Umowy cywilnoprawne można (w uproszczeniu) dzielić m.in. na konsensualne i realne. W umowie konsensualnej kluczowe jest to, że do jej zawarcia wystarczają zgodne oświadczenia woli stron (porozumienie co do istotnych postanowień). Dodatkowe działania, takie jak zapłata ceny, wydanie rzeczy czy przekazanie pieniędzy, należą już do etapu wykonania zobowiązania, a nie warunkują samego powstania umowy.
Odpowiedź "Umowa zlecenia" pasuje do tej definicji, ponieważ co do zasady powstaje ona przez samo uzgodnienie między zlecającym i przyjmującym zlecenie, że określone czynności mają być wykonane. W praktyce biurowej oznacza to, że po podpisaniu (lub innym skutecznym złożeniu oświadczeń woli) strony są już związane umową, nawet jeśli prace jeszcze się nie rozpoczęły.
Pozostałe odpowiedzi mogą wprowadzać w błąd, bo łatwo je kojarzyć z koniecznością wykonania "dodatkowej czynności":
- "Umowa sprzedaży" – często myli się zawarcie umowy z wydaniem towaru lub zapłatą. To typowy błąd polegający na utożsamieniu podpisania umowy z jej realizacją.
- "Umowa najmu" – w praktyce najem zaczyna "działać" po wydaniu lokalu/rzeczy, ale to nie musi oznaczać, że bez wydania nie ma jeszcze umowy; wydanie dotyczy wykonywania obowiązków, a nie zawsze samego faktu zawarcia.
- "Umowa pożyczki" – intuicyjnie łączy się ją z przekazaniem pieniędzy, więc uczniowie często wybierają ją jako "wymagającą czynności dodatkowej". To przykład błędu opartego na potocznym rozumieniu pożyczki jako fizycznego transferu środków.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się definicja "zawiera się poprzez samo wyrażenie woli stron", trzeba odróżnić moment zawarcia od momentu spełnienia świadczeń. Najpierw ustal, co tworzy umowę (zgodne oświadczenia woli), a dopiero potem, co jest jej wykonaniem (wydanie, zapłata, przekazanie).
