KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 25.
Spółka zatrudniająca w ciągu roku 18 pracowników w pełnym wymiarze czasu pracy oraz 4 pracowników na 1/2 etatu dokonała odpisu na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych. Odpis podstawowy na jednego zatrudnionego w roku 2025 wynosi 1 500,00 zł. Jaka jest łączna kwota podstawowego odpisu na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych w roku 2025?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw przelicz zatrudnienie na pełne etaty (FTE):
18 × 1,0 = 18 FTE, a 4 osoby na 1/2 etatu to 4 × 0,5 = 2 FTE. Razem 20 FTE. Odpis podstawowy to 20 × 1 500,00 zł, czyli 30 000,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Odpis podstawowy na ZFŚS nalicza się w odniesieniu do przeciętnej liczby zatrudnionych, przy czym pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy należy przeliczyć na pełny wymiar (FTE). W praktyce oznacza to, że nie liczymy "osób", tylko "etatowość".

Krok 1: przeliczenie na FTE

  • Pracownicy pełnoetatowi: 18 × 1,0 = 18 FTE.
  • Pracownicy na 1/2 etatu: 4 × 0,5 = 2 FTE.

Łącznie: 18 + 2 = 20 FTE.

Krok 2: obliczenie odpisu

Skoro odpis podstawowy na jednego zatrudnionego (w przeliczeniu na pełny etat) wynosi 1 500,00 zł, to:

20 FTE × 1 500,00 zł = 30 000,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Wyniki typu 27 000,00 zł zwykle wynikają z błędnego przyjęcia mniejszej liczby etatów (np. nieuwzględnienia części niepełnych etatów lub błędnego ułamka).
  • Wyniki typu 31 500,00 zł pojawiają się, gdy ktoś myli sposób przeliczenia niepełnych etatów albo niekonsekwentnie liczy osoby zamiast FTE.
  • Wyniki typu 33 000,00 zł często są efektem liczenia wszystkich 4 pracowników niepełnoetatowych jak pełnoetatowych (18 + 4 = 22) i dopiero potem mnożenia przez stawkę, co przeczy zasadzie przeliczenia na pełny wymiar.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu występuje "1/2 etatu", "1/4 etatu" itp., zawsze wykonaj osobny etap: zamiana na FTE, dopiero potem mnożenie przez stawkę odpisu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przeliczasz proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy: FTE = liczba osób × ułamek etatu. Np. 4 osoby na 1/2 etatu to 4 × 0,5 = 2 FTE. Dopiero sumę FTE dla całej firmy mnożysz przez stawkę odpisu.
Bo odpis ma odzwierciedlać rzeczywisty poziom zatrudnienia. Osoba na 1/2 etatu tworzy mniejsze "zatrudnienie etatowe" niż pełny etat, więc liczenie samych osób zawyżałoby podstawę. Przeliczenie na FTE zapewnia proporcjonalność naliczenia.
Najczęściej błędnie sumuje się osoby (np. 18 + 4 = 22) zamiast etatów, albo przyjmuje się, że 1/2 etatu to 1 FTE. W zadaniach egzaminacyjnych zawsze najpierw licz FTE osobno dla pełnych i niepełnych etatów.
Stosujesz prosty wzór: łączna liczba FTE × stawka odpisu. Liczbę FTE wyznaczasz, przeliczając niepełne etaty na ułamek pełnego etatu (np. 1/2 = 0,5). Potem wykonujesz zwykłe mnożenie kwotowe.
Nie. Na egzaminach często podaje się umowną stawkę, aby sprawdzić metodę obliczeń (FTE × stawka). W praktyce stawka wynika z przepisów i zależy od podstawy (np. przeciętnego wynagrodzenia), ale w zadaniu liczysz według danych podanych w treści.
W praktyce odpis bywa planowany na początku roku, a następnie korygowany do faktycznej przeciętnej liczby zatrudnionych po zakończeniu okresu rozliczeniowego. Z punktu widzenia zadań egzaminacyjnych kluczowe jest to, że korekta opiera się na przeciętnym zatrudnieniu po przeliczeniu na FTE.
Potrzebujesz informacji o liczbie pracowników i ich wymiarach etatu (pełny etat, 1/2, 1/4 itd.), aby wyliczyć FTE. Dodatkowo potrzebna jest stawka odpisu (podana w zadaniu lub wynikająca z przepisów). Bez wymiaru etatu nie da się policzyć poprawnie.
Tak, jeśli w zadaniu jest wyraźnie wskazane "1/2 etatu", to odpowiada to 0,5 FTE. Analogicznie 1/4 etatu to 0,25 FTE. Ważne jest, aby nie zaokrąglać "w górę" do pełnego etatu, bo to zniekształca podstawę naliczenia.
Zrób kontrolę w dwóch krokach: (1) oszacuj FTE (np. 18 pełnych + 4 połówki to 18 + 2 = 20), (2) pomnóż przez stawkę i sprawdź rząd wielkości. Jeśli wyszło jak dla 22 etatów, to prawdopodobnie policzono osoby zamiast FTE.
Podobny mechanizm proporcji pojawia się przy analizie kosztów pracy, planowaniu zatrudnienia oraz rozliczaniu niektórych wskaźników opartych o zatrudnienie. W każdym z tych tematów kluczowe jest odróżnienie "liczby osób" od "etatowości" i poprawne liczenie ułamków etatu.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Najpierw przelicz zatrudnienie na pełne etaty (FTE):18 × 1,0 = 18 FTE, a 4 osoby na 1/2 etatu to 4 × 0,5 = 2 FTE."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r. poz. 288 ze zm.
  • Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie sposobu ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych w celu naliczania odpisu na ZFŚS, Dz.U. nr 43, poz. 349, § 1.

Materiały:

  • Tekst ustawy o ZFŚS (Dz.U. z 2024 r. poz. 288 ze zm.) – część dotycząca odpisu
  • Rozporządzenie MPiPS z 9 marca 2009 r. (Dz.U. nr 43, poz. 349) – zasady ustalania przeciętnej liczby zatrudnionych
  • Zadania rachunkowe z przeliczenia zatrudnienia na FTE (materiały dydaktyczne EKA.5)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego