kojarzy się z materiałami bardziej "zamkniętymi" lub powlekanymi.
  • "D" łączy niską elastyczność z niską przepuszczalnością powietrza, co zwykle pogarsza komfort termiczny i nie jest charakterystycznym opisem dla standardowej bawełny.

Uwaga egzaminacyjna: w realnych materiałach na właściwości wpływa nie tylko włókno, ale też splot, gramatura i wykończenie (np. powlekanie, impregnacja). Jeżeli w pytaniu nie ma doprecyzowania wykończenia, zwykle przyjmuje się "typową" wersję materiału bez specjalnych powłok.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Elastyczność to zdolność materiału do rozciągania i powrotu do pierwotnego kształtu. W krawiectwie wpływa na dopasowanie fasonu, komfort ruchu i stabilność wymiarów po noszeniu. Tkaniny bez włókien sprężystych zwykle mają elastyczność niską lub średnią.
Przepuszczalność powietrza (oddychalność) opisuje, jak łatwo powietrze przechodzi przez materiał. Im wyższa, tym zwykle lepszy komfort cieplny i mniejsze ryzyko przegrzewania. Zależy od włókna, ale też od splotu, gramatury i wykończenia.
Bawełna jako materiał odzieżowy często ma dobrą wymianę powietrza, zwłaszcza w lekkich tkaninach o luźniejszym splocie. To daje komfort w cieplejszych warunkach. Pamiętaj jednak, że gęsty splot lub wykończenie może tę cechę znacząco ograniczyć.
W praktyce spotyka się dwie interpretacje: przemakalność (czy woda przenika na drugą stronę) oraz chłonność (czy materiał wchłania wodę). Na egzaminie warto sprawdzić kontekst pytania, bo różne znaczenie może zmienić wybór odpowiedzi.
Wysoką elastyczność często mają dzianiny (np. dżersej) oraz materiały z dodatkiem włókien sprężystych, takich jak elastan. Elastyczność może wynikać też z konstrukcji (dzianina) nawet przy braku elastanu. Tkaniny bawełniane bez domieszek zwykle są mniej elastyczne.
Luźniejszy splot i mniejsza gramatura zwykle zwiększają przepuszczalność powietrza, bo w materiale jest więcej "przestrzeni" dla przepływu. Gęsty splot, wysoka gramatura lub powleczenia utrudniają przepływ. Dlatego ta sama bawełna może być raz przewiewna, a raz mało oddychająca.
Nie zawsze, bo zależy, co rozumiesz przez "przepuszczalność wody". Bawełna zwykle łatwo chłonie wodę, ale nie jest materiałem wodoodpornym. Jeśli "przepuszczalność" oznacza przemakalność, to tkanina może przemakać przy dłuższym kontakcie z wodą, szczególnie bez wykończeń.
W praktyce patrzy się na chwyt (miękkość), przewiewność, podatność na gniecenie oraz reakcję na wilgoć (często większa chłonność). Pomocne bywają też informacje z metki/składu surowcowego oraz próby użytkowe. Same odczucia mogą mylić przy mieszankach włókien.
Częsty błąd to mylenie chłonności z wodoodpornością oraz ocenianie materiału tylko po jednej cesze (np. elastyczności). Uczniowie pomijają też wpływ wykończeń i domieszek włókien (np. elastan). Warto czytać wszystkie parametry i szukać najbardziej "typowego" zestawu.
Przy opisie ogólnym przyjmuj najczęściej spotykane właściwości "standardowej" wersji materiału (bez specjalnych powłok i nietypowych wykończeń), chyba że treść mówi inaczej. Porównaj wszystkie parametry jednocześnie i wybierz opcję najlepiej pasującą do typowego zastosowania materiału.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Bawełna jest zwykle mało elastyczna, a jednocześnie dobrze przepuszcza powietrze, co daje komfort noszenia."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z towaroznawstwa włókienniczego (dział: włókna naturalne i ich cechy użytkowe)
  • Materiały edukacyjne producentów tkanin (karty charakterystyk tkanin, opisy parametrów)
  • Notatki z zajęć z materiałoznawstwa odzieżowego: porównanie włókien naturalnych i syntetycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego