KWALIFIKACJA MEC5 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 35.
Ruch narzędzia po łuku określa blok programu oznaczony literą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ruch narzędzia po łuku w typowym programowaniu CNC realizuje interpolacja kołowa. Taki ruch jest oznaczany kodami G02 (łuk zgodnie z ruchem wskazówek) lub G03 (łuk przeciwnie). Wśród podanych bloków tylko "G03 X20 Z-10 I0 K10" jednoznacznie wskazuje interpolację po łuku.

Pełne wyjaśnienie:

W programowaniu obrabiarek CNC tor ruchu narzędzia jest definiowany w blokach programu (liniach), w których kluczową rolę pełnią kody przygotowawcze G. To one określają rodzaj interpolacji, czyli sposób przejścia narzędzia od punktu startowego do punktu końcowego.

Ruch po łuku odpowiada interpolacji kołowej. W typowej konwencji spotykanej w nauczaniu i w wielu sterowaniach:

  • G02 – interpolacja kołowa w jednym kierunku,
  • G03 – interpolacja kołowa w kierunku przeciwnym.

Dlatego blok "G03 X20 Z-10 I0 K10" jest poprawnym wyborem: zawiera kod G03, a dodatkowo parametry (np. I, K) używane do opisu geometrii łuku (zależnie od sterowania mogą oznaczać przesunięcia środka łuku lub inne dane łuku w danych osiach).

Pozostałe propozycje nie opisują ruchu po łuku:

  • "G00 X100 Z100" to zwykle szybki dojazd/odjazd (ruch pozycjonujący), a nie ruch po łuku.
  • "G01 A135 Z-100" to interpolacja liniowa, czyli przejazd po linii prostej (nawet jeśli obejmuje oś obrotową A, nadal nie jest to interpolacja kołowa łuku w sensie G02/G03).
  • "G33 Z4 K1" bywa kojarzony z ruchem związanym z gwintowaniem/synchronizacją (zależnie od sterowania), a nie z interpolacją kołową łuku.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się fraza "po łuku", najpierw szukaj w odpowiedziach kodów G02/G03. Dopiero potem analizuj adresy osi i parametry opisujące promień/środek łuku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Interpolacja kołowa to sposób sterowania ruchem narzędzia tak, aby przemieszczało się po łuku (fragmencie okręgu). W praktyce służy do wykonywania zaokrągleń, promieni i przejść konturów. Najczęściej rozpoznasz ją po kodach G02 lub G03 w bloku programu.
Wyszukaj w blokach programu kod odpowiedzialny za tor ruchu. Dla łuku typowe są G02/G03, a dla linii prostej G01. Dodatkowo w bloku łuku często pojawiają się parametry opisujące geometrię łuku (np. przesunięcia środka lub promień), zależnie od sterowania.
Bo G03 jest kodem przygotowawczym przypisanym do interpolacji kołowej, czyli ruchu po łuku. Kod ten mówi sterowaniu, że przejazd między punktami ma zostać zrealizowany po krzywiźnie okręgu, a nie po prostej (jak w G01) ani jako szybkie pozycjonowanie (jak w G00).
Parametry I i K (podobnie jak J) są używane do opisu geometrii łuku, najczęściej jako składowe przesunięcia środka łuku względem punktu startowego w określonych osiach. Dokładna interpretacja zależy od typu sterowania i konfiguracji, dlatego na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie, że są to dane "łukowe".
Zwykle nie. G00 jest przeznaczony do szybkiego pozycjonowania (dojazd/odjazd) i nie definiuje interpolacji kołowej. Nawet jeśli tor fizyczny napędów bywa złożony, w sensie programowym G00 nie jest poleceniem wykonania łuku. Do łuków w programie stosuje się kody interpolacji kołowej.
G01 oznacza interpolację liniową, czyli ruch po linii prostej z określonym posuwem. G03 oznacza interpolację kołową, czyli ruch po łuku. To jedna z podstawowych różnic, którą często sprawdza się na egzaminach: "prosta" vs "łuk", czyli dobór właściwego typu ruchu do geometrii detalu.
Najczęściej spotkasz parę G02/G03, bo to typowe kody interpolacji kołowej. Jednak w praktyce istnieją różnice między sterowaniami i sposobami opisu łuku (np. innymi parametrami). Dlatego warto ćwiczyć rozpoznawanie łuków po samym kodzie interpolacji oraz po obecności parametrów geometrii.
Ruch po łuku stosuje się przy wykonywaniu zaokrągleń naroży, promieni przejścia, łukowych fragmentów profilu oraz płynnych przejść między średnicami. Jest też użyteczny, gdy chcesz uniknąć ostrych załamań toru narzędzia i poprawić jakość powierzchni na przejściach konturu.
Typowe błędy to wybór G00, bo "często występuje", mimo że pytanie dotyczy geometrii toru, oraz mylenie G01 (prosta) z łukiem. Często też uczniowie skupiają się na osiach (X, Z, A), a pomijają najważniejszą informację: kod G określający rodzaj interpolacji.
Pomaga nauka skojarzeniowa i praktyka: 1) zawsze łącz "łuk" z parą G02/G03; 2) rozwiązuj krótkie zestawy pytań: "jaki tor ruchu?"; 3) użyj symulatora CNC i obserwuj wykres toru. Najważniejsze jest szybkie rozpoznanie: G01=prosta, G02/G03=łuk.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Ruch narzędzia po łuku w typowym programowaniu CNC realizuje interpolacja kołowa."

Materiały:

  • Podręcznik do programowania obrabiarek CNC (kody G/M, interpolacje)
  • Instrukcja programowania dla używanego sterowania (np. dialekt producenta)
  • Zestawy zadań: rozpoznawanie ruchów z bloków programu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego