Spiętrzenie wentylatora (często nazywane też sprężem) to wielkość opisująca efekt energetyczny pracy wentylatora na przepływającym czynniku. W sensie praktycznym odpowiada na pytanie: jak duży przyrost ciśnienia jest w stanie wytworzyć wentylator, aby pokonać opory przepływu w instalacji (kanały, filtry, wymienniki, kratki).
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "ciśnienia gazu." — bo spiętrzenie definiuje się jako całkowity przyrost ciśnienia czynnika na wentylatorze (różnicę ciśnień między wlotem a wylotem, ujmowaną jako parametr "sprężu").
Pozostałe odpowiedzi są typowymi parametrami pracy wentylatora, ale nie są definicją spiętrzenia:
- "prędkości gazu." — prędkość może się zmieniać na skutek geometrii przewodów i pracy wirnika, ale sama zmiana prędkości nie jest tym, co nazywa się spiętrzeniem. Prędkość wiąże się z ciśnieniem dynamicznym, jednak definicja spiętrzenia dotyczy przyrostu ciśnienia, a nie prędkości.
- "wydajności gazu." — wydajność (strumień objętościowy/masowy) to inny parametr: mówi ile gazu przepływa w jednostce czasu. Wentylator dobiera się zwykle jednocześnie na wydajność i spręż, ale wydajność nie jest "przyrostem" w rozumieniu definicji spiętrzenia.
- "mocy użytecznej gazu." — moc użyteczna wiąże się z przekazywaniem energii strudze i zależy m.in. od sprężu oraz wydajności. To skutek pracy wentylatora, a nie pojęcie definiujące spiętrzenie. Łatwo tu o błąd, bo w praktyce obliczenia mocy często wykorzystują spręż, ale są to różne wielkości.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "spiętrzenie/spręż", szukaj odpowiedzi związanej z ciśnieniem. Gdy pojawia się "wydajność", chodzi o strumień (ile przepływa). Gdy pojawia się "moc", zwykle chodzi o energię w czasie i sprawność.
