Wymienione w pytaniu działania łączy wspólny cel: kontrolowane zmniejszenie koncentracji naprężeń w górotworze i ograniczenie możliwości nagłego, niekontrolowanego uwolnienia energii, które może prowadzić do wstrząsu i tąpnięcia. Dlatego prawidłowe jest wskazanie zagrożenia tąpaniami.
Strzelanie wstrząsowe oraz strzelanie torpedujące są zaliczane do metod odprężania górotworu. W praktyce chodzi o takie prowadzenie robót strzałowych, aby w sposób planowy wywołać (lub wzmocnić) zjawiska odprężeniowe w kontrolowanych warunkach, zamiast dopuścić do ich wystąpienia nagle i w niekorzystnym momencie.
Nawadnianie calizny węglowej oraz ukierunkowane hydroszczelinowanie wykorzystują oddziaływanie wody pod ciśnieniem na ośrodek skalny/węglowy. Celem jest m.in. zmiana właściwości mechanicznych ośrodka, ułatwienie powstawania spękań i redystrybucja naprężeń, co w efekcie ogranicza prawdopodobieństwo gwałtownych zjawisk dynamicznych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "metanowego" – profilaktyka metanowa koncentruje się na wentylacji, odmetanowaniu, pomiarach stężenia metanu i eliminacji źródeł zapłonu. Metody strzałowe i hydroszczelinowanie w podanym ujęciu nie są typowym zestawem działań ukierunkowanych na samo ograniczenie zagrożenia metanowego.
- "pożarowego" – zagrożenie pożarowe ogranicza się m.in. przez prewencję samozagrzewania, izolacje pożarowe, monitoring gazów pożarowych i organizację akcji gaśniczych. Sama obecność wody w metodach geomechanicznych nie oznacza "gaszenia" ani typowej profilaktyki pożarowej.
- "wyrzutami gazów i skał" – wyrzuty mają odmienny mechanizm (gwałtowne uwolnienie gazu i rozkruszenie/wybicie skał), a stosowane środki profilaktyczne są dobierane pod ten mechanizm. Zestaw metod z pytania jest charakterystyczny dla ograniczania zjawisk dynamicznych związanych z naprężeniami i energią górotworu, czyli tąpań.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się działania "odprężające" (roboty strzałowe odprężające, szczelinowanie, nawadnianie wpływające na spękania i własności górotworu), najczęściej chodzi o profilaktykę tąpaniową, a nie o zagrożenia wentylacyjne czy pożarowe.
