KWALIFIKACJA BUD1 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 40.
Składnik Ilość (kg)
Cement 300
Woda 150
Piasek 750
Kruszywo 1050
Zgodnie z powyższą tabelą, jaka jest proporcja cementu do kruszywa w przygotowanej mieszance betonowej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli: cement = 300 kg, kruszywo = 1050 kg, więc stosunek to 300:1050.
Aby uzyskać postać 1:x, dzielimy oba człony przez 300: 300/300 = 1 oraz 1050/300 = 3.5.
Dlatego poprawna proporcja cementu do kruszywa wynosi 1:3.5.

Pełne wyjaśnienie:

Proporcja cementu do kruszywa ma postać cement:kruszywo i w tym zadaniu jest proporcją wagową, bo wszystkie wartości podano w kilogramach.

Krok 1: odczyt danych
Z tabeli odczytujemy: cement = 300 kg, kruszywo = 1050 kg. Zapisujemy więc stosunek jako 300:1050.

Krok 2: uproszczenie do postaci 1:x
Najwygodniej podzielić oba człony przez mniejszą wartość (300):

  • 300 ÷ 300 = 1
  • 1050 ÷ 300 = 3.5

Otrzymujemy 1:3.5. Można to też sprawdzić mnożeniem: jeśli na 1 część cementu przypada 3.5 części kruszywa, to dla 300 kg cementu kruszywo powinno wynosić 300 × 3.5 = 1050 kg, czyli dokładnie tyle, ile w tabeli.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "1:2" oznaczałoby 300 kg cementu i 600 kg kruszywa, a w tabeli jest 1050 kg, więc stosunek jest zbyt mały.
  • "1:3" dawałoby 300 kg cementu i 900 kg kruszywa, nadal mniej niż 1050 kg.
  • "1:4" dawałoby 300 kg cementu i 1200 kg kruszywa; to częsty błąd wynikający z nieuzasadnionego zaokrąglenia 3.5 do 4.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze pilnuj kolejności w proporcji (tu: cement do kruszywa) oraz unikaj "ładnych" zaokrągleń, jeśli zadanie dotyczy dokładnych danych z tabeli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapisz stosunek jako cement:kruszywo, np. 300:1050. Następnie uprość go, dzieląc oba człony przez tę samą liczbę (najczęściej przez mniejszą wartość). Dzięki temu dostaniesz postać 1:x, która jest najczytelniejsza w zadaniach egzaminacyjnych.
Bo proporcję można upraszczać, dzieląc oba człony przez tę samą liczbę. Dzieląc 300 i 1050 przez 300 dostajesz 1 oraz 3.5. To nadal ten sam stosunek, tylko zapisany w prostszej, porównywalnej formie.
Oznacza, że na 1 część masy cementu przypada 3.5 części masy kruszywa. Jeśli cementu jest 300 kg, to kruszywa powinno być 300 × 3.5 = 1050 kg. To sposób szybkiej kontroli, czy receptura "trzyma" proporcje.
Zwykle nie. Jeśli dane w zadaniu są podane dokładnie (np. w tabeli), oczekuje się proporcji wynikającej z obliczeń. Zaokrąglenie do 1:4 zmienia stosunek składników i prowadzi do innej ilości kruszywa, więc w testach jest traktowane jako błąd.
Zrób szybkie sprawdzenie przez mnożenie. Jeśli wyszło 1:3.5, to dla 300 kg cementu kruszywo powinno wynosić 300 × 3.5 = 1050 kg. Gdy wynik pasuje do tabeli, proporcja jest poprawna.
Najczęściej zdarza się: odwrócenie kolejności (kruszywo:cement zamiast cement:kruszywo), nieuzasadnione zaokrąglenia (3.5 → 4), pozostawienie stosunku w formie 300:1050 bez uproszczenia oraz mylenie proporcji wagowej z objętościową.
Jeśli w tabeli podano jednostkę kg, to są to proporcje wagowe (masowe). Proporcje objętościowe miałyby inne jednostki (np. litry, dm³ lub "części objętości"). Na egzaminie zawsze sprawdzaj jednostki, bo to podpowiada sposób liczenia.
Możesz podzielić oba człony przez największy wspólny dzielnik (gdy jest całkowity) albo przez mniejszą liczbę, aby dostać postać 1:x. Gdy wychodzi ułamek dziesiętny, zostaw go (np. 1:3.5), zamiast wymuszać "ładne" liczby.
Bo w praktyce trzeba szybko kontrolować receptury i dozowanie na budowie: czy skład jest zgodny z założeniami, czy nie ma pomyłki w ilościach oraz jak przeskalować zarób. To wpływa na urabialność mieszanki, jednorodność i końcowe parametry betonu.
Ćwicz schemat: odczyt z tabeli → zapis a:b → podzielenie obu liczb → kontrola mnożeniem. Warto robić krótkie zadania na stosunki masowe składników betonu (cement, woda, piasek, kruszywo), bo to częsty typ pytań sprawdzających dokładność i uważność.
info

Około 65% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Stosunek (matematyka)" – opis pojęcia stosunku i sposobu zapisu a:b, https://pl.wikipedia.org/wiki/Stosunek_(matematyka) (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (PL): "Proporcja" – ogólne wyjaśnienia dotyczące proporcji i przekształceń zapisu, https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podstawy matematyki: stosunki i proporcje (ćwiczenia z upraszczania)
  • Materiały dydaktyczne z technologii betonu dla kształcenia zawodowego (receptury, dozowanie, kontrola)
  • Zadania egzaminacyjne typu: odczyt z tabeli i przeliczenie proporcji masowych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026

Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego