KWALIFIKACJA EKA1 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 27.
Strona mieszka w powiecie głogowskim, a kupiła nieruchomość w powiecie kłodzkim. Który organ zgodnie z cytowanym przepisem jest właściwy miejscowo do wydania pozwolenia na budowę domu na zakupionej działce?
Strona mieszka w powiecie głogowskim, a kupiła nieruchomość
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W sprawach dotyczących nieruchomości właściwość miejscową organu ustala się według miejsca położenia nieruchomości, a nie według miejsca zamieszkania strony.
Skoro działka znajduje się w powiecie kłodzkim, organem właściwym miejscowo jest starosta tego powiatu, czyli Starosta Kłodzki.

Pełne wyjaśnienie:

W postępowaniu administracyjnym jednym z pierwszych kroków jest ustalenie właściwości organu. Pytanie dotyczy właściwości miejscowej, czyli tego, który organ jest "terenowo" uprawniony do prowadzenia sprawy.

W sprawach związanych z nieruchomością zasadą jest ustalanie właściwości miejscowej według miejsca położenia nieruchomości. Oznacza to, że miejsce zamieszkania wnioskodawcy nie jest tu kryterium rozstrzygającym. Jeśli osoba mieszka w powiecie głogowskim, ale nieruchomość (działka, na której ma powstać dom) leży w powiecie kłodzkim, to sprawa powinna toczyć się w obszarze właściwości organu obejmującego powiat kłodzki.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "Starosta Kłodzki." – wynika to z reguły "nieruchomość → miejsce położenia".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Starosta Głogowski." – ta odpowiedź odwołuje się do miejsca zamieszkania strony. To częsty błąd, bo w wielu sprawach (innych niż nieruchomości) kryterium miejsca zamieszkania bywa decydujące. Tu jednak kluczowe jest położenie działki.
  • "Wojewoda Dolnośląski." – wojewoda jest organem administracji rządowej w województwie, ale samo to, że sprawa jest na terenie województwa, nie oznacza automatycznie jego właściwości. Pytanie dotyczy właściwości miejscowej w układzie powiatowym, a nie rozstrzygnięć na poziomie województwa.
  • "Marszałek Województwa Dolnośląskiego." – marszałek reprezentuje samorząd województwa i wykonuje zadania przypisane temu szczeblowi. W tego typu sprawach kluczowy jest organ powiatu właściwego dla lokalizacji nieruchomości, więc wskazanie marszałka jest pomyleniem szczebli i kompetencji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się słowo "nieruchomość", w pierwszej kolejności sprawdź regułę "gdzie leży nieruchomość", a dopiero potem rozważ miejsce zamieszkania strony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Właściwość miejscowa określa, który organ ma prowadzić sprawę ze względu na teren (np. położenie nieruchomości). Jej celem jest ustalenie jednego, konkretnego urzędu, aby postępowanie nie toczyło się równolegle w kilku miejscach.
Bo sprawa jest ściśle związana z konkretną lokalizacją (działką, budynkiem). Organ działający na tym terenie ma najlepszą możliwość prowadzenia czynności (np. uzgadniania, oględzin, współpracy z lokalnymi rejestrami). Dlatego kryterium "gdzie leży nieruchomość" wyprzedza miejsce zamieszkania strony.
Nie. Miejsce zamieszkania bywa ważne w wielu sprawach, ale istnieją wyjątki. Sprawy dotyczące nieruchomości zwykle prowadzi się według miejsca jej położenia. Na egzaminie trzeba umieć rozpoznać, kiedy działa zasada "adres strony", a kiedy "położenie przedmiotu sprawy".
Jeśli w treści pada pytanie typu "który organ w danym powiecie/województwie" albo pojawiają się dwie różne lokalizacje (np. gdzie mieszka strona i gdzie leży działka), to najczęściej chodzi o właściwość miejscową. Właściwość rzeczowa dotyczy raczej tego, jaki rodzaj organu załatwia dany typ spraw.
Najczęściej mylone są: starosta (powiat), wojewoda (administracja rządowa w województwie) oraz marszałek (samorząd województwa). Uczniowie wybierają organ "wyższego szczebla" z przekonania, że jest właściwszy, choć w wielu sprawach decyduje poziom powiatu.
To zależy od rodzaju sprawy i przepisów szczególnych. Na poziomie egzaminu ważne jest, że samo położenie inwestycji w danym województwie nie przesądza o właściwości wojewody. Zawsze trzeba sprawdzić, czy dana procedura przypisuje kompetencję organowi wojewódzkiemu czy powiatowemu.
Co do zasady urząd powinien ocenić swoją właściwość i w razie potrzeby przekazać sprawę organowi właściwemu albo poinformować, gdzie należy złożyć wniosek. W praktyce wydłuża to czas, dlatego warto od razu ustalać właściwość po właściwym kryterium (np. położenie nieruchomości).
Kluczowe są informacje wskazujące teren: powiat/gmina, w której leży nieruchomość, lub miejsce wykonywania danej czynności. W zadaniach o nieruchomościach najważniejsza jest lokalizacja działki. Dane o miejscu zamieszkania strony są wtedy drugorzędne.
Nie zawsze, bo mogą istnieć wyjątki wynikające z przepisów szczególnych i rodzaju inwestycji. Jednak w typowych zadaniach egzaminacyjnych dotyczących domu jednorodzinnego i właściwości miejscowej często chodzi o wskazanie starosty właściwego dla powiatu położenia nieruchomości.
Stwórz krótką ściągę: nieruchomość → miejsce położenia, "inna sprawa" → często miejsce zamieszkania, oraz tabela: gmina (wójt/burmistrz), powiat (starosta), województwo (wojewoda i marszałek – różne role). Ćwicz na przykładach z różnymi powiatami.
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Serwis GOV.PL – opis procedury uzyskania pozwolenia na budowę (informacje dla obywatela): https://www.gov.pl/web/gov/uzyskaj-pozwolenie-na-budowe (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Tekst jednolity Kodeksu postępowania administracyjnego – dział o właściwości organów
  • Materiały szkolne z zakresu właściwości organów (właściwość rzeczowa i miejscowa)
  • Serwisy informacyjne administracji publicznej opisujące procedurę pozwolenia na budowę

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego