KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 25.
Suwmiarka, którą wykonuje się pomiar zębów kół pompy olejowej, to suwmiarka
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Suwmiarka modułowa jest przyrządem przeznaczonym do pomiarów związanych z geometrią uzębienia, np. grubości zęba (w kontekście modułu). "Noniuszowa" i "elektroniczna" opisują sposób odczytu, a "uniwersalna" jest ogólnego przeznaczenia i nie jest przyrządem typowo dedykowanym do pomiaru zębów kół.

Pełne wyjaśnienie:

Pomiar zębów kół zębatych (także tych pracujących w pompie olejowej) nie sprowadza się wyłącznie do "zwykłego" zmierzenia dowolnego wymiaru liniowego. W praktyce warsztatowej interesuje nas parametr związany z geometrią uzębienia, w szczególności grubość zęba mierzona w określony sposób (powiązana z modułem uzębienia).

Do takich zastosowań stosuje się suwmiarkę modułową, czyli przyrząd wyspecjalizowany do pomiarów elementów uzębienia. Dzięki odpowiedniej konstrukcji szczęk/końcówek pomiarowych umożliwia ona wykonanie pomiaru w sposób bardziej adekwatny do kształtu zęba niż typowa suwmiarka ogólnego przeznaczenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "noniuszowa" – określa sposób odczytu (noniusz), a nie to, czy przyrząd jest przeznaczony do uzębień. Suwmiarka noniuszowa może być uniwersalna albo specjalna, ale samo słowo nie wskazuje na pomiar zębów.
  • "uniwersalna" – jest dobra do wielu typowych pomiarów (średnice, długości, głębokości), jednak nie jest nazwą narzędzia dedykowanego do geometrii uzębienia; przy pomiarze zębów łatwo o błąd wynikający z kształtu powierzchni.
  • "elektroniczna" – również opisuje metodę odczytu (wyświetlacz), a nie specjalizację. Elektroniczna suwmiarka może być bardzo dokładna, ale nie musi mieć geometrii umożliwiającej poprawny pomiar zęba koła.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się zęby koła lub parametry uzębienia, szukaj nazwy przyrządu "specjalnego" (np. modułowego), a nie określenia związanego wyłącznie z odczytem (noniusz/elektronika).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Suwmiarka modułowa to przyrząd pomiarowy przeznaczony do pomiarów związanych z uzębieniem kół zębatych, np. grubości zęba w kontekście modułu. Jej cechą jest dostosowanie końcówek/szczęk do geometrii zębów, aby ograniczyć błąd pomiaru.
Suwmiarka uniwersalna mierzy poprawnie typowe wymiary (długość, średnicę), ale ząb koła ma kształt i krzywizny, które utrudniają powtarzalne przyłożenie szczęk. To może dawać rozrzut wyników i zaniżenie/zawyżenie pomiaru. Przyrząd specjalny zmniejsza to ryzyko.
Nie zawsze. "Elektroniczna" i "noniuszowa" opisują głównie sposób odczytu, a nie to, czy przyrząd jest przystosowany do zębów kół. Do uzębienia ważniejsza jest geometria końcówek pomiarowych (specjalizacja), a dopiero potem wygoda odczytu.
Moduł jest parametrem opisującym "wielkość" uzębienia i łączy się m.in. z podziałką uzębienia oraz grubością zęba w określonym przekroju. W praktyce pomaga dobrać koło o zgodnej geometrii z innymi kołami współpracującymi w przekładni.
Częste błędy to przykładanie szczęk w przypadkowym miejscu zęba, dociskanie zbyt dużą siłą, pomiar na zabrudzonej/zużytej powierzchni oraz używanie przyrządu nieprzystosowanego do geometrii uzębienia. Powoduje to duży rozrzut i mylne wnioski o zużyciu.
Pomiary wykonuje się podczas weryfikacji zużycia po demontażu pompy, przy podejrzeniu spadku ciśnienia oleju wynikającego z nieszczelności/zużycia elementów lub gdy porównuje się część z dokumentacją i sprawdza zgodność wymiarową przed montażem.
Jeśli w treści pojawiają się elementy o nietypowej geometrii (zęby koła, gwinty, rowki), zwykle chodzi o przyrząd dedykowany. Określenia typu "noniuszowa" czy "elektroniczna" mówią o odczycie, a nie o zastosowaniu. Szukaj nazw powiązanych z cechą elementu (np. moduł).
Zazwyczaj służy do pomiaru wymiarów zęba (np. grubości) w sposób powiązany z modułem, a niekoniecznie "wyświetla moduł" jak liczba. Wynik pomiaru interpretuje się w odniesieniu do geometrii uzębienia oraz danych katalogowych lub dokumentacji.
Po pomiarach trzeba ją oczyścić z oleju i opiłków, przechowywać w etui oraz unikać upadków i nadmiernego docisku szczęk. Warto okresowo sprawdzać "zero" i powtarzalność wskazań. Dobra higiena narzędzia zmniejsza ryzyko błędów diagnostycznych.
Ćwicz dobór przyrządu do zadania (średnice, głębokości, uzębienia), powtórz podstawy tolerancji i zużycia oraz przeanalizuj typowe elementy silnika i osprzętu (np. pompy). Dobrze działa nauka na przykładach: do czego służy dany przyrząd i jakie daje ograniczenia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Suwmiarka modułowa jest przyrządem przeznaczonym do pomiarów związanych z geometrią uzębienia, np. grubości zęba (w kontekście modułu)."

Materiały:

  • Podręcznik/metodyka z metrologii warsztatowej (suwmiarki specjalne, pomiary uzębień)
  • Materiały szkolne z budowy maszyn: koła zębate i parametry uzębienia
  • Instrukcje serwisowe dotyczące pomp olejowych i ich kontroli (sekcja pomiarów/inspekcji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego