KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 2.
Terapeuta, który zwrócił się do podopiecznego słowami: Z tego co mówisz rozumiem, że zorganizowanie wystawy prac to dobry pomysł, zastosował technikę aktywnego słuchania nazywaną
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Parafraza polega na powtórzeniu własnymi słowami sensu wypowiedzi rozmówcy, aby sprawdzić, czy dobrze go rozumiemy. W zdaniu "Z tego co mówisz rozumiem, że..." terapeuta streszcza treść i wniosek podopiecznego. Nie jest to ani sama zachęta do mówienia, ani odzwierciedlenie emocji, ani dowartościowanie.

Pełne wyjaśnienie:

W aktywnym słuchaniu parafraza to technika, w której rozmówca (tu: terapeuta) ujmuje własnymi słowami znaczenie wypowiedzi drugiej osoby. Celem jest sprawdzenie zrozumienia, uporządkowanie treści oraz danie sygnału: "słucham i rozumiem to, co mówisz". W przytoczonej wypowiedzi terapeuta mówi: "Z tego co mówisz rozumiem, że zorganizowanie wystawy prac to dobry pomysł" – czyli streszcza sens i intencję podopiecznego.

Odpowiedź "zachętą" nie pasuje, ponieważ zachęta to zwykle krótkie komunikaty podtrzymujące mówienie (np. prośba o rozwinięcie, potakiwanie, pytania typu "opowiedz więcej"), a nie podsumowanie treści wypowiedzi. Odpowiedź "odzwierciedleniem" jest nieadekwatna, bo odzwierciedlanie koncentruje się na emocjach (np. "Widzę, że jesteś z tego dumny/zaniepokojony"), a w cytacie terapeuta nie nazywa uczuć, tylko sens pomysłu. Odpowiedź "dowartościowaniem" również odpada, bo dowartościowanie polega na wzmacnianiu poczucia wartości lub kompetencji (np. pochwała, uznanie wysiłku), natomiast tu kluczowe jest sprawdzenie zrozumienia i podsumowanie.

W praktyce terapeuty zajęciowego parafraza pomaga w: doprecyzowaniu celów zajęć, ustalaniu planu działania, upewnieniu się, że terapeuta i podopieczny tak samo rozumieją propozycje (np. formę wystawy, zakres prac, rolę podopiecznego). Dobra wskazówka egzaminacyjna: jeśli w wypowiedzi pojawia się streszczenie treści typu "czyli rozumiem, że…" lub "chcesz powiedzieć, że…", najczęściej chodzi o parafrazę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Parafraza to powtórzenie własnymi słowami sensu wypowiedzi rozmówcy, aby sprawdzić zrozumienie. Zwykle zaczyna się od "Czy dobrze rozumiem, że…". Pomaga uporządkować treść i wychwycić nieporozumienia bez oceniania.
Szukaj sygnałów streszczania treści: "Z tego co mówisz rozumiem, że…", "Czyli chcesz powiedzieć, że…", "Innymi słowy…". Kluczowe jest odtworzenie znaczenia wypowiedzi, a nie ocena, pocieszanie czy nazwanie emocji.
Parafraza dotyczy treści (co rozmówca mówi i jaki wniosek przedstawia). Odzwierciedlenie dotyczy emocji (co rozmówca czuje). Obie techniki wspierają kontakt, ale odpowiadają na inne potrzeby komunikacyjne.
Parafraza pomaga upewnić się, że terapeuta dobrze rozumie potrzeby i cele podopiecznego, np. dotyczące planu zajęć, projektu lub aktywności. Zmniejsza ryzyko błędnych założeń i wzmacnia współpracę, bo podopieczny czuje się wysłuchany.
Nie zawsze. To parafraza wtedy, gdy wynika z wcześniejszej wypowiedzi rozmówcy i streszcza jej sens. Jeśli jest oderwane od treści lub stanowi samą opinię/ocenę terapeuty, może nie spełniać funkcji parafrazy.
Częsty błąd to traktowanie każdego pozytywnego sformułowania jako dowartościowania. Dowartościowanie wzmacnia samoocenę (np. uznanie wysiłku), a parafraza sprawdza zrozumienie treści. Pozytywny ton nie przesądza o technice.
Gdy kluczowe są emocje i napięcie, np. złość, lęk, smutek, frustracja. Wtedy nazwanie uczuć ("Widzę, że to cię martwi…") może bardziej pomóc niż streszczanie treści. Parafraza jest lepsza, gdy trzeba doprecyzować plan lub decyzję.
Po wypowiedzi "podopiecznego" powiedz jedno zdanie zaczynające się od "Czy dobrze rozumiem, że…", bez dodawania rad i ocen. Następnie poproś o potwierdzenie lub korektę. Ćwiczenie działa najlepiej na krótkich, konkretnych sytuacjach z zajęć.
Typowe wstępy to: "Czyli…", "Z tego co mówisz…", "Jeśli dobrze rozumiem…", "Chcesz powiedzieć, że…". Najważniejsze jest jednak to, czy wypowiedź streszcza sens rozmówcy i pozwala mu potwierdzić lub poprawić rozumienie.
Tak, jeśli terapeuta dopisze własny osąd ("to na pewno najlepsze"). Aby tego uniknąć, używaj neutralnych sformułowań i zostaw przestrzeń na korektę: "Rozumiem, że rozważasz…, czy tak?". Wtedy to wciąż sprawdzanie treści, a nie ocenianie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Parafraza polega na powtórzeniu własnymi słowami sensu wypowiedzi rozmówcy, aby sprawdzić, czy dobrze go rozumiemy."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z komunikacji interpersonalnej w ochronie zdrowia (aktywne słuchanie)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ dla kwalifikacji MED.13 dotyczące relacji terapeutycznej
  • Ćwiczenia scenkowe (role-play) z technik: parafraza, odzwierciedlenie, klaryfikacja

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego