Liczba wodna (w praktyce receptury i technologii postaci leku) odnosi się do zdolności podłoża maściowego do przyjmowania i utrzymywania wody. Im wyższa liczba wodna, tym większą ilość wody (lub roztworu wodnego) można wprowadzić do podłoża bez rozwarstwienia i utraty jednorodności.
Żeby zwiększyć liczbę wodną, do podłoża dodaje się składniki, które ułatwiają "wbudowanie" wody w układ lipofilowy. W praktyce są to substancje o charakterze amfifilowym (zachowujące się jak emulgatory/współemulgatory lub modyfikatory struktury), które zmniejszają napięcie międzyfazowe i stabilizują układ typu W/O.
"Cholesterol." jest typowym dodatkiem poprawiającym zdolność podłoża do wiązania wody, ponieważ wpływa na uporządkowanie fazy lipidowej i stabilizację układów zawierających wodę. Dlatego w kontekście pytania jest właściwą odpowiedzią.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "tokoferol." jest kojarzony przede wszystkim jako przeciwutleniacz (ochrona składników tłuszczowych przed jełczeniem/utlenianiem). Nie jest typowym dodatkiem podnoszącym zdolność podłoża do wchłaniania wody.
- "wazelina żółta." to podłoże silnie lipofilowe, o ograniczonej zdolności przyjmowania wody. Samo jej dodanie nie zwiększa liczby wodnej – raczej utrwala charakter hydrofobowy mieszaniny.
- "parafina ciekła." jest również składnikiem wybitnie lipofilowym, działającym głównie jako modyfikator konsystencji/poślizgu w podłożach tłuszczowych. Nie zwiększa wprost zdolności wiązania wody.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się typowe składniki hydrofobowe (wazelina, parafiny) i jednocześnie pytanie dotyczy wody, szukaj dodatku o funkcji "pomostu" między fazą wodną i lipidową (emulgator, współemulgator, składnik amfifilowy).
