Żeliwo ciągliwe to żeliwo, którego własności uzyskuje się w dużej mierze dzięki obróbce cieplnej (wyżarzaniu). W wyniku tego procesu węgiel w strukturze nie występuje typowo jako długie płatki (jak w żeliwie szarym), lecz przechodzi w formę określaną jako węgiel odprężony, najczęściej widoczny w badaniu metalograficznym jako kłaczki lub rozetki grafitu.
W praktyce egzaminacyjnej rozpoznanie żeliwa ciągliwego na mikrofotografii polega na analizie dwóch elementów:
- Postaci wydzieleń węgla (kształt i rozmieszczenie grafitu) – kluczowe jest odróżnienie rozetek/kłaczków od grafitu płatkowego oraz od grafitu kulkowego.
- Rodzaju osnowy – w zależności od odmiany żeliwa ciągliwego osnową może być głównie ferryt (jaśniejsza, bardziej jednorodna) albo perlit (ciemniejsza, "lamelarna" w obrazie mikroskopowym).
Odpowiedź uznana za poprawną wskazuje rysunek odpowiadający tej charakterystyce: grafit w postaci kłaczków/rozetek w osnowie metalicznej. Pozostałe obrazy mikroskopowe typowo prezentują inne rodzaje żeliwa lub inne postacie grafitu, co prowadzi do błędnej identyfikacji materiału.
Jak nie popełnić błędu na egzaminie?
- Najpierw oceń kształt grafitu (płatki vs kulki vs rozetki/kłaczki), dopiero potem osnowę.
- Nie wybieraj na podstawie samej "ilości czarnych punktów" – liczy się geometria wydzieleń.
- Jeśli dwie odpowiedzi wydają się podobne, sprawdź, czy jedna nie pokazuje grafitu kulkowego (żeliwo sferoidalne), który bywa mylony z drobnymi rozetkami.
