Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2020 (test 2)



PYTANIE NR 27.
Szkło laboratoryjne przedstawione na rysunku to
Ilustracja przedstawia cylinder miarowy, który jest rodzajem szkła laboratoryjnego używanego do precyzyjnego odmierzania
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cylinder miarowy to wysokie, wąskie naczynie z podziałką (skalą) do odmierzania objętości cieczy, zwykle z szeroką podstawą dla stabilności. Zlewka i kolba Erlenmeyera służą głównie do mieszania/podgrzewania, a pipeta jednomiarowa jest cienką rurką do pobrania jednej, ściśle określonej objętości.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie szkła laboratoryjnego opiera się na kształcie i funkcji naczynia. Cylinder miarowy jest przeznaczony do odmierzania objętości cieczy w sposób szybki i dość dokładny. Typowo ma postać wysokiego, wąskiego cylindra z wyraźną podziałką oraz szeroką podstawą, która zwiększa stabilność podczas pracy (np. przy przygotowaniu roztworów do badań wody i ścieków).

Odpowiedź "cylinder miarowy" jest poprawna, ponieważ taki typ naczynia ma charakterystyczną geometrię ułatwiającą odczyt objętości i jest oznakowany skalą.

Pozostałe propozycje odnoszą się do innego szkła:

  • "zlewka" zwykle jest szersza, ma prostsze ścianki i najczęściej pełni rolę naczynia do mieszania, przelewania lub podgrzewania. Podziałka w zlewce (jeśli jest) ma znaczenie orientacyjne, a nie stricte miarowe.
  • "kolba Erlenmeyera" ma kształt stożkowy z wąską szyjką. Taka forma zmniejsza ryzyko rozchlapywania podczas mieszania i jest typowa np. dla miareczkowania, ale nie służy do wygodnego, szybkiego odmierzania objętości jak cylinder.
  • "pipeta jednomiarowa" jest długą, cienką rurką z charakterystycznym przewężeniem/zbiorniczkiem i pojedynczą kreską miarową. Służy do pobrania jednej, ściśle określonej objętości, a nie wygląda jak naczynie stojące z podstawą.

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj cech diagnostycznych. Dla cylindra miarowego są to wysoki kształt, podstawa i skala do odczytu objętości. Jeśli na rysunku te elementy są widoczne, wybór jest jednoznaczny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest cylinder miarowy i do czego służy?
Cylinder miarowy to naczynie z podziałką przeznaczone do odmierzania objętości cieczy. Jest wysokie i wąskie, zwykle ma stabilną podstawę. W praktyce laboratoryjnej używa się go np. do szybkiego odmierzania porcji roztworu przy przygotowaniu prób i rozcieńczeń.
Jak odróżnić cylinder miarowy od zlewki na rysunku?
Cylinder miarowy jest wyraźnie wysoki i wąski oraz ma czytelną skalę do odczytu objętości, a często także szeroką podstawę. Zlewka jest zwykle szersza, bardziej "kubkowata" i służy głównie do mieszania lub przelewania, nie do dokładnego odmierzania.
Dlaczego kolba Erlenmeyera nie jest naczyniem do odmierzania objętości?
Kolba Erlenmeyera ma stożkowy kształt i wąską szyjkę, co ułatwia mieszanie bez rozchlapywania (np. w miareczkowaniu). Nie zapewnia jednak tak wygodnego i jednoznacznego odczytu objętości jak naczynie z długą skalą, czyli cylinder miarowy.
Co to jest pipeta jednomiarowa i jak wygląda?
Pipeta jednomiarowa to cienka rurka służąca do pobrania jednej, ściśle określonej objętości cieczy. Zwykle ma charakterystyczne przewężenie/zbiorniczek i pojedyncze oznaczenie miary. Nie ma podstawy i nie wygląda jak stojące naczynie z podziałką.
Jak poprawnie odczytać objętość w cylindrze miarowym?
Objętość odczytuje się na wysokości menisku (zakrzywionej powierzchni cieczy). Najczęściej odczyt wykonuje się na poziomie dolnej części menisku, ustawiając wzrok na wysokości kreski skali, aby uniknąć błędu paralaksy. Zasada zależy też od rodzaju cieczy.
Czy zlewka ma podziałkę i czy można nią mierzyć objętość?
Zlewka może mieć orientacyjną podziałkę, ale zwykle nie służy do precyzyjnego odmierzania. Jest projektowana głównie do mieszania, podgrzewania i przelewania. Jeśli w zadaniu chodzi o naczynie typowo miarowe do odczytu objętości, poprawnym wyborem jest cylinder miarowy.
Jakie szkło laboratoryjne najczęściej używa technik ochrony środowiska?
W analizie środowiskowej często używa się naczyń do przygotowania próbek i roztworów: zlewek, cylindrów miarowych, kolb (także stożkowych), pipet oraz innych przyrządów miarowych. Dobór zależy od etapu pracy: pobranie próbki, rozcieńczenie, mieszanie, odmierzanie porcji analitycznej.
Dlaczego cylinder miarowy jest wąski i wysoki?
Wąski i wysoki kształt ułatwia dokładniejszy odczyt zmian poziomu cieczy na skali (mniejszy wpływ rozlania na szerokiej powierzchni). Dzięki temu łatwiej odczytać objętość niż w naczyniu szerokim. Dodatkowo podstawa poprawia stabilność podczas nalewania.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy rozpoznawaniu szkła na egzaminie?
Typowe błędy to wybór "najbardziej znanego" naczynia (np. zlewki) bez analizy cech, mylenie naczyń miarowych z naczyniami do mieszania oraz ignorowanie elementów takich jak podstawa i skala. Warto porównywać: kształt, obecność podziałki i przeznaczenie.
Jak przygotować się do zadań z rozpoznawania szkła laboratoryjnego?
Najlepiej uczyć się na realnym wyposażeniu pracowni lub na dobrych zdjęciach: wypisz cechy każdego naczynia (kształt, skala, zastosowanie) i ćwicz szybkie porównania. Pomaga też kojarzenie czynności: odmierzanie → cylinder/pipeta, mieszanie → zlewka/kolba stożkowa.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 75% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Cylinder miarowy to wysokie, wąskie naczynie z podziałką (skalą) do odmierzania objętości cieczy, zwykle z szeroką podstawą dla stabilności."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): https://pl.wikipedia.org/wiki/Cylinder_miarowy - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL): https://pl.wikipedia.org/wiki/Zlewka - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL): https://pl.wikipedia.org/wiki/Kolba_sto%C5%BCkowa - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Instrukcje BHP i wyposażenia pracowni chemicznej (część dotycząca szkła laboratoryjnego)
  • Atlas/identyfikator szkła laboratoryjnego (materiały dydaktyczne szkoły/pracowni)
  • Podstawy technik laboratoryjnych: odmierzanie objętości i przygotowanie roztworów
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego